Savunma uzmanı Uğur Kakaşçı, Linkedin hesabından paylaştığı yazıda yerli S-400 olarak gösterilen Siper hava savunma sistemiyle ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. İşte Kakaşçı'nın "Füze havadayken hedef değiştirdi ama asıl neyi başardı?" başlıklı o yazısı...

SİPER Blok-2'nin son testinde son derece önemli bir kabiliyet gösterildi: Uçuş sırasında hedef değiştirme. Açıklamaya göre ilk hedefe angajman ve ateşlemenin ardından füze ikinci hedefe çevrildi, ara safha ve terminal güdüm aynı uçuşta sınandı ve hedefler denize yakın irtifada seyrediyordu. Ve, füze yeni hedefini imha etti. Kimileri “hedefler zaten birbirinin yakın sıra hareket ediyordu” dedi, kimileri de “artık havadaki tüm hedeflere angaje olabilir” dedi; her ikisi de doğru değil!

Harp dinamiktir. Tehdit tablosu saniyeler içinde kökten değişebilir. Hedef başka sistem tarafından etkisiz hale getirilebilir. Daha yüksek öncelikli bir hedef belirir. Hedef manevra yapar veya yön değiştirir.

Hatta, yüksek riskli bir hedefe 2 füze fırlatmış, biri düşürmüş, diğeri boşta kalmış olabilir. Kısaca, savunmanız da dinamik olmalı. Yoksa, hem zaman hem de mühimmat stoku kaybedilir! O nedenle, havadayken hedef güncelleme ve bunu sağlayan çift yönlü RF veri bağı kabiliyeti, sistemin operasyonel etkinliğini doğrudan belirleyen önemli bir mühendisliktir.

"Yem araçları" algılanıp ayrıştırıldığında, ateşlenmiş füzenin uçuş esnasında gerçek tehdide yönlendirilmesi sağlanabilir. Füzenin sürekli güncellenmesi terminal fazda (kinetik enerjisine en çok ihtiyaç duyduğu anda) manevra yapan hedefe karşı gerekli gücünü koruyabilir. Özellikle radar ufku nedeniyle geç tespit edilen deniz yüzeyi uçan hedeflere karşı, hâlihazırda havada bulunan füze kullanılabilir. Ancak bu kabiliyetin katı fiziksel sınırları vardır.

Yani, havadaki tüm hedeflere angaje olamazsınız! Rota değiştirme füzenin kinetik enerji bütçesi ve yeniden angajman zarfı ile sınırlıdır. Yüksek Mach'daki bir füze yön değiştirmek için manevra yaptığında sürükleme tavan yapar, enerjisini harcar! Füze ilerledikçe ulaşılabilir alan daralır, terminal hız düşer. İkinci hedef de füzenin mevcut koridorundan çok sapabilir.

Füzeniz yolda yakıtını bitirmiş de olabilir. SİPER-2 komuta kontrol sisteminin “matematiksel” olarak ulaşılabilir hedefler için komut ürettiğine eminim. Ancak, önümüzde hâlâ kat etmemiz gereken ciddi bir mesafe var. Yoğun EH ortamında radarınızın karartıldığı veya emisyon yapmamak (EMCON) adına radarların kapatıldığı senaryolar da mümkün. SİPER'in E-7T HİK, kara ve deniz radarları, uydular gibi farklı sensörlerden veri alarak angajman yapabilmesi, füzeyi güncelleyebilmesi gerekiyor.

EH koşullarında veri bağını koruması; aynı anda çok sayıda hedefi yönetebilmesi ve HİSAR sistemleriyle müşterek çalışabilmesi önemli. İsrail'de ne olmuştu? Ve balistik füzeler ve hipersonik tehditlere karşı çok kademeli motora sahip füzelere kavuşması da bence çok önemli. Gideceğimiz yol var ama doğru yönde atılmış önemli bir adımımız da var. Testin asıl başarısı; "füzeyi ateşledikten sonra bile karar verme özgürlüğünü kaybetmeyen bir sistem aklına ulaşmış" olmamızdır! Asıl sınavımızsa operasyonel olgunlukta yatıyor.