AKİT MENÜ

Kültür Sanat

Yüzyıllardır kimse başaramamıştı! 400 yıllık kilidin sırrı ortaya çıktı

1583 yılında denizde kaybolan bir ticaret gemisinin enkazından çıkarılan gizemli pirinç kilit, 400 yılı aşkın sürenin ardından açılmayı başardı. Yıllarca kilidin üzerindeki harfleri çözmeye çalışan meraklılar sonuç alamazken mühendislerin gelişmiş tarama teknolojisiyle yaptığı çalışma, asırlık sırrı gün yüzüne çıkardı. Kilidin üzerindeki dört harfli şifre ise herkesi şaşırttı.

3

1583 yılında batan bir geminin enkazından çıkarılan 400 yıllık şifreli kilit, gelişmiş tarama teknolojisi sayesinde açıldı. 20 yıl boyunca çözülmeye çalışılan gizemli kilidin dört harfli şifresi, mühendislerin incelemesiyle ortaya çıkarıldı.

4

400 YILLIK KİLİT 1999 YILINDA BULUNDU Olayın geçmişi, 1999 yılında Galler'in Margam sahiline uzanıyor. Metal dedektörüyle arama yapan Peter Hughes, sahilde pirinçten yapılmış eski bir şifreli kilit buldu. Dört döner halkadan oluşan kilidin her birinde altı harf bulunuyordu. Bu da kilidin açılması için 1296 farklı kombinasyondan doğru olanın bulunması gerektiği anlamına geliyordu.

5

Kilit, 28 Aralık 1583'te fırtınaya yakalanarak batan Ann Francis adlı ticaret gemisine aitti. İspanya'dan İngiltere'ye doğru seyreden gemi, şiddetli rüzgar nedeniyle rotasından çıkarak Galler kıyılarında karaya oturdu. Gemideki mürettebattan 14 kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

6

ŞİFREYİ ÇÖZMEK İÇİN 20 YIL UĞRAŞTI Hughes, bulduğu kilidin nasıl açılacağını merak ederek uzun yıllar boyunca farklı harf kombinasyonlarını denedi. Yaklaşık 20 yıl süren çabalarına rağmen doğru şifreyi bulamadı.

7

Bölgedeki kumların fırtınalar ve kıyı çalışmalarıyla yer değiştirmesi, yıllar içinde gemiye ait çok sayıda eşyanın gün yüzüne çıkmasını sağladı. Madeni paralar, pusulalar ve güllelerin de aralarında bulunduğu tarihi eserler, geminin battığı bölgeden çıkarıldı.

8

MÜHENDİSLER 1296 OLASILIK ARASINDAN DOĞRU ŞİFREYİ BULDU Müze yetkilileri, kilidin zarar görmeden açılabilmesi için Cardiff Üniversitesindeki araştırmacılardan yardım istedi. Biyomekanik mühendisleri, nesnenin iç mekanizmasını incelemek amacıyla mikro bilgisayarlı tomografi (mikro-CT) taramasından yararlandı.

9

Bu teknoloji sayesinde kilidin içindeki mekanizma, herhangi bir fiziksel müdahalede bulunulmadan görüntülendi. Araştırmacılar, döner halkalardaki çentiklerin kilidin içindeki dişlerle nasıl hizalandığını inceleyerek doğru kombinasyonu belirlemeye çalıştı.

10

Yapılan taramalar sonucunda dört harfli şifrenin ANCE olduğu anlaşıldı. Araştırmacılar, doğru kombinasyonu kilit üzerinde denediğinde halkaların daha gevşek hareket ettiğini fark etti. İçeride biriken kirlerin temizlenmesinin ardından kilit, 400 yılı aşkın sürenin sonunda ilk kez açıldı.

11

KİLİDİN NEYİ KORUDUĞU HALA BİLİNMİYOR Araştırmacılar, kilidin gemide bulunan sandıklardan birini korumak için kullanılmış olabileceğini düşünüyor. 16. yüzyıla ait bir envanter kaydında gemiden çıkarılan en az üç sandıktan söz ediliyor. Ancak bu sandıkların kilitlerinin kırılmış olduğu ve içlerinde herhangi bir eşya bulunmadığı belirtiliyor. Kilidin üzerindeki ANCE şifresinin ne anlama geldiği ise henüz bilinmiyor. Dört harfin sahibine ait bir isim, özel bir kelime ya da başka bir anlam taşıyıp taşımadığı araştırmacıların yanıt aradığı sorular arasında yer alıyor.