Parası ödendiği halde Türkiye'ye verilmeyen F-35 savaş uçaklarında sorunlar bitmek bilmiyor. Geçtiğimiz sene uçaklar için yeni muharebe kabiliyeti kazandırılamadı.

Parası ödendiği halde Türkiye'ye verilmeyen F-35 savaş uçaklarında sorunlar bitmek bilmiyor. Geçtiğimiz sene uçaklar için yeni muharebe kabiliyeti kazandırılamadı.

ABD Savunma Bakanlığı Operasyonel Test ve Değerlendirme Direktörlüğü (DOT&E) tarafından yayımlanan yıllık rapora göre, F-35 programında yaşanan yazılım sorunları nedeniyle 2025 mali yılı boyunca filoya herhangi bir yeni muharebe kabiliyeti kazandırılamadı.

Raporda, hem Technology Refresh 2 (TR-2) hem de Technology Refresh 3 (TR-3) yazılım sürümlerinin istikrarsız olması ve operasyonel testler için uygun bulunmaması nedeniyle yeni yeteneklerin hizmete alınamadığı belirtildi.

DOT&E değerlendirmesinde, TR-3 konfigürasyonu için geliştirilen 40R02 yazılım sürümünün “operasyonel testler için uygun olmadığı”, TR-2 için geliştirilen 30R08 sürümünün ise yılın büyük bölümünde “kullanılamaz durumda” olduğu ifade edildi. Raporda bu durum açık bir şekilde, “Bu nedenle 2025 mali yılında hiçbir yeni muharebe kabiliyeti devreye alınmadı” şeklinde özetlendi.

F-35 programında yeni muharebe kabiliyetlerinin büyük bölümü, Block 4 modernizasyon paketi kapsamında yazılım güncellemeleri ile filoya kazandırılıyor. Ancak yazılım geliştirme sürecindeki aksaklıklar, bu kabiliyetlerin sahaya yansımasını doğrudan geciktiriyor. DOT&E, programın “yazılım geliştirme ve test takvimlerine uyum sağlama konusunda ilerleme kaydedemediğini” belirterek, mevcut sürecin uzun süredir sorunlu şekilde devam ettiğine dikkat çekti.

Rapora göre 30 serisi yazılımlar yaklaşık dört yıldır “uçur-düzelt-uçur” şeklinde tanımlanan döngü içinde geliştirilmeye devam ediyor. Bu süreçte hem takvimlerin uzadığı hem de planlanan kabiliyetlerin azaltıldığı ifade edildi. Özellikle 30R07 ve 30R08 sürümlerinin, başlangıçta öngörülen kabiliyetlerin altında teslim edildiği vurgulandı.

Yazılım sorunlarına ek olarak, operasyonel testlerde kullanılacak uçak sayısındaki yetersizlik de süreci olumsuz etkiliyor. DOT&E, mevcut planlamaya göre gerçekçi muharebe senaryolarını temsil edecek yeterli sayıda test platformunun bulunmadığını belirtti. Ayrıca gelişmiş tehdit ortamlarının simülasyonu için kullanılan Joint Simulation Environment altyapısının da yetersiz olduğu ifade edildi.

TR-3 yükseltmesi; gelişmiş görev bilgisayarları, artırılmış hafıza kapasitesi ve yeni nesil kokpit ekranlarını içeren önemli bir donanım ve yazılım paketi olarak öne çıkıyor. Bu yükseltme, Block 4 kabiliyetlerinin hayata geçirilmesi için temel bir gereklilik olarak değerlendiriliyor. Ancak TR-3 kapsamında yaşanan sorunlar nedeniyle bazı üretim uçaklarının teslimatının geciktiği ve geçici olarak depolandığı da raporda yer aldı. Kaynak: GDH HABER