AKİT MENÜ

Ekonomi

Suudilerin can damarı vuruldu! Üretim durdu, dünya genelinde fiyatlar patlayacak

Hürmüz Boğazı’nın ardından küresel ticaretin ikinci can damarı da kesildi. İran destekli Husilerin Babülmendep Boğazı'ndaki stratejik adaları ele geçirmesi ve Suudi Aramco tesislerini balistik füzelerle vurmasıyla Doğu-Batı petrol hattı kapatıldı. Enerji piyasalarında alarm zilleri çalarken, tamiratın en az iki ay süreceği açıklandı. Uzmanlar, “Piyasalar zam dalgasına hazırlanıyor” dediler.

2

İran ile ABD arasındaki savaş sürerken, Yemen'de İran destekli Husi militanlarının Kızıldeniz kıyılarını ve stratejik adaları ele geçirerek Babülmendep Boğazı'nı kontrol altına alması küresel ticaret ve enerji piyasalarında büyük bir kaos riski doğurdu. Suudi Arabistan'ın Aramco tesislerine düzenlenen füze saldırılarının ardından Doğu-Batı petrol boru hattı kapatıldı.

3

Yemen'in batı sahilinde güney yönlü hızlı bir ilerleyiş kaydeden Husi Ensarullah Hareketi; His, Muha ve Zubab kentlerinin yanı sıra Babülmendep Boğazı'nın girişinde bulunan Mayyun, Küçük Hinş ve Büyük Hinş adalarında kontrolü sağladığını ilan etti. Hürmüz Boğazı'nın kapalı olduğu mevcut süreçte kritik bir alternatif rota konumunda bulunan Babülmendep'in tehlikeye girmesi, uluslararası piyasalarda alarm zillerinin çalmasına neden oldu.

4

Diplomatik kaynaklar, sahadaki askeri operasyonların doğrudan İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) komutanlarının sevk ve idaresiyle yürütüldüğünü öne sürdü.

6

Husilerin Suudi Arabistan’ın güneyindeki Cazan, Necran ve Asir bölgelerinde yer alan Aramco tesislerine düzenlediği balistik füze saldırıları Suudi Arabistan'ın petrol ihracatına ağır darbe vurdu. Saldırılar sonucunda Cazan’dan Yanbu Limanı’na uzanan Doğu-Batı petrol boru hattı zarar gördü. Suudi Arabistan Enerji Bakanlığı, hattın tedbir amaçlı kapatıldığını açıklarken, tamirat çalışmalarının en az iki ay sürebileceği belirtiliyor.

7

Aden merkezli meşru hükümetin Suudi Arabistan'dan kapsamlı hava desteği talebine karşılık Riyad yönetiminin, enerji tedarikinde yaşanabilecek daha büyük bir krizden kaçınmak adına sınırlı hava müdahalesi ve lojistik destekle yetindiği aktarıldı.

10

Bölgede tırmanan gerilim üzerine diplomasi trafiği de hız kazandı. Tahran'ı ziyaret eden Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Munir, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile görüşerek Mekke Anlaşması çerçevesinde Suudi Arabistan'ın yanında yer aldıklarını vurguladı ve İran'a Husilere olan desteğini kesmesi yönünde uyarıda bulundu. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da Suudi mevkidaşı ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirerek saldırıları ve bölgesel güvenliği değerlendirdi.

11

Sahada ise Aden merkezli meşru hükümete bağlı kuvvetler, Husilerin kontrolündeki başkent Sana’nın doğusundaki El-Cevf vilayet merkezi Hazım ve El-Bayda hattında kontrolü yeniden sağlamak amacıyla geniş çaplı karşı taarruzlarını sürdürüyor.

12

Küresel petrol piyasalarında yaşanan tarihi krizin ardından Türkiye'deki akaryakıt fiyatlarında zam dalgası resmen başladı; bugün itibarıyla benzine yapılan 3,20 TL'lik zammın ardından üç büyükşehirde litre fiyatı ilk kez 80 TL psikolojik sınırını aşarken, asıl büyük darbenin Salı günü motorine gelmesi bekleniyor.

13

ektör kaynakları, Suudi Arabistan'daki boru hattının kapatılması ve Brent petrolün 105 dolara fırlaması nedeniyle 15 Eylül Salı gününden itibaren motorine 7 lira 67 kuruşluk tarihi bir zammın kapıda olduğunu belirtiyor. Konuyu değerlendiren enerji uzmanları, Hürmüz ve Babülmendep boğazlarındaki çift taraflı tıkanıklık nedeniyle küresel petrol arzının alternatifsiz kaldığını, Suudi Arabistan'daki hasarın tamiratı en az iki ay süreceği için petrolün kısa sürede 120 dolara tırmanabileceğini ve bu durumun iç piyasada akaryakıt fiyatlarını çok yakında 100 TL'nin üzerine taşıyabileceğini vurguluyor.