Fıtır sadakası olarak da bilinen fitre, ramazanın sonuna yetişen mükellef Müslümanların vermiş olduğu vacip bir sadakadır. Fıtır sadakası, Ramazan-ı Şerifin sonuna yetişen ve temel ihtiyaçlarından başka nisap miktarı( 80,81 gram altın değerinde) mala sahip bulunan her bir hür Müslümana vermesi vacip olan bir sadakadır. Fitre sadakasını, aralarında zevciyet veya doğum bakımından ilgi bulunanların birbirlerine vermesi sahih değildir. Bir kimse fıtresini, fakir olan karısına, babasına ve oğluna veremez.

Fitre miktarı ne kadar?

Fitre miktarı her sene Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından güncellenerek açıklanmaktadır. Diyanet İşleri Başkanlığı’nın 2022 yılı için belirlediği fitre miktarı 40 TL’dir. Bu rakam 2022 yılı içerisinde ülkemizde bulunan bir kişinin minimum günlük gıda gereksiniminin parasal olarak karşılığına tekabül etmektedir.

Birden fazla kişiye fitre verilir mi?

Birden fazla kişiye fitre verilmesi mümkün olmakla beraber birden fazla kişiye fitre vermek isteyen kişilerin dikkat etmesi gereken birkaç husus bulunmaktadır. Öncelikle birden fazla kişiye fitre vermek istiyorsanız bir kişiye verdiğiniz fitre bir fitre bedelinden daha düşük olamaz. Yani birden fazla kişiye fitre veriyorsanız içlerinden bir kişiye verdiğiniz fitre bedeli 40 TL’den daha düşük olmamalıdır.  2022 yılında Diyanet İşleri Başkanlığı'nın açıkladığı 40 TLlik fitre bedeli de aynı şekilde minimum düzeyli olacak olup bir kişiye minimum bu tutarda fitre verilebilir. Ancak bu sayede birden fazla kişiye verdiğiniz fitreniz geçerli olmuş olur.

Kimler fitre verir?

Vacip bir ibadet olan fitre vermek, dinen zengin sayılan her bir Müslüman tarafından yapılmak zorundadır. Dinen zengin kavramı da burada kişilerin servetinin nisap miktarına ulaşmasına denk düşmektedir. Dinen zengin sayılmak için asgari servet miktarını belirten nisap miktarına ulaşmış servete sahip kimseler vacip olan fitre ibadetini yapmakla mükellef duruma gelmiş olmaktadırlar.

Kimlere fitre verilir?

Ramazan ayının bolluk ve bereketinin paylaşıldığı en güzel ibadetlerden bir tanesini oluşturan fitre zekat almaya haiz kişilere verilir. İhtiyaç sahiplerine verilen fitrenin verilmesine ilişkin bir ayrı husus daha vardır. Bu da kişinin, usul ve füruya fitre veremeyeceğidir. Usul ve füru bir kişinin alt ve üst soy gruplarını ifade etmektedir. Bu sebepten dolayı kişinin eşi, annesi, babası, dedesi, çocukları ve torunlarına fitre vermesi mümkün değildir.

Fitre ne zaman verilir?

Fitre vermek Ramazan ayında yapılması vacip olan ibadetlerden bir tanesidir. Fitrenin Ramazan Bayramı sabah namazı ile bayram namazı arasında verilmesi vaciptir. Ancak kişilerin Ramazan ayı girdikten sonra bayram öncesinde de fitrelerini fakir ve yoksul kimselere ulaştırmasında herhangi bir beis yoktur. Hatta fitrelerin bayram öncesi verilmesi ihtiyaç sahibi kimselerin bayramın bereketi ve heyecanına ortak edilmesi adına daha da uygun olduğu düşünülür.

Vaktinde ödenmeyen fıtır sadakası borcu nasıl ödenir?

Fıtır sadakasını bayramdan önce ödemeye gayret etmelidir. Ancak bayramda ödenemeyen fıtır sadakası daha sonra da ödenebilir. Çünkü fıtır sadakasının vakti ömür boyunca devam eder.

Ramazanda bir özür sebebiyle oruç tutamayan kimselere de fitre sadakasını vermek vâcibdir. Hasta, yolcu ve takatsiz kalmış ihtiyar gibi… Bir kimse, kendi geçimi altında bulunsalar bile, babasının ve annesinin fitre sadakasını vermekle yükümlü değildir. Baba fakir olduğu halde mecnun ise, fitresini vermek zorundadır.

Ramazan Bayramının ilk günü fecrin doğuşundan önce vefat eden veya fakir düşen veya fecrin doğuşundan sonra dünyaya gelen veya (İslâma giren) bir Müslümana fitre sadakası vâcib olmaz. Fakat fecirden sonra ölen bir Müslümana vâcib olur. Eğer vasiyet etmişse, terekesinin üçte birinden ödenir. Varislerin kendi mallarından vermeleri de caizdir.