İspanya, tekerlekli araç ihalesinde beklenmedik bir gelişme yaşandı. Türk savunma devi ihaleden ani bir kararla çıkarıldı. Böylelikle Türkiye büyük bir şansı yitirmiş oldu. İşte detaylar...

İspanyol Escribano Mechanical & Engineering (EM&E) ile BMC Otomotiv şartname gereksinimlerini karşılayamadı. Daimler, Iveco, Scania, Volvo ve Indra’nın Alman şirketleriyle oluşturduğu Ortak Girişimler (UTE) yola devam ediyor. İspanya Savunma Bakanlığı, Kara Kuvvetleri için 2.200’den fazla orta ve ağır taktik askeri kamyonu alımında ilk büyük teknik elemeyi gerçekleştirdi.

Tekliflerin ve fiziksel gereksinimlerin incelenmesinin ardından, İspanyol Escribano Mechanical & Engineering (EM&E) ile BMC Otomotiv, numune araçlarının teslimatında, şartname gerekliliklerini yerine getirmedikleri için değeri 1 milyar avroyu aşan ana parti ihalesinin dışında kaldı.

Kara Kuvvetleri İhale Kurulu’nun 8 Haziran 2026 tarihli Genel Kurul Tutanağı’na göre bu eleme, Silahlı Kuvvetlere önümüzdeki dört yıl boyunca 2.201 adet şasi (4×4 ve 6×6 konfigürasyonlarında) ve 74 adet çekici sağlamak üzere öngörülen maksimum bütçesi 1 milyar Euro’yu ulaşan Lot 2 – Arazi Kamyonları kısmını doğrudan etkiliyor. İhale dosyası, teknik değerlendirme aşamasına geçebilmek için zorunlu gereksinimler şart koşuyordu. İspanyol EM&E firmasının İhale Kurulu tutanağı, elenme nedenini “dosyanın Özel İdari Şartnamesi (PCAP) ve Teknik Şartnamesi’nde (PPT) talep edilen numunenin teslim edilmemesi” olarak ayrıntılandırdı. Şirket, talep edilen prototipi 3 Haziran olarak belirlenen son teslim tarihine kadar fiziksel olarak teslim edemedi. Her ne kadar “fiziksel hazırlık ve teslimatın karmaşıklığına” sığınarak süre uzatımı talep etse dahi Savunma Bakanlığı bu talebi reddetti.

BMC Otomotiv de prototipindeki “ciddi şekilsel eksiklikler” nedeniyle ihale dışı kaldı. Çalışma Grubu raporunda ayrıca, şirketin kamyonunu kışlaya bir taşıyıcı dorse (lowbed) üzerinde getirdiğine ancak gerekli dolaşım izni olmadan sunduğuna yer verdi. Bunun da şartnamede istenen geçici plakanın verilmesini engellediği açıklandı.

Kaynaklarımdan edindiğim bilgiye göre ise katı şartname gereklilikleri BMC’nin ihale dışı kalmasına sebep oldu. Gerekli dolaşım izin belgesi olmadığından ihale şartnamesinin test araçları için zorunlu tuttuğu geçici plaka tahsis edilemedi. İhale şartnamesinde net şekilde “numune araçların veya gerekli teknik dokümantasyonun eksik sunulması “test sürecine devam edilmemesi” anlamına gelir” ibaresine karşın büyük bir ihmal söz konusu. BMC Otomotiv değeri 1 milyar avroyu aşan Lot 2 ana paketinden bu sebeple elenmiş oldu. Raporda geçen “ciddi şekilsel eksikliklerin” araçtan ziyade evrakları kast ettiğini değerlendiriyorum. Kaynaklarım ise buna paralel doğrulamalar sağladı ancak detay vermediler.

Pastanın en büyük diliminin dışında kalmasına rağmen BMC, aynı çerçeve anlaşmanın Lot 1 bölümündeki şansını hâlâ koruyor. 36 milyon avronun biraz üzerinde bir bütçeye sahip olan bu daha küçük bölüm, 29 adet 15 tonluk ön hazırlıksız sudan geçebilen (VSP) 8×8 kamyon alımına yönelik. Bu araçlar; önceden bir hazırlık veya yapılandırmaya gerek kalmadan kıyı bölgelerini, plajları ve tuzlu suları geçmek için tasarlanmış özel taktik platformlardır. Bu partide BMC Otomotiv; EM&E, Daimler Truck, Iveco, Scania ve Indra’nın yer aldığı konsorsiyuma karşı doğrudan rekabete devam ediyor.

İspanya Savunma Bakanlığı, 2030 yılına kadar periyodik siparişlerle bütçesini tüketmesi öngörülen bu sözleşme ile kara lojistiği modernizasyonunda kesin bir adım atmayı; birliklerini hem ulusal hem de çok uluslu görevlerde operasyonel koruma ve bölgesel kontrol için son teknoloji araçlarla donatmayı hedefliyor. KAYNAK: DEFENCETURK