Türkiye'ye karşı Doğu Akdeniz'de yeni bir provokasyona imza atılıyor. Dört ülkenin savaş gemileri, uçakları ve helikopterleri peş peşe harekete geçti.

Aydınlık'ta yer alan habere göre Yunanistan, Türkiye’nin kıta sahanlığına ilişkin itirazlarıyla karşılaşan su altı elektrik kablosu projesini yeniden başlatmaya hazırlanıyor. Ancak araştırma gemisinden önce bölgeye askerî güç taşındı. Atina yönetimi; Fransa, İtalya ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ile kablonun planlanan güzergâhında 19 Ekim için gerçek mühimmatlı tatbikat yapacağını ilan etti. Bu hamle, 2024’te Türk ve Yunan savaş gemilerinin karşı karşıya geldiği Kerpe krizinin ardından yeni bir askerî mesaj niteliği taşıyor.

Great Sea Interconnector (GSI), Yunanistan, GKRY ve İsrail’in elektrik şebekelerini deniz altından birbirine bağlamayı amaçlıyor. İlk aşamada Girit ile GKRY arasında bağlantı kurulması planlanıyor. Avrupa Birliği’nin desteklediği 1,9 milyar avroluk proje, Türkiye’nin deniz yetki alanlarına ilişkin itirazları nedeniyle uzun süredir anlaşmazlık konusu.

Atina, kablo araştırmalarını yeniden başlatmak için hazırlıkları hızlandırırken Fransa, İtalya ve GKRY ile EUNOMIA-2026 tatbikatını ilan etti. Yunanistan’ın 15 Ekim’de yayınladığı NAVTEX’e göre 19 Ekim’de Meis’in güneyinde gerçek mühimmatlı atışlar, Kerpe ve Kaşot’un güneyinde ise deniz ve hava faaliyetleri planlandı.

Tatbikatın yeri ve zamanlaması dikkat çekici. Yunanistan, 2024’te Türk Donanması’yla karşı karşıya geldiği kablo güzergâhında bu kez Fransa ve İtalya’nın da askerî varlığını gösteriyor. Araştırmalar yeniden başlamadan verilen mesaj, olası bir Türk müdahalesine karşı caydırıcılık amacı taşıyor.

Yunan Ta Nea gazetesi de 16 Ekim’deki haberine “Kablo bölgesinde: Dört ülkeli tatbikat Yunanistan’ın mesajı” başlığını attı. Gazete, tatbikat sahasının elektrik kablosunun planlanan güzergâhıyla büyük ölçüde örtüştüğüne dikkat çekti. Dört ülkenin askerî varlığını enerji projeleri için “güvenlik şemsiyesi” olarak nitelendirdi. Faaliyetin bir “caydırıcılık ve kararlılık mesajı” taşıdığını yazdı.

Araştırma izinleri için yürütülen girişimlerle tatbikatın aynı döneme denk gelmesi de Yunan basınının dikkat çektiği noktalar arasında yer aldı. Atina’nın siyasi tutumu da değişmiş değil. Yunanistan Enerji Bakanı Stavros Papastavrou, elektrik bağlantısı için Türkiye’den izin istemeyeceklerini açıkladı. ABD’nin projeye tam destek verdiğini belirtti. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da geçen hafta bağlantının önündeki engellerin kaldırılması için diplomatik girişimlerde bulunacaklarını söylemişti.

Türkiye, Yunanistan’ın tatbikat için Iraklion İstasyonu’ndan yayınladığı NAVTEX’e 16 Ekim’de karşılık verdi. Antalya İstasyonu’ndan yayınlanan 1018/26 numaralı duyuruda, faaliyet bölgesinin Antalya NAVTEX İstasyonu’nun sorumluluk alanında bulunduğu belirtildi. Tatbikata ilişkin güvenlik bilgileri de bu istasyondan yeniden duyuruldu. Ankara’nın bu hamlesi, tatbikatın kendisinden çok denizcilere yapılacak güvenlik duyurusunda hangi istasyonun yetkili olduğuna ilişkin itirazı ortaya koydu. Ancak asıl anlaşmazlık deniz tabanında sürüyor. Türkiye, elektrik kablosunun planlanan güzergâhındaki bazı bölgelerin kendi kıta sahanlığında bulunduğunu vurguluyor. Atina ise araştırmalar için Ankara’nın izninin gerekmediği görüşünde.

Askerî hazırlıkların yanı sıra kablo araştırmaları için de harekete geçildi. Projenin yüklenicisi Fransız Nexans şirketi, deniz tabanındaki çalışmaların yeniden başlaması amacıyla Yunan makamlarına başvurdu. Yunanistan Sahil Güvenliği, 14 Ekim’de Fransız bayraklı Abeille Marengo gemisine ilişkin başvuruyu duyurdu. Geminin Girit-GKRY hattında deniz tabanını inceleyerek kablonun döşeneceği güzergâhı belirlemesi öngörülüyor. Ancak araştırmalar henüz başlamadı. Son gemi takip kayıtlarında Abeille Marengo, İtalya’nın Napoli Limanı’nda görünüyordu. Yunan basını, çalışmaların ekim sonu veya kasım başına kalabileceğini bildiriyor. Araştırmalar için yeni bir NAVTEX mesajı yayımlanması bekleniyor.