Çocukların severek oynadığı yumuşak sıkma oyuncakları, yanlış kullanıldığında ciddi tehlikeye dönüşebiliyor. Özellikle sosyal medyada yayılan “mikrodalgada ısıtma” akımı, oyuncakların içindeki jel ya da sıvı dolgunun patlayarak çocuklarda ağır yanıklara yol açmasına neden olabilir.

Renkli, yumuşak ve sıkıldıkça şekil değiştiren oyuncaklar son dönemde çocukların en çok ilgi gösterdiği ürünler arasında yer alıyor. Ancak neredeyse her çocuğun elinde görülen bu oyuncaklar, özellikle ısıya maruz kaldığında ya da sahte ve denetimsiz üretildiğinde ciddi sağlık riskleri taşıyabiliyor.

Sosyal medyada bazı videolarda bu oyuncakların daha yumuşak hale gelmesi için mikrodalgada ısıtıldığı görülüyor. Ancak bu yöntem son derece tehlikeli.

Oyuncağın içindeki jel ya da sıvı dolgu aşırı ısınabiliyor. Çocuk oyuncağı sıktığında dış yüzey patlayabiliyor ve kaynar, yapışkan madde yüz, el, kol ya da göğüs bölgesine sıçrayabiliyor. Bu durum derin yanıklara ve kalıcı izlere neden olabilir.

Tehlike yalnızca mikrodalga ile sınırlı değil. Bu tür oyuncakların sıcak havada araç içinde, cam kenarında, kalorifer yakınında ya da uzun süre doğrudan güneş altında bırakılması da risk oluşturabilir.

Isınan dolgu maddesi basınçla patlayabilir. İçindeki madde cilde yapıştığında ısıyı aktarmaya devam ederek yanığın daha ağır hale gelmesine yol açabilir.

Piyasada bu oyuncakların çok sayıda taklit ve denetimsiz versiyonu bulunabiliyor. Dışarıdan bakıldığında güvenli gibi görünen bazı ürünlerin içinde hangi kimyasalın, jel dolgunun, tozun, kumun ya da su boncuğunun bulunduğu anlaşılamayabilir.

Bu nedenle markasız, üretici bilgisi olmayan, ambalajında yaş uyarısı bulunmayan, çok ağır kimyasal kokan, yağlı ya da aşırı yapışkan hissedilen oyuncaklardan uzak durulmalı.

Bu oyuncaklarda yırtılma, delinme, renk değişimi, kötü koku, yapışkanlık ya da sızıntı fark edilirse çocukların kullanmasına izin verilmemeli.

İçinden çıkan maddeye çıplak elle temas edilmemeli. Oyuncak patladıysa ya da iç malzemesi dışarı çıktıysa çocuklardan uzaklaştırılmalı ve temizlik sırasında dikkatli olunmalı.

Bazı yumuşak oyuncakların içinde su boncuğu ya da küçük parçalar bulunabiliyor. Bu maddeler yutulduğunda vücutta genişleyebilir ve bağırsak tıkanıklığı gibi ciddi sorunlara yol açabilir.

Bu nedenle küçük yaş gruplarında, özellikle 3 yaş altı çocuklarda, içi dolgulu ve kolay yırtılabilen oyuncaklar daha dikkatli değerlendirilmelidir.

Oyuncak alırken yalnızca görüntüsüne ve fiyatına bakılmamalı. Güvenilir satıcıdan alınan, ambalajında üretici ya da ithalatçı bilgisi bulunan, yaş aralığı yazan ve güvenlik uyarıları yer alan ürünler tercih edilmeli. Aşırı ucuz, etiketsiz, yazım hatalı ambalaja sahip ya da kaynağı belirsiz ürünler riskli olabilir. Oyuncak eve geldikten sonra da düzenli kontrol edilmeli; yıpranmış, yırtılmış ya da kokusu değişmiş ürünler çocukların elinden alınmalıdır.

Yanık olursa ne yapılmalı? Oyuncak patlar ve sıcak madde cilde temas ederse bölge hemen soğuk değil, serin akan suyun altında en az 20 dakika tutulmalı. Buz uygulanmamalı.

Ciltte kalan madde nazikçe temizlenmeli, yanık bölge temiz bir örtüyle kapatılmalı. Yanık genişse, çocuk küçük yaştaysa, yüz, el, göğüs gibi hassas bölgeler etkilenmişse ya da kızarıklık artıyorsa sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.