Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve İsrail’i deniz altından elektrik hattıyla birbirine bağlaması planlanan Great Sea Interconnector projesinde Türkiye engeli itirafı geldi. Rum Dışişleri Bakanı Constantinos Kombos, dev projenin Türkiye tarafından engellendiğini açıkladı. Ankara ise kendi kıta sahanlığında izinsiz hiçbir faaliyete müsaade edilmeyeceğini açık şekilde duyurdu.

Doğu Akdeniz’de Türkiye’yi devre dışı bırakarak Yunanistan, GKRY ve İsrail arasında enerji hattı oluşturma planı Ankara’nın kararlı tutumuna takıldı. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu görüşmeleri için bulunduğu New York’ta Fox News Digital’e konuşan GKRY Dışişleri Bakanı Constantinos Kombos, Great Sea Interconnector projesinde yaşanan sıkıntının arkasında Türkiye’nin bulunduğunu söyledi.

RUM BAKANDAN İTİRAF: TÜRKİYE ENGELLEDİ Kombos, Yunanistan ile GKRY ve daha sonra İsrail arasında kurulması planlanan elektrik bağlantısına ilişkin dikkat çeken ifadeler kullandı. Rum Bakan, projenin Türkiye tarafından engellendiğini belirterek Ankara’nın Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanlarına ilişkin tezlerini gerekçe gösterdi. Böylece uzun süredir Doğu Akdeniz’de ciddi jeopolitik tartışmalara neden olan projede Türkiye’nin pozisyonunun sahadaki çalışmaları doğrudan etkilediği Rum yönetimi tarafından da açıkça dile getirilmiş oldu.

ANKARA: İZİNSİZ FAALİYETE MÜSAADE ETMEYİZ Milli Savunma Bakanlığı da Great Sea Interconnector konusunda Türkiye’nin tavrını net biçimde ortaya koydu. Ankara, Türkiye’nin kıta sahanlığını ilgilendiren kablo ve boru hattı faaliyetleri ile bilimsel araştırmaların Türkiye ile önceden koordine edilmesi gerektiğini bildirdi. Türkiye, Doğu Akdeniz’de kıyı devleti olmasından kaynaklanan hak ve yetkileri çerçevesinde kendi kıta sahanlığında izinsiz faaliyete izin vermeyeceğini vurguladı.

ATİNA GERİ ADIM ATMADIĞINI SÖYLÜYOR Rum tarafının “Türkiye engelledi” açıklamasına karşın Atina yönetimi projenin tamamen rafa kaldırıldığını kabul etmiyor. Yunanistan Dışişleri Bakanı Giorgos Gerapetritis, deniz altı elektrik bağlantılarının uluslararası hukuk kapsamında gerçekleştirilebileceğini belirterek Türkiye’den izin alınmasına gerek bulunmadığını ifade etti. Atina, Fransa ile koordinasyon halinde projeyi ilerletme niyetinde olduğunu duyurdu. Böylece Great Sea Interconnector, enerji projesi olmanın ötesinde Doğu Akdeniz’de Türkiye ile Yunanistan-GKRY hattı arasındaki deniz yetki alanları mücadelesinin yeni başlıklarından birine dönüştü.

1,9 MİLYAR EUROLUK DEV PROJE Great Sea Interconnector, Yunanistan, GKRY ve İsrail elektrik sistemlerini birbirine bağlamayı hedefliyor. Resmi proje verilerine göre deniz altından geçmesi planlanan hattın toplam uzunluğu 1.208 kilometre, taşıma kapasitesi ise 1.000 megavat olacak.

Projenin tahmini maliyeti yaklaşık 1,9 milyar euro olarak hesaplanıyor. GKRY ile Girit arasındaki 898 kilometrelik bölüm için Avrupa Birliği tarafından 657 milyon euroluk finansman sağlandı. Projenin temel hedeflerinden biri GKRY’nin elektrik sistemindeki izolasyonunu sona erdirerek adayı Avrupa elektrik şebekesine bağlamak. İkinci aşamada ise hattın İsrail’e kadar uzatılması planlanıyor.

Ancak Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki kıta sahanlığına ilişkin kararlı tutumu, projenin güzergâhı ve deniz araştırmalarını üç ülke açısından ciddi bir jeopolitik mesele haline getirdi.