AKİT MENÜ

Sağlık

Uyarı geldi: O sessiz tehlikeyi ertelemeyin! Hayatı cehenneme çevirdiği netleşti! Kalp krizi riskini azaltın

Sağlık verileri netleşirken kalp krizinin gençlik yıllarında sessizce başlayabildiğini gösteriyor. Kalp hastalıklarını ertelemeden takibe alınması hayati önem taşıyor.

3

Kontrol altına alınmayan diyabet; kalp, böbrek, göz ve sinir sisteminde ciddi hasarlara yol açabiliyor. Özel Medikent Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Nehir Özlem Pehlivan, erken tanı ve düzenli takibin hayati önem taşıdığına dikkat çekti.

4

Özel Medikent Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Uzm. Dr. Nehir Özlem Pehlivan, diyabetin yalnızca kan şekeri yüksekliğiyle seyreden bir hastalık olmadığını belirterek, kan şekerinin uzun süre kontrol altında tutulamamasının vücuttaki damarları ve sinirleri etkileyerek birçok organ ve sistemde ciddi sağlık sorunlarına neden olabileceğini ifade etti. Diyabetin neden olduğu bu sağlık sorunlarının komplikasyon olarak adlandırıldığını belirten Pehlivan, komplikasyonların hem Tip 1 hem de Tip 2 diyabet hastalarında görülebildiğini kaydetti. Erken tanı, düzenli hekim kontrolü, uygun tedavi ve kan şekeri yönetimiyle komplikasyonların gelişme riskinin azaltılabileceğini veya ilerlemesinin yavaşlatılabileceğini vurguladı.

5

Diyabetin kısa dönemde ortaya çıkan akut komplikasyonlarının, kan şekerinin tehlikeli seviyelere düşmesi veya yükselmesi sonucunda gelişebildiğini belirten Pehlivan, bu durumlardan bazılarının acil tıbbi müdahale gerektirdiğini söyledi. Hipogliseminin kan şekerinin 70 mg/dL’nin altına düşmesiyle ortaya çıktığını belirten Pehlivan, özellikle insülin veya bazı kan şekeri düşürücü ilaçları kullanan kişilerde görülebildiğini ifade etti. Öğün atlamak, yetersiz beslenmek, beklenenden fazla egzersiz yapmak veya kullanılan ilacın dozunun fazla gelmesinin hipoglisemiye neden olabileceğini kaydetti.

6

Terleme, titreme, çarpıntı, açlık hissi, baş dönmesi, baş ağrısı ve bilinç bulanıklığının başlıca belirtiler arasında yer aldığını aktaran Pehlivan, bilinci açık ve yutma fonksiyonu normal olan kişiye hızlı emilen şeker içeren bir besin verilebileceğini belirtti. Bilinç kaybı veya yutma güçlüğü yaşanması halinde ise ağızdan yiyecek ya da içecek verilmemesi ve acil tıbbi yardım istenmesi gerektiğini vurguladı. KETOASİDOZ ACİL HASTANE TEDAVİSİ GEREKTİRİYOR Diyabetik ketoasidozun, vücutta yeterli insülin bulunmadığında hücrelerin enerji ihtiyacını karşılamak için yağları kullanmaya başlamasıyla geliştiğini belirten Pehlivan, bu süreçte keton adı verilen asidik maddelerin oluştuğunu ve kanda birikerek ciddi bir tabloya neden olabildiğini ifade etti. Daha çok Tip 1 diyabet hastalarında görülmekle birlikte Tip 2 diyabet hastalarında da ortaya çıkabilen bu komplikasyonun belirtileri arasında aşırı susama, sık idrara çıkma, bulantı, kusma, karın ağrısı, halsizlik, hızlı ve derin solunum ile bilinç değişikliklerinin bulunduğunu belirten Pehlivan, hayati tehlike oluşturabilen bu durumun acil hastane tedavisi gerektirdiğine dikkat çekti. Özellikle Tip 2 diyabet hastalarında görülebilen hiperozmolar hiperglisemik durumun da önemli bir tehlike oluşturduğunu kaydeden Pehlivan, bu tabloda kan şekerinin çok yüksek seviyelere ulaştığını ve vücutta belirgin sıvı kaybı geliştiğini söyledi. Şiddetli susuzluk, ağız kuruluğu, halsizlik ve bilinç bulanıklığının görülebildiğini, ileri vakalarda komaya kadar ilerleyebildiğini belirterek acil tıbbi müdahalenin önemini vurguladı. KALP KRİZİ VE İNME RİSKİNİ ARTIRIYOR Diyabetin uzun dönemde oluşturduğu kronik komplikasyonların, kan şekerinin uzun süre yüksek seyretmesi sonucunda küçük ve büyük damarlar ile sinir dokusunda meydana gelen hasarlardan kaynaklandığını belirten Pehlivan, etkilenen organa göre farklı sağlık sorunlarının ortaya çıkabildiğini ifade etti. Diyabetin kalp ve damar hastalıkları açısından önemli bir risk faktörü olduğunu belirten Pehlivan, kalbi besleyen damarların daralması, kalp krizi, inme ve bacak damarlarında dolaşım bozukluğu gelişme riskinin artabildiğini söyledi. Özellikle yüksek tansiyon ve kolesterol düzeylerinin de bu riskleri artırdığına dikkat çekti. GÖZ VE BÖBREK HASARI SESSİZ İLERLEYEBİLİYOR Diyabetin göz sağlığını da tehdit ettiğini belirten Pehlivan, uzun süreli yüksek kan şekerinin gözün retina tabakasındaki küçük damarlara zarar verebildiğini ifade etti. Diyabetik retinopatinin başlangıçta herhangi bir belirti vermeden ilerleyebileceğini kaydeden Pehlivan, ilerleyen dönemlerde görme bulanıklığına, görme kaybına ve tedavi edilmediğinde körlüğe kadar ulaşabilen sorunlara neden olabileceğini söyledi. Bu nedenle diyabet hastalarının herhangi bir şikâyeti olmasa bile düzenli göz dibi muayenesi yaptırmaları gerektiğini vurguladı. Böbrek hasarının da diyabetin önemli komplikasyonları arasında yer aldığını belirten Pehlivan, diyabetin böbreklerdeki küçük damarları etkileyerek böbrek fonksiyonlarının bozulmasına neden olabildiğini aktardı. Başlangıçta belirti vermeden ilerleyebilen diyabetik nefropatinin ilerleyen dönemlerde idrarda protein kaçağına, böbrek fonksiyonlarında azalmaya ve ileri evrelerde böbrek yetmezliğine yol açabileceğini ifade etti. Düzenli idrar albümin ve böbrek fonksiyon testleriyle bu hasarın erken dönemde tespit edilmesinin mümkün olduğunu kaydetti. SİNİR HASARI UYUŞMA VE YANMAYLA KENDİNİ GÖSTEREBİLİYOR Uzun süre yüksek seyreden kan şekerinin sinirlerde hasara yol açabildiğini belirten Pehlivan, diyabetik nöropatinin en sık ayaklarda ve bacaklarda görüldüğünü söyledi. Uyuşma, karıncalanma, yanma, batma, ağrı ve his kaybının bu rahatsızlığın başlıca belirtileri olduğunu ifade etti. Sinir hasarının yalnızca el ve ayaklarla sınırlı kalmadığına dikkat çeken Pehlivan, sindirim sistemi, mesane ve cinsel fonksiyonları etkileyen sinir hasarlarının da gelişebildiğini belirtti. KÜÇÜK AYAK YARALARI UZUV KAYBINA KADAR GİDEBİLİYOR Diyabetin en önemli ve dikkat edilmesi gereken komplikasyonlarından birinin diyabetik ayak olduğunu vurgulayan Pehlivan, sinir hasarı nedeniyle ayaklarda his kaybı gelişmesi ve damar hastalıklarına bağlı kan dolaşımının azalmasının küçük yaralanmaların bile ciddi sorunlara dönüşmesine neden olabileceğini söyledi. Ayaklarda oluşan kesikler, nasırlar, su toplamaları ve yaraların fark edilmeyebileceğini belirten Pehlivan, zamanında müdahale edilmediğinde enfeksiyon, doku kaybı ve ileri vakalarda uzuv kaybı riskinin ortaya çıkabileceğini kaydetti. Diyabet hastalarının ayaklarını her gün kontrol etmeleri, uygun ayakkabı kullanmaları, çıplak ayakla yürümemeleri ve iyileşmeyen yaralarda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmaları gerektiğini ifade etti Kan şekeri kontrolünün bozulmasının vücudun enfeksiyonlarla mücadelesini zorlaştırabildiğini belirten Pehlivan, diyabet hastalarında özellikle idrar yolu, cilt, ağız ve diş eti enfeksiyonları ile mantar enfeksiyonlarının daha sık görülebildiğini söyledi. Enfeksiyonların erken fark edilmesinin ve uygun şekilde tedavi edilmesinin önemine dikkat çekti. Diyabetin ağız ve diş sağlığı üzerinde de olumsuz etkiler oluşturabildiğini belirten Pehlivan, diş eti hastalıkları, diş eti iltihabı, ağız kuruluğu ve diş kaybı riskinin artabildiğini ifade etti. Ağız ve diş sağlığının korunması için düzenli diş hekimi kontrollerinin ihmal edilmemesi gerektiğini vurguladı. KOMPLİKASYONLARDAN KORUNMAK İÇİN 7 ÖNEMLİ ÖNERİ Diyabet komplikasyonlarının önlenmesinde en önemli adımın hastalığın düzenli ve bütüncül bir yaklaşımla takip edilmesi olduğunu belirten Uzm. Dr. Nehir Özlem Pehlivan, hastaların dikkat etmesi gereken noktaları şöyle sıraladı: Kan şekeri ve HbA1c düzeyleri düzenli olarak takip edilmeli. Hekimin önerdiği ilaçlar ve tedavi planına uyulmalı. Dengeli beslenmeye ve düzenli fiziksel aktiviteye önem verilmeli. Kan basıncı ve kolesterol değerleri kontrol altında tutulmalı. Göz, böbrek, sinir ve ayak kontrolleri aksatılmamalı. Sigara kullanımından kaçınılmalı. Ayaklarda yara, renk değişikliği, şişlik veya iyileşmeyen bir lezyon fark edildiğinde sağlık kuruluşuna başvurulmalı. AMAÇ SADECE KAN ŞEKERİNİ DÜŞÜRMEK DEĞİL Diyabetin yaşam boyu takip gerektiren kronik bir hastalık olduğunu ancak uygun tedavi ve yaşam tarzı değişiklikleriyle kontrol altında tutulabileceğini belirten Pehlivan, komplikasyonların ortaya çıkmasını beklemeden düzenli kontrollerin yapılmasının, olası sağlık sorunlarının erken dönemde tespit edilmesi açısından büyük önem taşıdığını ifade etti. Diyabet yönetiminde amacın yalnızca kan şekerini düşürmek olmadığını vurgulayan Pehlivan, kalp, böbrek, göz, sinir sistemi ve diğer organların sağlığını koruyarak yaşam kalitesini sürdürmenin temel hedef olduğunu belirtti.