Altın yine gündemde. Önce sert yükseldi, ardından sert düştü. Her zamanki gibi büyük yatırımcı çok sarsılmadı ama küçük yatırımcı yine dalganın altında kaldı.

Altın yine gündemde. Önce sert yükseldi, ardından sert düştü. Her zamanki gibi büyük yatırımcı çok sarsılmadı ama küçük yatırımcı yine dalganın altında kaldı.

Peki neden? Çünkü bugün Türkiye’de altın denince artık çoğu insanın elinde altının kendisi değil, bankaların ekranında görünen bir rakam var.

Altın Aldığını Sanan Milyonlar Bankalar internet bankacılığı üzerinden gram gram altın satıyor. 0,01 gramla bile alım yapabiliyorsunuz. Kolay, hızlı, zahmetsiz. Ama kritik bir soru genellikle sorulmuyor: Bu altının fiziki karşılığı gerçekten var mı? Çoğu durumda cevap net değil. Çünkü bu altınlar kasada duran külçeler değil, kitabi kayıtlar. Yani varlık değil, bilanço kalemi.

3,4 Trilyon TL’lik Altın Nerede? Rakamlar çarpıcı. 2025 itibarıyla bankalardaki altın hesaplarının toplam büyüklüğü yaklaşık 3,4 trilyon TL. Bu, bir yıl önceye göre neredeyse 0’lik artış demek. Yani milyonlarca insan “altına kaçıyor”.

Peki fiziki altın? Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın fiziki altın rezervi yaklaşık 688 ton. Bu altın gerçek, somut, kasada duran altın. Burada ciddi bir dengesizlik ortaya çıkıyor: Sanal altın hızla büyüyor, fiziki altın aynı hızda artmıyor.

Bu Kimin Aleyhine? Büyük oyuncular için bu sistem sorun değil. Onlar zaten fiyat oynaklığından kazanç sağlayabiliyor. Ama küçük yatırımcı için tablo farklı: Bankaların geniş alış–satış makası Fiziki teslimin çoğu zaman mümkün olmaması Kriz anında “altınım var” zannının boşa çıkma ihtimali Küçük yatırımcı, altın aldığını sanırken aslında fiyat hareketi satın alıyor.

Bir de Dini Boyutu Var Bu mesele sadece ekonomi değil. İslam hukukunda altın alım-satımında temel şartlar açık: Peşinlik, karşılıklı teslim ve fiziki varlık. Ekranda görünen, teslimi garanti olmayan, sadece dijital kayıtlardan ibaret işlemler ise — en hafif ifadeyle — şüpheli kabul ediliyor.

Birçok insan “güvenli liman” diye yöneldiği altın hesabıyla, farkında olmadan dini açıdan da risk alıyor olabilir. Asıl Tehlike Nerede? Asıl tehlike şurada: Toplumun büyük bir kesimi, gerçek altın sahibi olduğunu sanıyor ama aslında sistemsel bir vaade güveniyor. Bugün işler yolunda giderken sorun görünmeyebilir. Ama yarın fiziki talep artarsa, ya da sistem sıkışırsa, sorulacak ilk soru şudur:

“Bu altın gerçekten var mı?” Son Söz Altın, binlerce yıldır güvenli liman çünkü elle tutulur. Ağırlığı vardır. Kasada durur. Ama bugün bize satılan şey çoğu zaman altının kendisi değil, altının adı. Küçük yatırımcı için asıl mesele fiyat değil; neye sahip olduğunu gerçekten bilip bilmediğidir. NOT: “Bugün dünya üzerinde çıkarılmış toplam fiziki altın yaklaşık 205 bin ton. Buna karşılık bankacılık sisteminde tutulan altın mevduatlarının ve türev işlemlerin ton karşılığı bunun katbekat üzerinde. Yani altının kendisinden çok, vaadi dolaşıyor.”