Otomatik ve manuel vites arasındaki farkın yalnızca sürüş deneyimiyle sınırlı olmadığı öne sürüldü. Japon bilim insanlarının yaptığı araştırmada, farklı vites türlerinin sürüş sırasında beynin çalışma biçimi ve zihinsel yaşlanmayla ilişkisi incelendi.

Tohoku Üniversitesi Beyin Gelişimi, Yaşlanma ve Kanser Enstitüsü Başkanı Prof. Ryuta Kawashima ve ekibi, manuel ve otomatik vitesli araç kullanan sürücüleri karşılaştırarak iki sürüş biçiminin beyin üzerindeki etkilerini araştırdı.

MANUEL VİTES BEYNİN YÖNETİM MERKEZİNİ HAREKETE GEÇİRİYOR Araştırma sonuçları, manuel vitesli otomobil kullanmanın zihinsel sağlık açısından son derece faydalı olduğunu ortaya koydu. Sürüş esnasında sürekli debriyaja basıp vites değiştirmek; hafıza, odaklanma ve karar alma süreçlerini yöneten prefrontal korteks bölgesini doğrudan uyararak aktif tutuyor. Dışarıdan bakıldığında sıradan bir sürüş hareketi gibi görünen bu süreç, gerçekte beynin birden fazla bölgesini aynı anda çalıştırıyor. Sürücünün anlık hızı takip etmesi, yol şartlarını analiz etmesi, debriyaja basıp doğru vitesi seçmesi ve gaz pedalını hassas bir şekilde kontrol etmesi neredeyse eş zamanlı gerçekleşiyor. Tüm bu eylemler, sürücünün zihnini sürekli canlı ve tetikte tutan karmaşık bir koordinasyon yaratıyor.

OTOMATİK VİTES KONFOR SAĞLIYOR ANCAK BİLİŞSEL UYARIMI DÜŞÜRÜYOR Buna karşın otomatik şanzımanlı araçlarda sürüş kontrolünün büyük bölümü elektronik sistemler tarafından üstleniliyor. Bu durum sürücüye belirgin bir konfor sağlasa da sürüş sırasında verilen karar sayısını ve yapılması gereken karmaşık hareketleri azaltarak beynin uyarılma seviyesini düşürüyor. Uzmanlar, manuel araç kullanımının sağladığı bu düzenli bilişsel uyarımın, özellikle yaşlılık döneminde zihinsel zindeliğin korunmasına ciddi katkı sağladığını vurguluyor. Günlük rutin içinde çalıştırılan sinir hatları; dikkat, hafıza ve bilgi işleme hızının gerilemesini engellemeye yardımcı oluyor.

PAZAR PAYI ERİMEYE DEVAM EDİYOR Ancak araştırmanın ortaya koyduğu bu belirgin faydalara rağmen manuel vitesli araçların pazar payı hızla erimeye devam ediyor.

Best Car Web verilerine göre, hibrit ve otomatik otomobillerin pazara tamamen egemen olduğu Japonya'da, yeni satılan binek araçlar arasında manuel şanzımanlıların oranı yüzde bir ila iki seviyelerine kadar gerilemiş durumda.