Pandemi tehdidinin gölgesinde geçen 2020’de de güçlenip büyüyen Türkiye takdir topluyor. Her alanda atılım halinde olan ülke, üretimde de başarılı bir grafik ortaya koyuyor. Bunu veriler de teyit ediyor.

Rakamlar umut aşılıyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre 2020 Kasım döneminde takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretim endeksi, 2019’un aynı ayına nazaran yüzde 11 yükseldi. Arındırılmamış sanayi üretim endeksi de yüzde 8.7 arttı. Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi 4.6, imalat sanayii sektörü endeksi yüzde 11.6, enerji üretimi ile dağıtımı sektörü endeksi yüzde 7.5 artış kaydetti.

Veriler iç açıcı

Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretimi 2020 Kasım döneminde bir önceki aya kıyasla yüzde 1.3 arttı. Madencilik sektörü endeksi yüzde 0.3, imalat sanayii sektörü endeksi yüzde 1.5 artış; enerji üretimi dağıtımı sektörü endeksi yüzde 0.1 azalış gösterdi.

Tahimler aşıldı

Arındırılmamış sanayi üretim endeksinin 2020 Kasım döneminde bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 9 artacağı tahmin edilmişti. Takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretim endeksinin de yüzde 8.3 artacağı öngörülmüştü.

İvme yakalandı

Üretimde tahminlerin aşılması, başarı elde edilmesi olumlu yankı uyandırdı. Ekonomist Haluk Bürümcekçi, “Kasım verisi, hızlı kredi artışı ve karantinanın kaldırılmasıyla beraber üçüncü çeyrekte yakalanan ivmenin korunduğunu göstermektedir” dedi. Bürümcekçi, “Toparlanma son çeyrek ortasında da kuvvetli olup yılın en yüksek değerine ulaştı” diye konuştu. Tüm sinyallerin milli gelir büyümesinin 2020 yılının son çeyreğinde ılımlı güç kaybettiğini gösterdiğini aktaran Bürümcekçi, şunları söyledi: “Son çeyrek görünümü öncü göstergelere bakıldığında Türkiye Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) endeksi mevsimsel düzeltilmiş 2020 Ekim-Aralık ortalamasıyla (52.0) önceki çeyreğe göre (54.7) sınırlı azalırken, Merkez Bankası Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) 2020 EkimAralık ortalaması (109.2) ise önceki çeyrekten (103.4) yüksek gerçekleşmiş, kapasite kullanımı ortalaması yüzde 75.2’yle önceki çeyreğe (yüzde 72.7) göre belirgin artmış, tüketici güven endeksinde ise 80.7’yle önceki çeyreğe göre (81.2) hafif azalış gözlenmişti. Başta turizm olmak üzere hizmet sektörlerinde ve dış talepte ise zayıflık devam etmişti.”

Dev ülkeleri solladık

Türkiye, sanayi üretim endeksini yüzde 11 yükselterek pek çok Avrupa ülkesini geride bıraktı. Endeks, Euro Bölgesi’nde yüzde 0.6; Avrupa Birliği’nde yüzde 0.4 geriledi. Takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretim endeksi, Bulgaristan’da yüzde 5, Fransa’da yüzde 4.9, İtalya’da yüzde 4.2 ve İspanya ile Almanya’da yüzde 3.7 azaldı. Yunanistan, Polonya, Letonya, Slovakya, Macaristan, Danimarka, Çekya ve Litvanya’da ise yüzde 0.1 ila yüzde 8.8 arttı.

Başarımız devam edecek

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, ekonomide toparlanmanın devam ettiğini vurguladı. Varank Twitter paylaşımında “Yaşanan tüm zorluklara rağmen sanayi üretimimiz, yıllık yüzde 11, aylık ise yüzde 1.3 artışla piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti. Kasım döneminde sanayi üretimini en çok arttıran ülkelerden biri olduk. Hedefimiz üretimdeki bu seyri 2021’de de sürdürebilmek” ifadelerini kullandı.