Hükümet tarafından emeklilik sistemi ve kıdem tazminatında milyonları rahatlatacak adımlar atılacak. 2022’de yeni bir model hayata geçirilecek. Buna göre kıdem tazminatı, tamamlayıcı emeklilik sistemiyle (TES) birleştirilecek.

Önemli hamleler yapılacak

TES, karma ve tercihli olmak üzere iki bölümden oluşacak. 30 günlük kıdem hakkı 31 güne çıkarılacak.  Sisteme devlet yüzde 1 oranında katkı sunacak. Kıdem alanların oranı yüzde 8’den yüzde 100’e yükselecek.

Tarafları dinledi

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, emeklilik sistemi ve kıdem tazminatıyla ilgili çalışmaları yakından takip ediyor. Sosyal tarafların görüşlerine önem veriyor. Nitekim Erdoğan, Beştepe’de hem Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanı Zehra Zümrüt Selçuk’u hem Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nu hem Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) Başkanı Özgür Burak Akyol’u hem Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) Başkanı Ergün Atalay hem de Hak İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Hak-İş) Mahmut Arslan’ı dinledi.

Karma ve tercihli sistem

6’lı buluşmada kıdem tazminatı ve TES reform paketi tüm yönleriyle ele alındı.  Paket tarafların taleplerine uygun olarak revize edildi. Buna göre tercihli sistemde çalışan, işveren ve devletin katkı sunduğu bir sistem uygulanacak. Çalışanlar diledikleri zaman karma sisteme ya da tercihli sisteme geçebilecek. 

Ek gelir elde edilecek

Milyonlarca çalışanı ilgilendiren reform paketi 1 Ocak 2022’de yürürlüğe girecek. Bu tarihten itibaren çalışanların kıdem tazminatları teminat altına alınacak ayrıca emeklilikte de ek gelir elde edilecek. İşveren tarafından her ay her işçi için yüzde 3 prim ödenecek. Devlet katkısı asgari ücretin yüzde 1’i oranında olacak ayrıca damga vergisi, gelir vergisi ve stopaj indirimleri uygulanacak. Çalışan katkısı ise asgari ücret üzerinden yüzde 0.5, asgari ücret ile asgari ücretin 2 katı arası için yüzde 1.5, asgari ücretin 2 katı ve üzeri için ise yüzde 2.5 oranında olacak.

Haklar korunuyor

Sosyal güvenlik müşavirleri, kıdem tazminatı reformuyla özel sektör çalışanlarının korunup kollanmasının amaçlandığını dile getiriyorlar. Şu anda iflas eden firmalarca işten çıkarılan işçilerin tazminatlarını alamadıklarına dikkat çeken aynı müşavirler, “Reformla bu sorunun önüne geçilecek. İlaveten emeklilikte ikinci bir maaş, gelir elde edilebilecek. Devlet de ek kaynak temin edecek. Toplayacağı parayla yatırımlar yapacak, istihdamı arttıracak” ifadelerini kullanıyorlar.

Sıkıntı aşılacak

Sabah gazetesinin sosyal güvenlik yazarı Faruk Erdem ise Yeni Akit’e yaptığı değerlendirmede, hükümetin çalışanların kıdem tazminatı elde etmelerinin, emeklilik gelirlerini ve tasarruflarını arttırmalarının yolunu açacağını kaydetti. Erdem, kıdem tazminatıyla ilgili düzenlemenin TES’ten ayrılabileceğine ve 2022’den önce yürürlüğe girebileceğine işaret etti. “Kıdem tazminatı reformuyla kazanılmış haklar korunacak. Ne yazık ki şu anda holdingde görev yapan birisinin de, kebapçıda çalışan birisinin de garantisi yok. Reformla bu garanti sıkıntısı aşılacak” diyen Erdem, şöyle devam etti: “Kıdem tazminatı fonlarında biriken tutarı çalışanlar, 60 yaşında alabilecek. Paranın yüzde 25’i peşin olarak alınabilecek, kalan tutar ise emeklilik gelirini artırmak için çalışanlara ek gelir olarak verilecek. İlk konut, evlenme, ağır hastalık, işten çıkış durumlar ise istisnai olarak değerlendirilecek ve öncesinde ödeme yapılabilecek. Ama tutar burada sınırlı olacak. Örneğin ilk konut alımında biriken tutarın yüzde 10’u çekilebilecek. Diğer yandan yüzde 5.33 kıdem hakkı eski kıdem tazminatı hükümlerine uygun olarak korunuyor, yüzde 3 işveren katkısı çalışanın bireysel fon hesabına aylık olarak yatırılıyor. Böylece çalışan, sözleşmesi kıdem tazminatını hak edecek şekilde sonlandırılmış ise yüzde 5.33 (19 gün) kıdem tazminatını alıyor, yüzde 3’lük prim (11 gün) fon hesabında tutuluyor. Yüzde 8.33’le (30 gün) bir hak kaybı olmuyor. Fona yapılacak kesinti oranı nemalandırılacağı için kıdem tazminatı 30 günün çok üzerine çıkmış olacak.