Doğu Akdeniz'de Türkiye'nin izni olmadan elektrik kablo projesini hayata geçirmeye hazırlanan Atina, olası senaryoların üzerinde durmaya devam ediyor. Yunan Pentapostagma, "Türk savaş gemileri Ege'de araştırma gemisinin yolunu keserse ne olabilir?" sorusuna cevap verdi.

Ege Denizi'nde araştırma gemisi ile Türk savaş gemilerinin karşı karşıya gelmesi ihtimali, Yunanistan'da olası bir askerî kriz senaryosunu yeniden gündeme taşıdı. Yunan değerlendirmelerine göre böyle bir gelişme, 2020 yılında Oruç Reis araştırma gemisi çevresinde yaşanan gerilime veya 2024'teki Kasos (Çoban Adası) krizine benzer, hatta daha ciddi sonuçlar doğurabilecek bir süreci başlatabilir.

Atina'nın savunma ve diplomasi çevrelerinde değerlendirilen senaryoya göre Yunanistan'ın olası bir Türk müdahalesine karşı üç aşamalı bir yol izlemesi bekleniyor.

Olası bir karşılaşmada ilk adımın denizde atılması öngörülüyor. Araştırma gemisinin yakınında görev yapan Yunan fırkateynlerinin hızla harekete geçerek geminin çevresinde koruyucu bir güvenlik hattı oluşturması bekleniyor. Yunan savaş gemilerinin Türk gemilerinin manevralarını sınırlandırmaya çalışacağı, ancak doğrudan saldırıya maruz kalmadıkları sürece ateş açmama prensibiyle hareket edecekleri belirtiliyor. Atina'nın bu aşamadaki hedefinin, askerî koruma eşliğinde araştırma faaliyetlerinin sürdürülmesini sağlamak olduğu ifade ediliyor.

Olası krizin ikinci ayağını ise Fransa'nın tutumu oluşturuyor. Araştırma faaliyetlerini yürüten geminin Fransız Nexans şirketine ait olması nedeniyle, Fransız gemisine veya mürettebatına yönelik herhangi bir tehdidin Paris yönetimini harekete geçirebileceği değerlendiriliyor. Yunanistan ile Fransa arasında imzalanan ikili savunma anlaşmasına dikkat çeken Atina, olası bir gerilimde Fransa'nın diplomatik ve siyasi desteğine güveniyor. Yunan değerlendirmelerinde, Fransız tarafının sürece müdahil olmasının krizin uluslararası boyuta taşınmasına neden olabileceği belirtiliyor.

Denizde yaşanabilecek gerilimin diplomatik kanallara da taşınması bekleniyor. Bu kapsamda Ankara ve Atina arasındaki iletişim hatlarının açık tutulması, NATO'nun gerilimi azaltmaya yönelik mekanizmalarının ise hızla işletilmesi öngörülüyor. Diplomatik girişimlerde temel hedefin, Türk savaş gemilerinin Ankara'nın geri adım attığı izlenimine kapılmadan bölgeden ayrılmasını sağlayacak bir çözüm bulmak olduğu ifade ediliyor. Aynı zamanda Yunanistan'ın da kendi egemenlik haklarından vazgeçmiş görünmeden krizin sona ermesini istediği değerlendiriliyor.

Yunan değerlendirmelerine göre tarafların karşılıklı olarak geri adım atmaması ve savaş gemileri arasında fiziksel temas yaşanması, krizin çok daha tehlikeli bir aşamaya geçmesine neden olabilir. Böyle bir gelişmenin kontrollü bir askerî çatışma riskini beraberinde getirebileceği belirtiliyor. Atina yönetiminin, araştırma gemisini ve yürütülen projeyi koruma konusunda kararlı olduğu yönündeki mesajları da dikkat çekiyor. Ancak olası bir karşılaşmanın nasıl sonuçlanacağı, sahadaki askerî hareketliliğin yanı sıra Ankara, Atina ve Paris arasında yürütülecek diplomatik temaslara bağlı olacak.