Omega-3 takviyelerinin beyin sağlığı üzerindeki etkisini inceleyen 2 yıllık klinik araştırmada dikkat çeken bir tablo ortaya çıktı.

Yaş ilerledikçe hafızayı korumak amacıyla kullanılan takviyelerden biri de omega-3… Ancak 365 kişiyle yürütülen yeni çalışma, vücuttaki biyolojik değişimin her zaman günlük beyin işlevlerine aynı şekilde yansımayabileceğini gösterdi.

Araştırmaya bilişsel açıdan sağlıklı, 55 ile 80 yaş arasında 365 yetişkin katıldı. Katılımcıların beslenmeyle aldıkları DHA miktarı düşüktü ve her birinde en az bir demans risk faktörü bulunuyordu. Bilim insanları, omega-3 takviyesinin zaman içinde hafıza, bilişsel performans ve beyindeki yapısal değişiklikler üzerinde etkili olup olmadığını araştırdı. Çalışma iki yıl boyunca sürdü.

Takviye kullanan grupta ilk dikkat çeken değişiklik altıncı ayda görüldü. Beyin ve omuriliği çevreleyen beyin omurilik sıvısındaki DHA düzeyinin yükseldiği belirlendi. Bu bulgu, kullanılan omega-3’ün biyolojik olarak hedeflenen bölgeye ulaştığını gösterdi. Ancak araştırmanın devamında aynı değişim hafıza ve bilişsel performansa yansımadı. 24 aylık takip sonunda omega-3 kullananlarla plasebo verilenler arasında hafıza ve genel bilişsel işlev açısından belirgin bir fark bulunmadı.

Araştırmacılar yalnızca test sonuçlarına bakmadı. Katılımcıların beyin görüntülemeleri de incelendi. Hafızayla yakından ilişkili hipokampusun hacmi, beyin korteksinin kalınlığı ve çeşitli yapısal ve işlevsel MR ölçümleri karşılaştırıldı. Omega-3 takviyesinin bu ölçümlerde de belirgin bir değişiklik oluşturmadığı görüldü. Araştırmacı Hussein Yassine, omega-3 seviyelerinin beyinde yükselmesine rağmen bilişsel performansta iyileşme görülmediğine dikkat çekti.

Çalışmanın en dikkat çekici yönlerinden biri, takviyenin vücutta ölçülebilir bir etki oluşturmasına rağmen aynı etkinin beyin fonksiyonlarında görülmemesi oldu. Bu durum, özellikle yaşlanma ve beyin sağlığı için kullanılan takviyelerde önemli bir ayrımı yeniden gündeme getirdi.

Bir ürünün kandaki ya da dokulardaki belirli bir değeri değiştirmesi, tek başına hafıza veya günlük zihinsel performansın da iyileşeceği anlamına gelmiyor.

Omega-3 ile bilişsel sağlık arasındaki ilişki uzun süredir araştırılıyor. Bazı gözlemsel çalışmalarda daha yüksek omega-3 alımı ile daha iyi bilişsel sonuçlar arasında bağlantılar bulunurken, kontrollü takviye çalışmalarında aynı ölçüde tutarlı sonuçlar elde edilmedi. Yeni araştırma da takviye kullanımının doğrudan etkisini inceleyen kontrollü çalışmalar arasına eklendi.

Araştırmanın kapsamı yalnızca kullanılan takviyelerle sınırlı. Bu nedenle omega-3 bakımından zengin besinlerin tüketilmesinin aynı sonucu doğurup doğurmadığı çalışma tarafından cevaplanmıyor. Aynı şekilde daha genç yaşta takviye kullanımına başlanması, farklı dozlar, farklı omega-3 türleri veya başka hasta gruplarında sonuçların değişip değişmeyeceği de henüz net değil. Araştırmadaki katılımcıların demans hastası olmadığı, ancak düşük DHA alımına ve en az bir demans risk faktörüne sahip oldukları da özellikle vurgulandı.