Yunan siyaset bilimci ve uluslararası ilişkiler uzmanı Dr. Konstantinos P. Balomenos, "Türkiye elektrik bağlantısını engellerse Yunanistan ne yapacak?" sorusuna cevap verdi.

Yunanistan ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) arasında planlanan Great Sea Interconnector (GSI) elektrik bağlantısı projesi, Doğu Akdeniz’de deniz yetki alanları ve enerji güvenliği tartışmalarını yeniden gündeme taşıyor. Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis’in çalışmaların yeniden başlayacağına ilişkin açıklamalarının ardından, Atina’da Türkiye’nin olası tepkilerine karşı izlenecek strateji tartışılıyor.

Yunan siyaset bilimci ve uluslararası ilişkiler uzmanı Dr. Konstantinos P. Balomenos da kaleme aldığı değerlendirmede, projenin yeniden başlaması durumunda Türkiye’den gelebilecek diplomatik ve operasyonel adımlara karşı Yunanistan’ın nasıl hareket etmesi gerektiğini ele aldı. Balomenos’un yazısı, Atina’nın GSI meselesini yalnızca teknik bir enerji yatırımı olarak değil, Doğu Akdeniz’deki daha geniş jeopolitik rekabetin bir parçası olarak değerlendirdiğini ortaya koyuyor.

Balomenos’a göre Türkiye’nin diplomatik açıklamalarından NAVTEX ilanlarına, deniz unsurlarının bölgeye gönderilmesinden kablo döşeme çalışmalarının fiilen engellenmesi ihtimaline kadar farklı senaryolara hazırlıklı olunması gerekiyor.

Yunan uzmana göre Ankara’nın her adımının doğrudan bir ulusal kriz olarak değerlendirilmesi doğru olmayacak. Atina’nın öncelikle gelişmelerin niteliğini belirlemesi, ardından diplomatik, hukuki ve operasyonel araçlarını buna göre devreye sokması gerekiyor. Yazıda Türkiye’nin olası tepkileri düşük, orta ve yüksek yoğunluklu senaryolar altında inceleniyor. Diplomatik protestolar ve NAVTEX ilanları ilk aşamada değerlendirilirken, denizdeki faaliyetlerin engellenmesi, askerî unsurların karşı karşıya gelmesi ve sıcak temas ihtimali daha yüksek riskli gelişmeler arasında gösteriliyor.

Balomenos, Yunanistan’ın GSI projesini yalnızca Ankara ile Atina arasındaki bir anlaşmazlık çerçevesinde ele almaması gerektiğini savunuyor. Projenin Avrupa’nın enerji güvenliği ve altyapı bağlantıları açısından taşıdığı önemin öne çıkarılması, Atina’nın Avrupa Birliği kurumlarından ve diğer ortaklarından destek sağlamasına yardımcı olabilecek unsurlar arasında gösteriliyor.

Yazıda Fransa ve diğer Avrupa ülkeleriyle koordinasyonun artırılması, gerekli görülmesi hâlinde operasyonel hazırlığın güçlendirilmesi ve projenin hukuki dayanaklarının önceden hazırlanması da öneriliyor. Stratejik iletişimin ise Türkiye ile yaşanabilecek olası gerilimin uluslararası kamuoyunda nasıl değerlendirileceği üzerinde etkili olacağı belirtiliyor.

GSI projesi etrafındaki tartışmalar, elektrik bağlantısının teknik boyutunu aşarak Doğu Akdeniz’deki enerji politikaları, deniz yetki alanları ve bölgesel güç dengeleriyle kesişiyor. Ankara’nın itirazları ile Atina’nın projeyi Avrupa enerji güvenliği çerçevesinde konumlandırma çabası, iki ülkenin bölgeye ilişkin farklı yaklaşımlarını yeniden karşı karşıya getiriyor. Balomenos, Yunanistan’ın olası bir kriz karşısında askerî seçeneklere tek başına dayanmak yerine diplomasi, uluslararası hukuk, caydırıcılık ve müttefiklerle koordinasyonu birlikte yürütmesi gerektiğini vurguluyor. Ancak Atina açısından hazırlık yapılması, projenin yeniden başlamasının mutlaka bir Türk müdahalesiyle karşılaşacağı anlamına gelmiyor. Olası gelişmelerin seyri, tarafların atacağı adımlara ve diplomatik temasların sonuçlarına bağlı olacak. Sonuç olarak GSI projesi, Türkiye ile Yunanistan arasındaki Doğu Akdeniz kaynaklı anlaşmazlıkların enerji altyapısı üzerinden yeniden gündeme taşınabileceği başlıklardan biri olarak öne çıkıyor. Atina’nın olası senaryolar için hazırlık arayışı, projenin yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda stratejik ve diplomatik boyutlarıyla da ele alındığını gösteriyor. Birlik Gazetesi