İSTANBUL (AA) - Yeşilay tarafından düzenlenen "5. Kapasite Geliştirme Toplantısı"nda bir araya gelen Birleşmiş Milletler (BM), Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve uluslararası sivil toplum kuruluşları temsilcileri ile Uluslararası Yeşilay Federasyonu (UYEF) çatısı altındaki 80'i aşkın ülke Yeşilay'ı, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının bağımlılıklara etkisini ele aldı.

Yeşilay'dan yapılan açıklamaya göre, Kovid-19 salgını nedeniyle çevrim içi gerçekleştirilen toplantıda, bilgi ve deneyim aktarımı ile tüm ülkelerde bağımlılıkla mücadele çalışmalarının güçlendirilmesi amaçlandı.

Toplantı, 80'i aşkın ülke Yeşilay'ının yanı sıra BM, DSÖ ve uluslararası sivil toplum kuruluşları temsilcilerinin aralarında bulunduğu 200 kişinin katılımıyla 3 gün sürdü.

Kovid-19'un bağımlılıklara etkisi, tütün, alkol, madde, oyun, kumar ve teknoloji bağımlılıklarının salgın dönemindeki gelişimi gibi başlıkların ele alındığı toplantıda, UYEF'e üye ülkeler, yerel ve bölgesel sunumlarıyla kendi ülkelerinde yaptıkları çalışmaları paylaştı.

Toplantının açılışında konuşan Yeşilay Genel Başkanı Prof. Dr. Mücahit Öztürk, bağımlılıkların küresel bir sorun olduğundan bahsetti.

Prof. Dr. Öztürk, Yeşilay'ın bağımlılıkla mücadelesini 100 yıl önce ülkedeki gençleri korumak için başlattığını, zaman geçtikçe bağımlılıkların giderek daha büyük sorun haline geldiğini, sadece Türkiye'de değil tüm dünyada ülkelerin geleceğini tehdit ettiğini gördükleri için ülke Yeşilaylarının kurulması adına harekete geçtiklerini belirtti.

Bugün 80 ülkede tütün, alkol, uyuşturucu madde, kumar ve teknoloji bağımlılığı ile mücadelelerini bilimsel yöntemlerle sürdürdüklerine, bu alandaki öncü kurum olarak deneyimlerini de tüm dünyayla paylaştıklarına işaret eden Öztürk, şunları kaydetti:

"2020'de Kovid-19 salgını dolayısıyla herkesin evlere kapanması, sosyal ihtiyaçlarını karşılamada sorunlarla karşılaşması gibi nedenlerle bağımlılık daha da önemli bir gündem maddesi haline geldi. Salgının bağımlılıklar üzerindeki etkisini konuşmanın ve farklı ülkelerin bu alandaki deneyimlerinden sonuçlar çıkararak mücadelemizi güçlendirmenin temel sorumluluklarımızdan olduğunu düşünüyoruz."

Prof. Dr. Mücahit Öztürk, bağımlılıkla mücadelenin en önemli adımının bağımlılığın oluşmasını engellemek olduğunu, bu nedenle önleme çalışmalarına büyük önem verdiklerini, öncelikle çocuklar ve gençlerle çalışarak onlarda sağlıklı yaşam bilinci oluşturmayı hedeflediklerini ifade etti.

Milli Eğitim Bakanlığı iş birliğiyle gerçekleştirdikleri Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Programı'nı bu kapsamda çok önemsediklerini belirten Öztürk, salgın döneminde programı çevrim içi yürütmenin hem Türkiye'de daha fazla kişiye ulaşmalarını hem de ülke Yeşilayları ile projeyi tüm dünyada yaygınlaştırmalarına katkı sağlayacağını umduklarını, bu konuda tüm ülkelere de gereken desteği vereceklerini kaydetti.

- Küresel olarak, her gün saniyede 4 kişi tütün kullanımından hayatını kaybediyor

DSÖ Türkiye Ofisi Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar ve Sağlıklı Yaşam Program Yöneticisi Prof. Dr. Toker Ergüder de Kovid-19 ve tütün bağımlılığı ilişkisi üzerine değerlendirmelerde bulundu.

Tütün kullanımının her yıl 8 milyondan fazla kişinin ölümüne yol açtığını aktaran Ergüder, pasif olarak maruz kalınan tütün dumanının her yıl 1,2 milyon kişinin ölümüne sebep olduğunu, her yıl 65 bin çocuğun pasif içicilikle ilişkilendirilen hastalıklardan dolayı hayatını kaybettiğini belirtti.

Prof. Dr. Ergüder, küresel olarak, her gün 22 binden fazla kişinin yani saniyede 4 kişinin tütün kullanımından ya da pasif olarak maruz kalınan tütün dumanından dolayı hayatını kaybettiğini belirterek, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Tütün kullanan bireylerde Kovid-19 bulaşma riski daha fazla oluyor. Tütün kullanımı bireyin elleriyle yüzüne dokunmaktan kaçınmasını zorlaştırıyor, genellikle sosyal bir aktivite olduğundan güvenli bir fiziksel mesafe kurma olasılığını azaltıyor ve nargile de ortak kullanım nedeniyle riski artırıyor. Tütün kullanan bireyler, tütünün bağışıklığı zayıflatması, akciğerlerde tahribat oluşturması, bağışıklık tepkilerini azaltması gibi nedenlerle Kovid-19 kaynaklı sorunlara yönelik daha fazla risk altında bulunuyor. Mayıs 2020'de yürütülen DSÖ incelemesinde, mevcut kanıtların tütün kullanımının hastalığın artan şiddeti ve yatışı yapılan Kovid-19 hastalarının ölümüyle ilişkilendirildiği belirtiliyor."

- Yeşilay tecrübelerini aktardı

UYEF Başkanı İhsan Karaman ise yıl boyunca 80'i aşkın ülkede edinilen deneyimlerin Kapasite Geliştirme Programı'nda paylaşılmasının önemine dikkati çekti.

Karaman, UYEF bünyesinde ülke Yeşilaylarının katılımıyla küresel ölçekte etkili bağımlılık faaliyetleri gerçekleştirme hedefiyle yola çıktıklarını belirterek, bağımlılıklardan uzak nesiller yetiştirmek için birlikte hareket etmenin önemine yürekten inandıklarını vurguladı.

UYEF'e üye ülkelerin gelecek dönem vizyonunun belirlenmesinin hedeflendiği toplantıda, bağımlılık önleme programları, ülkelerin gerçekleştirdiği örnek projeler, Yeşilay tarafından sağlanan Uluslararası Mali Destek Programı da konuşuldu.

Yeşilay'ın Kovid-19 sürecinde bağımlılıklara karşı tecrübelerini de aktardığı toplantıda, BM Uyuşturucu ve Suç Ofisi Bağımlılık Önleme Bölümü Amiri Giovanna Campello "Kovid-19 ve Uyuşturucu", DSÖ Türkiye Ofisi Yöneticisi Prof. Dr. Ergüder "Kovid-19 ve Tütün", Drug Free America Foundation Genel Direktörü ve World Federation Against Drugs (WFAD) Başkanı Amy Ronshausen ise "Kovid-19 ve Alkol" başlıklarını ele alan konuşma yaptı.