Eylül ayında yıllık enflasyonun yüzde 30 seviyesinin altına inmesine rağmen vatandaşın çarşıda, pazarda ve markette karşılaştığı fiyatlar hayat pahalılığı tartışmasını canlı tutuyor. Ekonomist Nurullah Çiftçi, enflasyon rakamlarındaki gerilemenin neden henüz hanelerin bütçesinde aynı ölçüde hissedilmediğini anlattı.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) Eylül 2026 verileri, yıllık enflasyondaki gerilemenin devam ettiğini ortaya koydu. Ancak rakamlardaki düşüş, özellikle dar ve sabit gelirli vatandaşların günlük harcamalarında aynı ölçüde hissedilmiyor. İLKHA'ya değerlendirmelerde bulunan Ekonomist Nurullah Çiftçi, bu durumun arkasındaki temel nedenlere dikkat çekti.

ENFLASYONUN DÜŞMESİ FİYATLARIN DÜŞMESİ DEMEK DEĞİL Çiftçi, yıllık enflasyonun yüzde 30 bandının altına gerilemesini teknik açıdan dezenflasyon sürecinin başarısı olarak değerlendirirken, bunun vatandaşın refah seviyesinin aynı oranda yükseldiği anlamına gelmediğini kaydetti.

Enflasyonun gerilemesi, genel fiyat seviyesinin düşmesinden ziyade fiyatların artış hızının yavaşlaması anlamına geliyor. Bu nedenle geçmiş dönemde yüksek oranlarda zamlanan birçok ürün ve hizmet, vatandaşın bütçesi üzerindeki ağırlığını korumaya devam ediyor.

DAR GELİRLİNİN ENFLASYONU FARKLI Resmi enflasyon ile vatandaşın günlük yaşamda hissettiği enflasyon arasındaki farklılığa da değinen Çiftçi, gelir gruplarının tüketim alışkanlıklarının belirleyici olduğunu ifade etti. Özellikle dar gelirli ailelerin bütçelerinde gıda, kira ve konut giderleri, enerji ile ulaşımın çok daha büyük bir yer tuttuğuna dikkat çekildi.

Temel ihtiyaçlardaki fiyat artışlarının yüksek seviyelerde seyretmesi, genel enflasyon gerilese bile vatandaşın hayat pahalılığını daha yoğun hissetmesine yol açıyor.

MAAŞ ARTIŞLARI İÇİN DİKKAT ÇEKEN ÖNERİ Çiftçi, dar gelirlinin alım gücünün korunabilmesi için ücret politikalarının da yeniden ele alınması gerektiğine dikkat çekti.

Maaş artışlarında yalnızca genel enflasyonun değil, vatandaşın bütçesinde önemli yer tutan gıda ve barınma maliyetlerindeki artışın da dikkate alınması gerektiğini ifade etti.

Çiftçi ayrıca dolaylı vergilerin azaltılması, sosyal konut projelerinin yaygınlaştırılması ve enerji desteklerinin artırılmasını önerdi.

RAKAM GERİLİYOR, PAHALILIK HEMEN ORTADAN KALKMIYOR Ortaya çıkan tablo, enflasyondaki düşüş ile hayat pahalılığındaki düşüşün aynı şey olmadığını gösteriyor.

Enflasyonun gerilemesi fiyatların ucuzlamasından çok, zamların önceki döneme kıyasla daha yavaş gerçekleşmesi anlamına geliyor. Vatandaşın bunu cebinde daha güçlü hissedebilmesi için ise gelirlerdeki artışın ve özellikle temel ihtiyaçlardaki fiyat seyrinin belirleyici olması bekleniyor.