Yeni bir araştırma, sosyal izolasyon ve yalnızlığın yaşam süresinin yanı sıra sağlıklı geçirilen yılları da olumsuz etkileyebileceğini ortaya koydu. Çalışmada, ruh sağlığı üzerindeki etkinin erkeklerde yaklaşık 6 yıla kadar uzanabildiği belirlendi.

İnsanların kaç yıl yaşadığı kadar, bu yılların ne kadarını sağlıklı geçirdiği sorusu bilim dünyasının ana gündem maddelerinden biri olmaya devam ediyor. ABD’de yetişkin nüfusun neredeyse yarısını etkileyen yalnızlık ve sosyal izolasyon dalgası üzerine yapılan son araştırmalar, sosyal bağların kalitesinin sağlıklı yaşam süresi üzerinde hayati bir rol oynadığını gösteriyor. Nature Communications dergisinde yayımlanan geniş kapsamlı araştırma, yalnızlık ile fiziksel ve zihinsel sağlık arasındaki doğrudan ilişkiye dair en somut verilerden birini sunuyor.

Ruh Sağlığındaki Kayıp 6 Yıla Yaklaşıyor Tulane Üniversitesinden Profesör Lu Qi liderliğindeki araştırma ekibi, çalışma başlangıcında diyabet, kalp, akciğer, kanser, demans, depresyon ve anksiyete gibi kronik rahatsızlığı bulunmayan 40 ile 69 yaş arasındaki 277 binden fazla yetişkinin verilerini inceledi. 50 yaş noktası referans alınarak yapılan hesaplamalarda, hem sosyal olarak izole olan hem de kendisini yalnız hisseden bireylerin hastalıksız yaşam beklentisinde ciddi düşüşler tespit edildi.

Araştırma bulgularına göre en büyük kayıp ruh sağlığı alanında yaşanıyor. Hem yalnızlık hem de sosyal izolasyon yaşayan kadınlar, sağlıklı sosyal ilişkilere sahip hemcinslerine kıyasla ruhsal bozukluklar olmadan 3,7 yıl daha az yaşarken, erkeklerde bu kayıp 5,8 yıla kadar çıkıyor. Fiziksel sağlık açısından bakıldığında ise söz konusu durum kadınlarda 2,4 yıl, erkeklerde ise 1,7 yıllık bir hastalıksız dönem kaybına yol açıyor.

Yalnız Olmak ile Yalnız Hissfetmek Aynı Şey Değil Çalışmada öne çıkan önemli ayrıntılardan biri de yalnızlık ile sosyal izolasyon arasındaki kavramsal fark oldu. Sosyal izolasyon bir kişinin temas kurduğu insan sayısı ve iletişim sıklığı gibi dışsal faktörlerle ölçülürken; yalnızlık, kişinin mevcut ilişkilerinin kalitesinden ne kadar tatmin olduğuyla ilgili içsel bir duygu olarak tanımlanıyor.

Dolayısıyla kalabalık bir sosyal çevreye sahip olan bireyler dahi derin bir yalnızlık hissi yaşayabiliyor. Uzmanlar; stres, uyku bozuklukları ve olumsuz sağlık davranışlarının bu süreci tetiklediğini, ancak sosyal bağların zayıflığı ile hastalıklar arasındaki mekanizmanın karmaşık yapısını koruduğunu belirtiyor.

Erkekler Yalnızlığın Etkilerine Karşı Daha Hassas Prof. Dr. Lu Qi, elde edilen verilerin erkeklerin yalnızlığın getirdiği olumsuz sağlık risklerine karşı kadınlara kıyasla çok daha hassas olduğunu gösterdiğini vurguluyor. Kadınların genel yaşam süresindeki biyolojik avantajlarının ve belirli hastalıklara karşı koruyucu cinsiyet faktörlerinin bu farkta etkili olduğu değerlendiriliyor.

Öte yandan araştırma, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının sınırlarını da ortaya koydu. Dengeli beslenme, düzenli egzersiz, kaliteli uyku ve tütün ürünlerinden uzak durmak gibi olumlu alışkanlıklar, sosyal izolasyonun getirdiği hastalıksız yıl kayıplarını bir miktar telafi edebiliyor. Ancak aynı durum yalnızlık hissi için geçerli olmuyor; sağlıklı bir yaşam tarzı benimsense dahi duyusal yalnızlığın getirdiği ek sağlık riskleri doğrudan ortadan kalkmıyor.