Denizcilik tarihinde bazı gemi faciaları yalnızca teknik arıza ya da kötü hava nedeniyle değil; savaş, ihmal, aşırı yolcu ve güvenlik eksiklikleri yüzünden binlerce kişinin ölümüne yol açtı... Titanic en çok bilinen felaket olsa da tarihin en ağır kayıpları başka kazalarda yaşandı.

Denizler tarih boyunca ticaretin, göçün ve yolculuğun en önemli yollarından biri oldu. Ancak kimi seferler, insanlık tarihine kara birer sayfa olarak geçti. Bazı gemiler savaşın ortasında hedef alındı, bazıları kapasitesinin çok üzerinde yolcu taşıdı, bazıları ise kıyıya çok yakınken bile yüzlerce insana mezar oldu.

Tarihin en ağır deniz felaketlerinden biri, İkinci Dünya Savaşı’nın son döneminde yaşandı. Wilhelm Gustloff adlı Alman gemisi, Sovyet denizaltısından ateşlenen torpidolarla Baltık Denizi’nde battı.

Gemide askerlerin yanı sıra Doğu Prusya’dan kaçmaya çalışan siviller de vardı. Yaklaşık 10 bin kişiyle yola çıkan gemiden yalnızca sınırlı sayıda insan kurtarılabildi. Yaklaşık 9 bin kişinin hayatını kaybettiği bu facia, denizcilik tarihinin en ölümcül batıklarından biri olarak kayıtlara geçti.

En büyük deniz facialarından biri Filipinler’de meydana geldi. MV Doña Paz adlı yolcu feribotu, petrol tankeri MT Vector ile çarpıştı.

Çarpışmanın ardından tanker üzerindeki petrol ve yakıt alev aldı. Deniz kısa sürede yangın alanına dönerken, kapasitesinin çok üzerinde yolcu taşıdığı belirtilen feribotta binlerce kişi yaşamını yitirdi.

Çin İç Savaşı sırasında Şanghay’dan kaçmaya çalışan binlerce kişi SS Kiangya’ya bindi. Resmi kapasitenin çok üzerinde yolcu taşıyan gemi, Huangpu Nehri ağzında büyük bir patlamayla sarsıldı.

Patlamanın İkinci Dünya Savaşı’ndan kalma bir mayından kaynaklanmış olabileceği değerlendirildi. Kazada binlerce kişinin öldüğü tahmin edilirken, felaket Çin tarihinin en büyük deniz faciaları arasında yer aldı.

Amerikan İç Savaşı’nın hemen ardından, evlerine dönmek isteyen eski savaş esirlerini taşıyan SS Sultana Mississippi Nehri’nde patladı.

Geminin kazanındaki arıza, aşırı kalabalıkla birleşince facia kaçınılmaz hale geldi. Kapasitesinin çok üzerinde insan taşıyan buharlı gemide yaklaşık 1.800 kişi hayatını kaybetti. Buna rağmen olay, dönemin siyasi gelişmeleri nedeniyle uzun süre yeterince gündeme gelmedi.

Titanic, ilk seferinde buzdağına çarparak batınca denizcilik tarihinin en çok konuşulan felaketlerinden biri haline geldi.

Gemide 1.500’den fazla kişi yaşamını yitirdi.

RMS Lusitania, Birinci Dünya Savaşı sırasında Alman denizaltısı tarafından vuruldu. Gemi, torpidonun ardından çok kısa sürede battı. 1.198 kişinin hayatını kaybettiği olayda Amerikalı yolcuların da ölmesi, ABD kamuoyunda büyük tepkiye yol açtı. Bu facia, ABD’nin savaşa yaklaşımını etkileyen gelişmelerden biri olarak görüldü.

Senegal açıklarında batan MV Le Joola, modern dönemin en ağır feribot facialarından biri olarak anılıyor. Geminin kapasitesinden çok daha fazla yolcu ve yük taşıdığı belirtildi. Alabora olan feribotta yaklaşık 1.863 kişi yaşamını yitirdi.

SS Eastland faciası, deniz kazalarının yalnızca açık denizde yaşanmadığını gösteren en çarpıcı örneklerden biri oldu. Chicago Nehri’nde, kıyıya çok yakın bir noktada alabora olan gemide 800’den fazla kişi öldü. Yolcuların çoğu şirket pikniğine gitmek üzere gemiye binmişti.

Empress of Ireland, St. Lawrence Nehri’nde başka bir gemiyle çarpıştıktan sonra dakikalar içinde battı. Kazada 1.012 kişi hayatını kaybetti. Gemi çok kısa sürede sulara gömüldüğü için birçok yolcu kaçacak zaman bulamadı.

White Ship faciası, can kaybı bakımından bazı büyük felaketlerin gerisinde kalsa da siyasi sonuçlarıyla tarihe geçti. 1120’de Normandiya açıklarında batan gemide İngiltere Kralı I. Henry’nin tek meşru oğlu William da bulunuyordu. Veliahtın ölümü, İngiltere’de taht krizine ve yıllar süren iç karışıklıklara zemin hazırladı.

SS Princess Alice, Londra’daki Thames Nehri’nde başka bir gemiyle çarpıştı. Soğuk ve hızlı akan sular, kurtarma çalışmalarını zorlaştırdı. Faciada 640’tan fazla kişi hayatını kaybetti.

MV Doña Marilyn, Filipinler’de tayfun sırasında sert deniz koşullarına yakalandı. Feribotun alabora olmasıyla yüzlerce kişi yaşamını yitirdi.