Salgının ardından patlak veren Rusya-Ukrayna savaşıyla enerji tedarikindeki sıkıntılar Avrupa’da kriz boyutuna ulaşırken, devasa yatırımlarla bugünlere hazırlıklı olan Türkiye, enerjide geleceğin merkezi olarak sivriliyor. Erdoğan liderliğinde enerjide atılımlar gerçekleştiren Türkiye, Avrupa’nın kıvrandığı dönemde enerji üssü haline geldi.

A’dan Z’ye enerji atağı

20 yılda yapılan yatırımlarla; nükleer, güneş, termik, rüzgar, hidroelektrik ve jeotermal enerji santralleri, yenilenebilir enerji kaynakları, barajlar, sondaj ve sismik araştırma gemileri, keşfedilen doğalgaz ve petrol yatakları, dev doğalgaz depolama tesisleri, uluslararası boru hatlarıyla Türkiye enerjide dünyanın en güçlü ülkeleri arasında yer aldı. Avrupa Birliği ülkelerinde “elektrik yakmayın”, “duş almayın”, “doğalgazı az kullanın” gibi tavsiyelerin yapıldığı bir süreçte 34 hidroelektrik santralini aynı anda inşa edip açılışını yapabilen tek ülke olan Türkiye, kurulu enerji gücünü rekor seviyelere ulaştırırken, dünyanın merkez kuvveti olma yolunda ilerliyor.

İşte son 20 yıldaki enerji atağının serencamı...

Avrupa'nın zirvesindeyiz

Türkiye, 7 bin 960 MW’lık güneş paneli üretim kapasitesinde Avrupa’da 1’inci, dünyada 4’üncü sırada. 2014’te 40 MW olan güneş enerjisi kurulu gücümüz, 8 yılda 200 kat artarak 8 bin megavatı aştı.

2002’de elektrikte 31 bin 846 megavat olan kurulu güç, 2022de 100 bin megavatı aştı. Türkiye, dünyada kurulu gücü 100 bin MW bandını aşan 14 ülkeden biri oldu.

Kurulu güçte; hidroelektrik santralleri 31 bin 501 megavat ile ilk sırada, doğal gaz kombine çevrim santralleri 27 bin 663 megavat ile ikinci sırada, termik santraller 20 bin 380 megavat ile üçüncü sırada, rüzgar enerji santralleri 10 bin 771 megavat ile dördüncü sırada, güneş enerji santralleri 7 bin 953 megavat ile beşinci sırada, jeotermal enerji santralleri ise bin 676 megavat ile altıncı sırada yer aldı.

Rüzgarın gücü adına

Türkiye’nin birçok bölgesine yayılan rüzgar enerjisinde kurulu güç 11 bin megavat sınırına yaklaştı.

Üretilen rüzgâr türbini, kanatları ve kuleleri birçok ülkeye ihraç edilmeye başlandı.

Türkiye’de elektrik üretiminde kullanılan enerji kaynakları 2002’de Doğalgaz/Petrol %48, Kömür %25, Hidroelektrik: %26, Yenilenebilir enerji %0.3’tü, 2022’de Doğalgazın payı %19’a düşürülürken Kömür %31, Hidroelektrik %27, Yenilenebilir enerji %21’e yükseltildi.

Barajlar 7'ye katlandı

2002’de Türkiye’de 125 adet hidroelektrik santrali vardı. AK Parti iktidarında 20 yılda 605 yeni santrali inşa edilerek HES sayısı 730’a çıkarıldı. Bu kapsamda Türkiye’de yanan her üç lambadan birinin elektriği, su kaynaklarından geliyor.

Güneş Enerji Santralleri 8 bin 566’a, Termik Santraller 345’e, Rüzgar Enerjisi Santralleri 355’e Jeotermal Enerji Santralleri 63’e yükseltildi.

Baraj sayısı 2002’de 276 idi, 2022’de 930’a ulaştı.

2002’de yüzde 38 olan yenilenebilir enerjinin payı, 2022’de yüzde 54’e yükseldi.

Sondaj ve hatlar

Önceden sondaj gemisi kiralama talepleri bile reddedilen Türkiye artık 4 adet sondaj gemisi, 2 adet sismik araştırma gemisine sahip oldu.

Fatih sondaj gemisi Karadeniz’de 405 milyar metreküp doğalgaz rezervi keşfederek en büyük hidrokarbon kaynağına ulaştı.

Abdülhamid Han, Fatih, Yavuz, Kanuni sondaj gemileri ile Barbaros Hayrettin ve Oruç Reis sismik araştırma gemileri Karadeniz ve Akdeniz’de lgaz ve petrol keşfi kapsamında sondajlarına devam ediyor.

Türkiye’nin dünya coğrafyasında bir enerji koridoru olması yolunda stratejik adımlar atıldı. 2005 yılında Mavi Akım, 2006’da Bakü-Tiflis-Ceyhan, 2007’de Bakü-Tiflis-Erzurum ve Türkiye Yunanistan Doğalgaz Bağlantısı, 2019’da TANAP, 2020’de Türk Akım boru hatlarıyla, Avrupa’ya ulaştırılan enerjinin en stratejik noktalarını Türkiye oluşturuyor.

Türkiye denizin altına döşenen borularla KKTC’ye su nakli gerçekleştiriliyor.

Akkuyu geliyor

Akkuyu Nükleer Güç Santrali ile nükleer tesis sektörüne dev bir adım attık. Türkiye’nin toplam elektrik ihtiyacının yüzde 10’u Akkuyu NGS’den karşılanabilecek ve ülke ekonomisen katkısı 50 milyar dolar olacak. 2015’te yapımına başlanan ve 4 üniteden oluşacak olan santralin ilk ünitesi 2023’te faaliyete geçecek.