AKİT MENÜ

Teknoloji-Bilişim

İnternette yeni dönem: 1600’den fazla yeni uzantı geliyor

İnternet alan adlarında yeni dönem için süreç başladı. ICANN, yapay zeka ve teknoloji odaklı seçeneklerden sıra dışı isimlere kadar 1.600’ü aşkın yeni alan adı uzantısı başvurusunu değerlendirmeye aldı.

3

İnternette yıllardır kullanılan alan adı uzantılarının arasına önümüzdeki dönemde yüzlerce yenisi eklenebilir. Alan adlarının koordinasyonundan sorumlu ICANN, yeni genel üst düzey alan adları (gTLD) için yapılan 1.600'den fazla başvuruyu incelemeye aldı. Başvuruların yapıldığı dönem 12 Ağustos 2026'da sona erdi. Ancak hangi alan adı uzantılarının talep edildiği henüz kamuoyuna açıklanmadı. ICANN, idari kontrollerin tamamlanmasına bağlı olarak başvuruları en geç dokuz hafta içinde açıklayacağını belirtiyor.

4

Başvuruların tamamı henüz açıklanmış değil. Buna rağmen bazı şirketler ve kuruluşlar kendi taleplerini erkenden duyurmaya başladı. Link Freedom Group, başvuru sürecinde 316 farklı alan adı uzantısı için talepte bulunduğunu açıkladı. Bu listede .slop, .token, .agentic ve .agi gibi yapay zeka ve teknolojiyle bağlantılı ifadeler bulunuyor. Diğer başvurularda ise .hype, .therapy, .tea ve .itiswhatitis gibi farklı kelimeler yer alıyor. Başvuruların tamamı kabul edilmeyeceği için internetin son halinin nasıl görüneceği ancak değerlendirme sürecinin ardından netleşecek. Yeni uzantıların ortaya çıkması, internetin ilk dönemlerindeki .com, .org ve .net ağırlıklı yapının da oldukça değiştiğini gösteriyor.

5

SON BAŞVURU TURUNUN ÜZERİNDEN 14 YIL GEÇTİ: ICANN, daha önce benzer kapsamlı bir başvuru sürecini 2012 yılında gerçekleştirmişti. O dönemde yaklaşık 1.900 başvuru arasından 1.200'e yakın yeni alan adı uzantısı onaylandı. Bunların arasında şirketlere ait uzantıların yanı sıra .africa gibi coğrafi, .bank gibi sektörel alan adları da bulunuyordu. Bu nedenle 2026'daki süreç, uzun bir aranın ardından internetin alan adı sisteminde yaşanabilecek en büyük değişikliklerden biri olarak öne çıkıyor. Başvuru yapmak ise oldukça yüksek bir maliyet gerektiriyor. ICANN, her başvuru için 227 bin dolarlık değerlendirme ücreti alıyor. Riskli veya daha karmaşık başvurular için bu ücret daha yüksek olabiliyor. İlginç bir başka ayrıntı da başvuruların zamanlaması. ICANN 15 haftalık bir başvuru süresi tanımasına rağmen taleplerin büyük bölümü son günlerde gönderildi.

6

YENİ UZANTILAR HEMEN KULLANILMAYACAK: Başvuruların açıklanması sürecin yalnızca ilk aşaması. Hangi taleplerin kabul edileceğinin belirlenmesi ve yeni uzantıların kullanıma sunulması için daha uzun bir değerlendirme süreci gerekiyor. ICANN, kamuya açık internet için yeni gTLD'lerin yanı sıra kurumların ve cihaz üreticilerinin kullanabileceği .internal alan adını da gündeme getirmişti. 2024 yılında duyurulan bu uzantı, 192.168.x.x adreslerinin yerine kullanılmak üzere tasarlandı ve artık internet dışında kullanılabiliyor. 2026 başvuru turunda hangi alan adlarının kabul edileceği ise önümüzdeki aylarda belli olacak. Başvuruların açıklanmasının ardından yeni uzantıların gerçekten kullanılabilir hale gelmesi için daha uzun bir süre geçmesi bekleniyor.