Oğuzhan Gültekin

Ticaret Bakanlığı, spekülatörlere göz açtırmıyor. Bakanlığa bağlı ekipler denetimlere devam ederken, TBMM Tarım Komisyonu Başkanı ve AK Parti Kars Milletvekili Yunus Kılıç’tan önemli açıklamalar geldi. Yeni Akit’e konuşan Kılıç fiyatların yüksek olmasının en büyük sebebinin aracılar ve zincir marketlerin fahiş fiyat uygulaması olduğunu dile getirdi.

Göz açtırılmayacak

Üretici ile tüketiciye yansıyan fiyatlar arasındaki anormal farkın Türkiye’deki en önemli problem olduğunu altını çizen Kılıç, sözlerini şöyle sürdürdü: “Problemi derinlemesine incelediğimiz zaman sıkıntının üretici kaynaklı değil de aracı, komisyoncu, tüccar ve zincir marketlerden kaynaklı olduğunu gördük. Baktığımız zaman bu saydığımız etkenler anormal artışların en büyük sebebi. Bu ne üreticimiz ne de tüketicimiz için hak değildir. Bir ülkede üreticiyi ayakta tuttuğunuz sürece tüketici var olur. Fakat bu fiyat artışlarından elde edilen kâr haksız kazançtır. Bu kazanç hak etmeyenlerin, bütün piyasayı elinde tutan zincir marketlerin cebine giriyor. Cumhurbaşkanımız defalarca çeşitli manipülasyonlarla fiyat yükseltenlere uyarılarda bulunmuştu. Ancak görünen o ki artık uyarılar fayda etmiyor. Ticaret Bakanlığı da ‘Dur’ demek için çalışmalara başladı. Haksız kazanç elde edenlere artık göz açtırılmayacak. Artık bu denetimler daha sürdürülebilir daha istikrarlı bir şekilde yapılacak ve manipülasyonların önüne geçilmesi için bütün süreçler takip edilecek. Ürünler tarladan çıktıktan sonra ilk hallere gider. Halde komisyoncuların yüzde 8 oranında hakları var. Onu alabilirler. Bu oran fiyatlara çok yansımaz. Ama ne yazık ki her bir tanesinin sayısı binlere ulaşan perakende zinciri tekelleşmeye başladıktan sonra üreticilerden kendi aldıkları ürünleri istedikleri fiyata satabiliyorlar. Hatta üreticiye ürünü kendileri ektiriyor. Bu da üretimde de tekelleşmenin neden olduğu zararı gözler önüne serdi. Devlet bunları denetlerken fiyatlarını kendileri belirledikleri için aksi bir durumla karşılaşılmıyor. Bunun da önüne geçilmesi için yetkili bakanlıktan tutun da yerel yönetimlere bütün kurumlar bu artışları denetleyecek.”

Ayrıntılar netleşiyor

Hal Yasası’yla ilgili son durumu da aktaran Kılıç, şunları kaydetti: “Yasa üzerinde uzun zamandır çalışıyoruz. Bu konuda akademisyenlerin, yerel yönetimlerin, Ticaret Bakanlığı’nın, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın, İçişleri Bakanlığı’nın destekleri alındı. Şu anda yasa iyice ete kemiğe büründü. Hal Yasası’yla ürün nereden, kimden kaç paraya alındı? Kim kaç paraya hallere sattı? Ürün nerelerden geldi? Komisyoncu üzerine kaç para kâr koydu? Marketler, pazarlar ürünü halka kaç liradan sattı hepsi takip edilebilecek. Böylece aşırı fiyat artışı hangi aşamalarda gerçekleşti, kim fahiş fiyat uyguladı, önceden görüp müdahale edebileceğiz. Burada amacımız tüketicinin kabul edilebilir fiyata ürüne ulaşmasıdır. Üreticinin de aracılar tarafından emeğinin gasp edilmesini önlemek ve hak ettiğini almasını sağlamaktır. Bu yasada tek bir tarafı düşünürsek diğer taraf mağdur olur. Bizim için üretici ve tüketici önemlidir. Bu yüzden iki tarafı da memnun edecek bir çalışma yapıyoruz.”