Osmanlı'nın kuruluş döneminde aşiretlerin rolleri neydi?

2018-01-23 14:47:52

Osmanlı İmparatorluğu’nun kurucu unsuru Oğuzlar’ın Kayı Boyu’na mensup Karakeçili Türkmenleri'ydi. Beyliğin kurucusu Osman Gazi de bir boybeyiydi. Moğol istilası sırasında Anadolu’ya gelen Kayılar, uzun yolculukları sırasında dağılmışlar ve bu boyun küçük bir parçası Marmara bölgesine gelip Söğüt’e yerleşmişti.

Beyliğin ilk askerî kuvvetleri aşiretlerden oluşuyordu. Daha sonra beylik büyüdükçe savaş zamanlarında bir araya gelen aşiret kuvvetleri ihtiyaca cevap vermemeye başladı. Orhan Gazi devrinde Türk köylülerinden vergi muafiyeti karşılığında yaya ve müsellem adı altında daimi birlikler oluşturuldu. Osmanlılar’ın sürekli fütuhatla büyümesi yaya ve müsellem birliklerinin de yetersiz kalmalarına yol açtı.

Bunun üzerine I. Murad döneminden itibaren esir alınan Hristiyanlardan Kapıkulu askeri yetiştirilmeye başlandı. Merkezi ordunun kurulmasıyla birlikte aşiretler yavaş yavaş Osmanlı ordusunda kullanılmamaya başlandı. Osmanlılar’dan önceki ve imparatorlukla çağdaş Türk devletlerinin çoğunda aşiretler orduların ana unsurlarını oluşturmuşlardı. Osmanlı İmparatorluğu’nda tam tersi bir durum yaşandı. Osmanlılar, zaman zaman bazı aşiretleri fethedilen yerlere iskân ederek, o bölgelerin Türkleşmesinde kullandılar.