Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) ile ilgili çalışmalara hız verildi. Yeni sistemde vatandaşların haklarıyla ilgili önemli düzenlemelere yer veriliyor.

Seçenekli sistem

2019’un sonlarında açıklanan ve 2020-2022 dönemini kapsayan Yeni Ekonomi Programı’nda da Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’nde kıdem tazminatı ile Bireysel Emeklilik Sistemi’nin (BES) birlikte kurgulandığı karma modelle bir fon oluşturulacak. Çalışanlar maaşlarına göre az ya da çok ödeyecekler; fona işveren de katkı yapacak, devlet de katkı sağlayacak. Böylece tamamlayıcı emeklilik sistemi adı altında bir yapı oluşturulacak. Bu yapıyla artık otomatik BES sistemi ortadan kalkacak. Bu yapı içinde işsizlik fonunun kullanılması da masadaki seçenekler arasında.

Kıdem takip edilebilecek

Yeni yapıyla her çalışanının tamamlayıcı emeklilik adı altında bir hesabı olacak ve kıdem tazminatı ile çalışanın-işverenin-devletin katkısı da bu fonda toplanacak. Çalışanlar hem kıdem tazminatını hem de fondaki birikimlerini takip edebilecek ki, mevcut durumda çalışanların kıdemlerini takip etme şansı bulunmuyor.

Ortak çalışma

Tamamlayıcı emeklilik sistemi için çalışmaları da Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ortaklaşa yürütecek. Tabi bu çalışmanın içinde yeni kurulan Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu da (SDDK) olacak.

Tamamlayıcı emeklilik sistemi adı altında planlanan modelde çalışanların mevcut hakları korunacak.

Emeklilikte düzenleme

Emekliliğine az süre kalmış olan kişilerin yeni modele geçmeyeceği, yeni modelin yeni işe girenleri kapsayacağı, ancak emekliliğine belirli süre olanların da istemeleri halinde yeni modele dahil olabilecekleri yönünde. Kıdem tazminatı konusunda işçi ve işveren sendikaları da dahil tüm kesimlerle konuşularak yol haritası çizilmesi bekleniyor.

Yeni modelde çalışanlar istedikleri zaman fondan çıkamayacak. Konut alımı, evlilik gibi durumlarda bir istisna tanınması beklenirken, yine de fondaki birikimin tamamı çekilemeyecek.

Yeni dönem için neler planlanıyor?

* Bireysel emeklilik sistemi ile kıdem tazminatının entegre edildiği karma model oluşturularak, adına tamamlayıcı emeklilik sistemi denecek.

* Her çalışanın bir hesabı olacak. Bu hesaba çalışan, işveren, devlet katkı yapacak.

* Çalışanların maaşlarından standart bir kesinti olmayacak, maaşlarına göre belirlenecek oranlarda kesinti yapılacak.

* Çalışanlar hesaplarındaki kıdem tazminatı, devlet ve işveren katkısı ve birikimlerin nasıl değerlendiğini görebilecek.

* Sistemden istendiği zaman çıkılamayacak. Ancak konut alımı, evlilik gibi durumlar için istisnalar tanınacak.

* Yeni modelde çalışanların hakları kaybolmayacak.

* Sistem zorunlu olacak ancak emekliliğine az süre kalanlar dahil edilmeyecek. İşe yeni girenler için zorunlu olacak. Emekliliğine belirli süre olanlar isterlerse tamamlayıcı sisteme girebilecek.