Antik Mısır'ın en büyük gizemlerinden biri yeniden gündemde. Tutankhamun'un 1922'de keşfedilen mezarında gerçekleştirilen yeni jeofizik araştırmalar, mezar odasının arkasında henüz keşfedilmemiş koridor ve odaların bulunabileceğine ilişkin dikkat çekici bulgular ortaya çıkardı. Araştırmacılar, gizli bölümün efsanevi Kraliçe Nefertiti'nin kayıp mezarına uzanabileceği ihtimali üzerinde duruyor. Ancak bilim insanları, kapalı bölümler fiziksel olarak incelenmeden kesin bir sonuca varılamayacağı konusunda uyarıyor.

Mısır'daki Krallar Vadisi, aradan geçen binlerce yıla rağmen sırlarını korumaya devam ediyor. Arkeoloji dünyasının en önemli keşiflerinden biri kabul edilen Firavun Tutankhamun'un mezarı, bu kez duvarlarının arkasında sakladığı düşünülen bölümlerle gündemde. Nature'da yayımlanan yeni araştırmaya göre gerçekleştirilen jeofizik incelemeler, KV62 koduyla bilinen Tutankhamun'un mezarının mevcut odalarının ötesinde insan eliyle oluşturulmuş olabilecek birtakım yapılar bulunduğuna işaret ediyor.

DUVARLARIN ARKASINDA NE VAR? Araştırmacılar, mezar ve çevresindeki kayalık alanı farklı teknolojiler kullanarak inceledi. Çalışmalarda yer radarı, elektriksel özdirenç tomografisi ve mikrogravite ölçümleri gibi yöntemlerden yararlanıldı. Özellikle mezarın kuzey ve batı duvarlarının arkasından elde edilen bulgular dikkat çekti. Araştırmacılara göre mevcut mezarın arkasında veya devamında henüz açılmamış odalar ve koridorlar bulunması ihtimali var. Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri ise bilim insanlarının “Anomali 7” olarak adlandırdığı bölge oldu. Bu noktada çoğunlukla düşük yoğunluklu bir alanın içerisinde yaklaşık kare biçiminde daha yüksek yoğunluklu bir yapı tespit edildi. Araştırmacı George Ballard bunun eşyalarla dolu bir oda ihtimaliyle uyumlu olabileceğini değerlendiriyor. Ancak Ballard, ölçümlerin teknolojinin tespit sınırlarına yakın olduğunu da özellikle vurguluyor.

100 YILLIK MEZAR YENİDEN SIRRA DÖNÜŞTÜ Tutankhamun'un mezarı İngiliz arkeolog Howard Carter tarafından 1922 yılında keşfedilmişti. Mezarın büyük ölçüde bozulmadan günümüze ulaşması ve içerisinden binlerce eser çıkması keşfi dünya arkeoloji tarihinin en büyük olaylarından birine dönüştürdü. Ancak mezarın bir firavun için beklenenden küçük olması ve alışılmadık mimari düzeni yıllardır bilim insanlarının dikkatini çekiyordu. Yeni çalışma da bu tartışmayı yeniden alevlendirdi. Araştırmacılar mevcut mezarın aslında daha önce hazırlanmış çok daha büyük bir kraliyet mezarının sonradan Tutankhamun için düzenlenen dış bölümü olabileceği ihtimalini değerlendiriyor.

DAHA ÖNCE ARADILAR, BULAMADILAR Ancak Nefertiti teorisinin önünde önemli bir sorun bulunuyor. Tutankhamun'un mezarında daha önce de gizli odalar aranmıştı. 2015 ve 2016 yıllarında gerçekleştirilen radar araştırmaları birbiriyle çelişen sonuçlar verdi. 2018'de üç farklı radar sistemiyle gerçekleştirilen kapsamlı araştırmada ise Tutankhamun'un mezarının hemen bitişiğinde gizli bir oda bulunduğuna ilişkin belirgin bir kanıt tespit edilemedi. Bu nedenle arkeoloji dünyasının bir bölümü yeni bulgulara temkinli yaklaşıyor. Yeni çalışmayı değerlendiren uzmanlar mikrogravite verilerinin olası odalarla uyumlu olduğunu kabul etmekle birlikte daha ayrıntılı verilere ihtiyaç bulunduğunu belirtiyor.

ZAHİ HAWASS'TAN İTİRAZ Dünyaca ünlü Mısırlı arkeolog ve eski Eski Eserler Bakanı Zahi Hawass ise Nefertiti teorisine mesafeli. Hawass, geçmişte yapılan radar çalışmalarının farklı sonuçlar verdiğine dikkat çekerek mevcut bulguların Nefertiti'nin mezarının burada bulunduğunu göstermek için yeterli olmadığı görüşünde. Bu nedenle bilim dünyasında şu anda iki farklı görüş karşı karşıya. Bir tarafta jeofizik anomalilerin büyük ve henüz açılmamış bir mezar kompleksine işaret ettiğini düşünen araştırmacılar bulunuyor. Diğer tarafta ise anomalilerin doğal jeolojik yapılardan kaynaklanabileceğini ve fiziksel inceleme yapılmadan Nefertiti bağlantısı kurulamayacağını savunan uzmanlar var.

DUVAR DELİNECEK Mİ? Gizem artık Mısırlı yetkililerin vereceği karara bağlı. Araştırma ekibi, olası odalara zarar vermeden ulaşabilmek için kontrollü biçimde çok küçük bir delik açılmasını ve buradan minyatür kameralar taşıyan araçların gönderilmesini planlıyor.

Nature'a konuşan araştırmacı George Ballard, Mısır Yüksek Eski Eserler Konseyi'nin izin vermesi halinde çalışmanın Kasım 2026'da başlayabileceğini belirtti. Böylece yaklaşık 3 bin 300 yıldır kapalı olabilecek bölümlerin içerisine ilk kez bakılması mümkün olabilir.

3 BİN YILLIK SIR DUVARIN ARKASINDA OLABİLİR Şimdilik bilim insanlarının elinde Nefertiti'nin mezarının bulunduğunu kanıtlayan herhangi bir mumya, yazıt veya arkeolojik eser yok. Ancak yeni jeofizik bulgular Tutankhamun'un mezarının bütün sırlarını 1922 yılında teslim etmemiş olabileceği ihtimalini yeniden güçlendirdi.

Eğer araştırmacıların öngördüğü odalar gerçekten varsa ve bunların binlerce yıldır açılmadığı doğrulanırsa, yapılacak keşif Tutankhamun'un mezarının bulunmasından bu yana Mısır arkeolojisindeki en dikkat çekici gelişmelerden birine dönüşebilir. Şimdi bütün gözler Tutankhamun'un mezarındaki o duvarın arkasında. Duvarın ardında yalnızca doğal kaya mı var, yoksa 3 bin yılı aşkın süredir kimsenin girmediği bir kraliyet mezarı mı?