Ticari araçlarda zorunlu kış lastiği uygulaması bugün itibarıyla başladı. 15 Nisan 2027'ye kadar sürecek uygulama kapsamında kurala uymayan araç işletenlerine 6 bin lira ceza kesilecek. Özel otomobiller için ülke genelinde genel bir zorunluluk bulunmazken, lastik değiştirme ücretleri jant boyutuna göre 1500 liradan 3 bin liraya kadar yükseldi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın düzenlemeleri kapsamında ticari araçlarda kış lastiği kullanma zorunluluğu 15 Kasım 2026 itibarıyla başladı. Uygulama, 15 Nisan 2027 tarihine kadar devam edecek.

Özel otomobiller için ülke genelinde genel bir zorunluluk bulunmazken, sürücülere kış aylarında güvenli yolculuk yapabilmeleri için kış lastiği kullanmaları tavsiye ediliyor. İl sınırları içerisindeki uygulamaya ilişkin kararlar ise valilikler tarafından alınabiliyor. Hava koşullarına bağlı olarak zorunluluk süresi başlangıçta veya bitişte birer aya kadar uzatılabiliyor. Zorunluluk kapsamında olmasına rağmen araçlarında kış lastiği kullanmayan işletenlere 2026 yılı için 6 bin lira idari para cezası uygulanacak.

Araçta zincir bulundurulması veya kullanılması da kış lastiği takma zorunluluğunu ortadan kaldırmayacak. Bu nedenle sürücülerin, araçlarının zorunluluk kapsamında olup olmadığını kontrol etmeleri gerekiyor. Kış lastiği döneminin başlamasıyla birlikte lastikçilerde hareketlilik yaşanırken, sökme ve takma ücretleri de belli oldu. Jant boyutuna göre değişen işlem ücretleri 1500 liradan başlayarak 3 bin liraya kadar yükseliyor.

Buna göre 13, 14 ve 15 inç jantlar için 1500 lira, 16 ve 17 inç jantlar için 1750 lira, 18 inç jantlar için 2 bin lira, 19 inç jantlar için 2 bin 250 lira, 20 inç jantlar için 2 bin 500 lira ve 21 inç jantlar için 3 bin lira ücret alınıyor. Geçen yıl ise 13, 14, 15 ve 16 inç jantlı araçlarda lastik değiştirme işlemi için 1300 lira ödeniyordu. Kullanılmayan lastiklerin uygun koşullarda muhafaza edilmesini sağlayan lastik oteli hizmetinin bedeli de dört lastiğin değiştirilmesi için alınan ücretle aynı seviyede bulunuyor.

Kış lastiği satın alacak sürücülerin yalnızca fiyatı değil, lastiğin üzerindeki işaretleri ve teknik özelliklerini de dikkate alması gerekiyor. Lastiklerde bulunan M+S işareti, çamur ve kar koşullarına uygunluğu ifade ederken, 3PMSF olarak bilinen üç zirveli dağ ve kar tanesi sembolü, lastiğin belirli kış performansı testlerini başarıyla geçtiğini gösteriyor. M+S işareti üretici tarafından kullanılırken, 3PMSF sembolü belirli test kriterlerini karşılayan lastiklerde yer alıyor.

Yürürlükteki tebliğe göre kış lastiği denetimlerinde M+S, M+S ile birlikte kar tanesi veya yalnızca kar tanesi işareti kabul ediliyor. Dolayısıyla sadece M+S işareti taşıyan lastikler de işaret bakımından şartları karşılayabiliyor. Uzmanlar, kış lastiği seçerken yalnızca karlı zemindeki performansa değil, kuru ve ıslak yollardaki yol tutuş özelliklerine de dikkat edilmesini öneriyor. Kış lastiği kullanımında yapılan hatalardan biri de aracın yalnızca çekiş sağlayan tekerleklerine kış lastiği takılması.

Aracın önden veya arkadan çekişli olmasına bakılmaksızın, dengeli yol tutuşu ve fren performansı için dört lastiğin de kış şartlarına uygun olması gerekiyor. Özellikle kaygan zeminlerde farklı özelliklere sahip lastiklerin kullanılması, aracın dengesini ve sürüş güvenliğini olumsuz etkileyebiliyor. Geçen kıştan kalan lastikleri yeniden kullanacak sürücülerin diş derinliğini kontrol ettirmesi önem taşıyor.

Türkiye'de kış lastikleri için belirtilen yasal alt sınır otomobil, kamyonet ve minibüslerde 1,6 milimetre; kamyon, çekici, tanker ve otobüslerde ise 4 milimetre olarak uygulanıyor. Sürücüler, lastiklerin aşınma durumunu ölçüm cihazıyla kontrol edebiliyor. Madeni 1 lira kullanılarak yapılan basit kontrol ise yalnızca ön değerlendirme amacı taşıyor. Lastiğin farklı noktalarında aşınma miktarı değişebileceğinden ölçümün birden fazla noktada yapılması öneriliyor. Kış lastiklerinin kullanım ömrünü koruyabilmesi için saklama koşulları da büyük önem taşıyor.

Özellikle hava sıcaklığının 7 derecenin altına düştüğü dönemlerde tercih edilen kış lastiklerinin, kullanılmadıkları mevsimlerde serin, kuru ve doğrudan güneş ışığı almayan ortamlarda muhafaza edilmesi gerekiyor. Lastikler uygun koşullarda dikey veya yatay şekilde saklanabiliyor. Jantlı lastikler ise uygun askı sistemleriyle duvara asılabiliyor. Evinde veya garajında yeterli alan bulunmayan araç sahipleri, lastik oteli hizmeti veren işletmelerden de yararlanabiliyor.