Hacı Yakışıklı  New York

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurul Salonu’nda BM’nin 77’nci Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, uluslararası aktörlerin Türkiye’nin barış konusundaki attığı adımlara samimi destek vermeleri çağrısında bulundu. Erdoğan, Türkiye’nin terörle mücadelesi, Yunanistan’ın göçmenlere zulmü, İsrail-Filistin ihtilafı ve Kıbrıs’ta siyasi çözüme ilişkin çok kritik açıklamalar yaptı.

Rusya-Ukrayna arasında savaş sonrası yaşanan gelişmelerin enerji arz güvenliğinin önemini çarpıcı şekilde gündeme taşıdığının altını çizen Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Ukrayna’da 7 aydır devam eden ihtilafın ilk gününden bu yana savaşın kazananı olmayacağı düşüncesiyle hareket ettik. Bugün de diyalog ve demokrasinin anahtar rolüne vurgu yapıyoruz” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin gayretleriyle savaşan tarafları önce Antalya Diplomasi Forumu’nda, sonra İstanbul’da bir araya geldiklerini hatırlatan Erdoğan, “Sayın Genel Sekreter’le birlikte yürüttüğümüz yoğun çabalar neticesinde Ukrayna tahılının Karadeniz üzerinden dünyaya ulaşmasını temin ettik. Bu gelişmeyi sağlayan İstanbul Mutabakatı’nın ikinci ayı dolarken sevkiyatın her geçen gün ivme kazanmasını memnuniyetle izliyoruz. Bu mutabakat, Birleşmiş Milletler’in son yıllarda imza attığı en büyük başarılardan biridir” diye konuştu.

“Türkiye'nin çabalarına samimi destek verin”

“Son günlerde yeniden alevlenen savaşın Ukrayna’nın toprak bütünlüğü ve bağımsızlığı temelinde sonlandırması yönündeki gayretlerimizi artırarak sürdüreceğiz” diyen Erdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Buradan uluslararası kuruluşları ve tüm ülkeleri Türkiye’nin çabalarına samimi destek vermeye çağırıyorum. Her iki tarafa da krizden çıkış imkanı verecek makul, adil ve uygulanabilir bir diplomatik çözümü beraber bulmamız gerekiyor. Birleşmiş Milletler’in kapsayıcı vasfına yakışan, tüm insanlık adına ortak iradenin vücuda getirildiği bir teşkilat olarak yeniden yapılandırmamız şarttır. Bilhassa Güvenlik Konseyi’nin daha etkin ve şeffaf bir yapıya kavuşturulması tüm insanlığın barış, adalet ve refah arayışında önemli bir dönüm noktası teşkil edecektir.”

Suriye krizine de değinen Erdoğan, Suriye’nin toprak bütünlüğünün tehdit altında olduğunun altını çizerek, “Suriye krizine Güvenlik Konseyi’nin 22-54 sayılı kararı temelinde, halkın meşru beklentileri noktasında kalıcı bir çözümün önemini tekrar vurguluyoruz. Çözümsüzlüğün sürmesi hem güvenlik ve istikrarı hem de Suriye’nin toprak bütünlüğünü giderek daha fazla tehdit etmektedir. Suriye’nin kuzeyindeki 4 milyonu aşkın sivil ülkemizin yardımları sayesinde hayata tutunmaktadır. Suriye’nin kuzeybatısı için Güvenlik Konseyi mesuliyetini yerine getirmelidir” dedi.

BM’nin yapısı daha adil olmalı

Birleşmiş Milletler’in yapısının değişmesi gerektiğini, dünyadaki tüm kıtaların temsil edilmesi gerektiğini vurgulayan Erdoğan, “BM Güvenlik Konseyi’nin hesap verebilir bir işleyişe kavuşması önemli bir dönüm noktası teşkil edecektir. Ortak vazifemizi unutturmamak için dünya beşten büyüktür yaklaşımını her platformda çizmeye devam edeceğiz. Daha adil bir dünya mümkündür. Tüm üye ülkelerden bu konuda destek beklediğimizi ifade etmek istiyorum” dedi.

“Gerekeni yapmaktan asla çekinmeyiz”

Hangi isim altında olursa olsun tüm terör örgütleriyle mücadelesini yıllardır devam ettiren Türkiye’nin müttefiklerinden bu konuda samimi bir işbirliği ve dayanışma beklemek en tabii hakkımızdır” diyen Erdoğan, “Terörizme karşı her türlü tedbiri almaya muktedir olduğumuzu, terör örgütlerine karşı gerekeni yapmaktan asla çekinmeyeceğimizi tekrar kuvvetle belirtiyoruz. Suriyeli kardeşlerimizin ülkelerine dönmek için gerekli şartları oluşturmak noktasında üzerimize düşeni samimiyetle yapıyoruz” diyerek, Yunanistan konusunda da önemli uyarılarda bulundu:

“Yunanistan’ın Ege’de göçmenlere zulmünün giderek arttığını görüyoruz. Yunanistan hukuksuz, pervasız geri itmeleriyle Ege’yi bir mülteci mezarlığına çevirmektedir. Geçen hafta 9 aylık Asım bebek ve 4 yaşında Abdulvahap aileleriyle birlikte Yunan Sahil Güvenlik güçlerinin botlarını batırması sonucu vefat etmiştir. Avrupa’nın ve BM kurumlarının insanlığa karşı suç teşkil eden bu acımasızlıklara artık ‘dur’ demesinin vakti çoktan gelmiştir. Doğu Akdeniz’de barış ve istikrarın sürmesi tüm tarafların hak ve hukukuna saygı gösterilmesine bağlıdır. Yunanistan’dan gerginlik ve tahrik siyasetini bir kenara bırakarak işbirliği ve dayanışma çağrılarımıza kulak vermesini bekliyoruz. Türkiye, haklarını sonuna kadar savunurken gerginlik stratejisi izleyenlerin oyununa da asla gelmeyecektir. Kıbrıs meselesinde de adil ve kalıcı çözüme ulaşılabilmesi için KKTC ile hep iyi niyetli ve yapıcı çaba sergiledik. Kıbrıs Türk halkının eşitlik hakkının tescil edilmesi Ada’daki çözüm anahtarıdır. Herkesi KKTC’yi tanımaya davet ediyorum. AB üyesi Yunanistan Müslüman Türk azınlıklara karşı hukuki yükümlülüklerini inkar eden, baskıcı politikalar izlemektedir. Temennimiz, Yunanistan’ın tüm bu sorumsuz faaliyetlerine son vermesi, AB’nin de hukuksuz uygulamalara sırtını dönmesini bırakmasıdır.

Libya’nın istikrar ve refahının tüm bölge için kritik olduğunun altını çizen Erdoğan, İsrail-Filistin ihtilafında da iki devletli çözümün şart olduğunu, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız Filistin devletinin kurulması gerektiğini dile getirdi.

Azerbaycan-Ermenistan sınırındaki çatışmalar

Ermenistan’ın Azerbaycan’a yönelik tavrını da eleştiren Erdoğan, şunları söyledi: Türkiye olarak Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki süreçleri destekleyerek çok önemli adımlar attık. Son günlerde yaşanan çatışmalar bu güzel iklime gölge düşürmüş olsa da iki ülke arasında en kısa zamanda kapsamlı bir barış anlaşmasının imzalanmasının mümkün olduğuna inanıyoruz. Azerbaycanlı kardeşlerimizin yanlarında olmayı sürdüreceğiz.”

Erdoğan: AB’ye hesap verecek değiliz

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) 77. Genel Kurulu için bulunduğu New York’ta, Amerikan PBS kanalının konuğu olarak, dış politika ve dünya gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Rusya-Ukrayna savaşının hızlı bir şekilde bitmesinin nasıl mümkün olabileceği sorusu üzerine Erdoğan, burada ağırlıklı olarak Rusya’nın tavrının çok önemli olduğunu belirtti. Putin ile etraflıca görüşmelerinin olduğunu hatırlatan Erdoğan, “Kendilerinin de aslında bu işi artık bir an önce bitirmenin gayreti içerisinde olduğunu anladım. Bu noktada, örneğin şu anda 200 rehinenin takası konusunda bir mutabakat sağlandı. Burada Ukrayna’nın da Rusya’yla aynı anlayışta olması lazım ve artık karşılıklı olarak bu çatışmaların, bu savaşın durdurulması noktasında kararlı olmak lazım” değerlendirmesinde bulundu.

“Biz dünyanın parçasıyız”

“Şangay İşbirliği Örgütüne katılma niyetiniz var. Bu örgütte Rusya, Çin, İran var. Bu, NATO’dan çok farklı değer ve hedefleri olan bir örgüt. Siz ülkenizin doğunun parçası mı olmasını istiyorsunuz batının parçası mı?” şeklindeki soruya karşılık Erdoğan, şu açıklamayı yaptı: “Şunu çok açık net söylemem lazım, biz dünyanın parçasıyız; ne doğunun ne batının… Bizim için ülkemizin coğrafi olarak büyük bir kısmı doğuya aittir. Batıya ait olan kısmı ayrıdır. Ama Avrupa Birliği 52 yıldır bizi devamlı oyalamıştır. Hâlâ da oyalamaya devam ediyorlar. Halbuki NATO ülkesiyiz. NATO ülkesi olduğumuz halde NATO ülkeleri dahi Avrupa Birliği süreci içerisinde bizi oyalamaktadır. Biz NATO’nun içerisinde verdiğimiz desteklerle ilk beşin içerisinde yer alan bir ülkeyiz. Böyle güçlü bir konumu olan Türkiye’nin böyle oyalama taktikleriyle bir kenarda tutulması şüphesiz ki bizim için çok çok manidardır. İster istemez farklı arayışlar içerisine girme durumunda da olabiliriz. Avrupa Birliği 52 yıldır bizi tutacak, bizi yanına yaklaştırmayacak ve ondan sonra da ‘Niçin şurayla görüştü, niçin burayla görüştü?’ diyecek. Görüşürüm. Bu görüşmeleri yaparken de biz Avrupa Birliği’ne bu noktada hesap verecek değiliz. Biz şu anda özellikle Şanghay İşbirliği Teşkilatında olan ülkelerle nasıl bir tutum içindeysek onlarla da aynı tutum içerisinde süreci işleteceğiz.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Türkiye’deki enflasyon sorununun nasıl çözülebileceğine” ilişkin soruya karşılık da şunları söyledi: “Enflasyon aşılamaz bir ekonomik tehlike değildir. Benim ülkemde marketlerde raflar boş değil. Ama Amerika’da bile bugün raflar boş, Fransa’da raflar boş, Almanya’da raflar boş. Bizim için şu anda enflasyon bir sıkıntıdır ama yılbaşından sonra biz enflasyonda da bu sıkıntıyı aşacağız ve yolumuza kararlılıkla devam edeceğiz.”

Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Türkiye’de 2023’te yapılacak seçimlere” dair soruya, “Bizim şu anda seçimleri kazanma noktasında bir endişemiz yok. Ben meydanların dilini iyi bilirim. Şu anda yaptığım toplu açılışlarda, meydan mitinglerinde eğer on binleri meydanlara toplayabiliyorsam, bu halkımın bize olan teveccühünü göstermektedir. Halkımızın bize olan bu teveccühü devam ettikçe, bizi kimse tutamaz. Çünkü alternatif yok” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türkiye-ABD ilişkilerinin savunma sanayisinde de istenilen yerde olmadığını belirterek, şu değerlendirmede bulundu: “Savunma sanayini iyi bir yere taşımamız lazım. İşte mesela bizim F-16 meselemiz var. Biz sizden F-16 almışız. Şimdi sizden F-16 aldığımıza göre bunun gerisinin gelmesi lazım. Şimdi F-16 konusunda eğer biz Amerika’dan istediğimiz neticeyi alamazsak ne yapacağız? Başımızın çaresine bakacağız. Siz kalkıp da Yunanistan’a F-16 konusunda her türlü desteği vereceksiniz, orada üsler kuracaksınız ama Türkiye gibi NATO’daki dost ülkeye ve ilk 5 içerisinde NATO’da her türlü desteği veren ülkeye bu desteği vermeyeceksiniz. Bu durumda Türkiye’nin yapacağı iş de başının çaresine bakmaktır.