AKİT MENÜ

Gündem

Sosyal medyada yeni dönem! 15 yaşından küçüklere kapı kapanıyor

Çocukların dijital dünyadaki risklerden korunmasına yönelik dikkat çeken düzenleme Resmî Gazete’de yayımlandı. Yeni yönetmelikle sosyal medya platformlarında yaş doğrulaması zorunlu hale gelirken, 15 yaşını doldurmayan çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulamayacak. 15-18 yaş grubundaki çocuklar için ise gizlilikten mesajlaşmaya, reklamlardan canlı yayına kadar çok sayıda koruyucu tedbir uygulanacak. Yeni dönem 1 Kasım 2026’da başlayacak.

2

Çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin uzun süredir gündemde bulunan düzenlemede yeni bir aşamaya geçildi. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik” Resmî Gazete’de yayımlandı. Düzenlemeyle sosyal ağ sağlayıcılarına yaş doğrulama, çocuklara özel hizmet oluşturma ve ebeveynlere kontrol araçları sunma yükümlülükleri getirildi.

3

15 YAŞINDAN KÜÇÜKLERE SOSYAL MEDYA YOK Yeni dönemin en önemli düzenlemelerinden biri yaş sınırı oldu. Sosyal ağ sağlayıcıları 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak. Yaş doğrulamasında 15 yaşından küçük olduğu belirlenen kişilerin yeni hesap açmasına izin verilmeyecek. 15 yaşını tamamlayan ancak 18 yaşına henüz ulaşmayan çocuklar ise sosyal medyayı yetişkin kullanıcılarla aynı şartlarda kullanamayacak. Bu kullanıcılar için fiziksel, zihinsel, psikolojik, sosyal ve duygusal gelişimlerini korumayı amaçlayan özel bir sistem uygulanacak.

4

YAŞ DOĞRULAMASI E-DEVLET ÜZERİNDEN Sosyal medya hesabı açılırken kullanıcının hangi yaş grubunda bulunduğunun doğrulanması zorunlu olacak. Bu işlem için Siber Güvenlik Başkanlığının sağlayacağı ve e-Devlet Kapısı üzerinden erişilecek teknik doğrulama aracı kullanılacak. Sistemin platformlara kişinin kimlik bilgilerini aktarması yerine yalnızca kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve 18 yaşını tamamlayıp tamamlamadığı bilgisini iletmesi öngörülüyor. Yaş doğrulamasında kullanılan veriler başka amaçlarla kullanılamayacak.

5

ÇOCUK HESAPLARI OTOMATİK OLARAK GİZLİ OLACAK 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların hesaplarında yüksek seviyeli gizlilik ayarları varsayılan olarak açık tutulacak. Çocukların hesapları kamuya açık hale getirilemeyecek. Takipçi ve takip edilen listeleri diğer kullanıcılara gösterilmeyecek. Çocuğa yalnızca kendisinin takip ettiği hesaplar mesaj gönderebilecek ve mesajlaşma sisteminde “görüldü” bilgisi bulunmayacak. Çocuk hesapları başka kullanıcılara takip önerisi olarak gösterilemeyeceği gibi diğer hesaplar da çocuklara önerilemeyecek.

6

CANLI YAYIN YAPAMAYACAKLAR Yönetmelikle çocuk hesaplarında dikkat çeken başka sınırlamalar da getirildi. 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların canlı yayın yapmasına izin verilmeyecek. Profil fotoğrafları, paylaşımlar ve görsellerin ekran görüntüsünün alınmasını engellemeye yönelik teknik tedbirler uygulanacak. Sosyal medya bağımlılığı tartışmalarının merkezindeki sonsuz kaydırma ve içeriklerin kendiliğinden art arda gösterilmesini sağlayan özellikler de çocuk hesaplarında kullanılamayacak. Çocukların davranışları profillenemeyecek ve kişisel verileri kişiselleştirilmiş ticari reklamlar için kullanılamayacak.

7

EBEVEYNLERE YENİ YETKİLER Düzenlemenin bir başka ayağını ebeveyn denetimi oluşturuyor. Sosyal medya şirketleri, anne ve babaların çocuklarının hesaplarını yönetebilmesi için Türkçe ve kolay kullanılabilir kontrol araçları sunmak zorunda olacak. Ebeveynler bu sistem üzerinden kullanım süresini takip edip sınırlandırabilecek, hesap özelliklerini yönetebilecek ve satın alma ile ücretli üyelik işlemlerini kendi izinlerine bağlayabilecek. Harcama limiti ve konum paylaşımına ilişkin kontroller de ebeveynlere sunulacak. Kontrol sistemi devreye alındığında çocuk da bundan haberdar edilecek.

8

MEVCUT HESAPLARA DA DOĞRULAMA GELİYOR Düzenleme yalnızca yeni açılacak hesaplarla sınırlı kalmayacak. Daha önce oluşturulan ve yaş doğrulaması yapılmamış mevcut hesapların da 31 Mart 2027'ye kadar en az bir kez doğrulanması gerekecek. Kontrol sonucunda 15 yaşından küçük olduğu belirlenen çocukların hesapları kullanıcı bilgilendirildikten sonra kapatılacak. İtiraz bulunmaması halinde hesaba ait veriler gecikmeksizin silinecek. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşından küçük olduğu belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları ise çocuklara özgü yeni koruma sistemine geçirilecek.

9

YENİ DÖNEM 1 KASIM'DA BAŞLIYOR Çocukların sosyal medyada karşı karşıya kalabileceği uygunsuz içerik, bağımlılık, mahremiyet ihlali ve kontrolsüz iletişim gibi risklere karşı kapsamlı tedbirler içeren yönetmelik 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Böylece Türkiye'de sosyal medya kullanımında çocuklar açısından yaş doğrulamasına dayalı yeni dönem resmen başlayacak.