Devletin 'yıpranma payı' sistemini devreye almasının ardından bu listeye giren meslek grupları 2026 ılı itibariyle değişti.

Devletin 'yıpranma payı' sistemini devreye almasının ardından bu listeye giren meslek grupları 2026 ılı itibariyle değişti.

Emeklilik hayali kuran milyonlarca çalışan için en önemli iki kriter; prim gün sayısı ve yaştır. Normal şartlarda bu iki kriteri doldurmak on yıllar sürerken, bazı meslekler doğaları gereği insan ömründen ve sağlığından daha fazla götürür.

Devlet, bu adaletsizliği gidermek için "Yıpranma Payı" sistemini devreye sokmuştur. Ancak 2026 yılına kadar bu liste oldukça sınırlıydı. Yeni yapılan düzenlemelerle birlikte, teknolojinin getirdiği yeni riskli iş kolları ve pandemiden sonra önemi daha iyi anlaşılan sağlık sektörü çalışanları da bu kapsama daha güçlü şekilde dahil edildi. Eğer listenin içindeki bir mesleği icra ediyorsanız, siz 12 ay çalışsanız bile SGK sizi 15 ay çalışmış sayıyor. Bu matematiksel fark, çalışma hayatının sonunda size yıllar kazandırıyor.

Fiili Hizmet Süresi Zammı, ağır işlerde çalışanların çalıştıkları her yıl için ilave prim günü kazanmasıdır. Normal bir ofis çalışanı yılda 360 gün prim öderken, yıpranma payı olan bir işçi, yaptığı işin risk grubuna göre yılda 60, 90 veya 180 gün fazladan prim kazanır.

Örneğin; yılda 90 gün yıpranma payı olan bir işte çalışıyorsunuz. Siz fiilen 12 ay (360 gün) işe gidersiniz. SGK, sizin hanenize 360 + 90 = 450 gün prim işler. Bu sayede prim gününüz çok daha hızlı dolar. Daha da önemlisi; kazandığınız bu ekstra 90 gün, emeklilik yaş haddinizden düşülür. Yani 60 yaşında emekli olacakken, bu süreler biriktikçe emeklilik yaşınız 55'e kadar gerileyebilir. Kanun, bu indirimle en fazla 5 yıl (bazı çok ağır mesleklerde 8 yıl) erken emekliliğe izin vermektedir.

2026 düzenlemesiyle birlikte liste oldukça kabardı. İşte yıpranma payından yararlanan başlıca meslek grupları:

Sağlık Çalışanları: Doktor, hemşire, ebe, hasta bakıcı, röntgen teknisyeni ve ambulans şoförleri. (Yılda 60 gün).

Gazeteciler: Sarı basın kartı sahibi muhabirler ve basın çalışanları.

Yeni Eklenenler: Çimento fabrikası çalışanları, alüminyum fabrikaları, dökümhane işçileri ve cam sanayi çalışanları da 2026 itibarıyla listeye dahil edildi.

Ağır Sanayi: Demir-çelik fabrikası çalışanları, cıva üretimi, asit üretimi gibi zehirli maddeyle çalışanlar.

İtfaiyeciler: Yangın söndürme ekipleri.

Maden ve Yeraltı İşçileri: En yüksek paya sahiptirler. (Yılda 180 gün, yani 6 ay).

Güvenlik Güçleri: Asker, Polis, MİT mensupları, Cezaevi infaz koruma memurları (Gardiyanlar).