Herkes bazı zamanlar kendini kötü hisseder, özellikle de başkalarının hayatta sizden daha iyi durumda olduğunu düşünüyorsanız. Böyle hissetmek yaygındır. Ancak bu duygular süreklilik arz ediyorsa ve kendinize veya başkalarına zarar verecek şekilde hareket ediyorsanız, uzmanlara göre aşağılık kompleksiniz olabilir .

Aşağılık kompleksi terimini hepimiz biliyoruz, ancak çok azımız bu durumun kişinin günlük yaşamında nasıl etkilerde bulunduğunun farkında. Aşağılık kompleksi terimi, Bireysel Psikoloji'nin kurucusu ve babası olarak bilinen Alfred Adler'den gelmektedir. Temelde, yoğun bir ait olmama hissini veya daha az olma hissini ifade etmek için kullanılan bir terimdir.

Aşağılık kompleksi kişinin özelliklede çocukluk çağı deneyimlerinden kaynaklanabilmektedir. Tahmin edebileceğiniz gibi, bazı çocukluk deneyimleri bir yetişkin olarak düşüncelerinizi ve davranışlarınızı etkileyebilir. Bu bir "bilinçaltı deneyimi" olduğu için, tipik olarak bireye bağlı olarak farklı şekillerde ortaya çıkabilmektedir. İşte uzmanlara göre aşağılık kompleksine sahip olabileceğinizi gösteren bazı işaretler.

1. Mükemmeliyetçilik

Bir aşağılık kompleksi genellikle iki zıt şekilde kendini gösterir. Bazıları, kendilerini daha az hissetmelerine neden olan şeyi telafi etmek için aşırı eyleme geçebilirler. Birey yaptığı her şeyde mükemmellik ve başarı elde etmeye çalışabilir. Bazen durumu maskelemek için ukalalık boyutunda özgüven gösterisinden bulunulabilir.

2. Kendinizi sürekli arka planda silik tutmak

Bir aşağılık kompleksinin genellikle gösterdiği ikinci yol, kaçınan davranıştır. Örneğin, arka planda kaybolarak daha rahat hissedebilirsiniz veya reddedilmekten korktuğunuz için kendinizi sosyal ortamlarda öne çıkarmaktan kaçınabilirsiniz.

3. Eleştiriye karşı aşırı hassasiyet

Aşağılık kompleksi olan insanlar, başkalarının ne düşündüğüne karşı son derece hassastırlar ve çoğu zaman gücenilecek birşey olmadığında bile gücenirler. Her türlü eleştiri uzun süre sizinle kalacaktır. Küçük şakalara kibarca yanıt veremez duruma gelirsiniz. Saygı görmediğinizi hissederseniz, başkalarını korkutmak ve "saldırıya uğrama" duygunuzu azaltmak için saldırgan davranışlarda bulunabilirsiniz.

4. Başkalarında hata bulma eğiliminiz vardır

Aşağılık kompleksiniz olduğunda, diğer insanlarda kusur bulma alışkanlığınız olabilir. Örneğin, sizden daha başarılı olduğunu düşündüğünüz bir arkadaşınız olabilir. Aşağılık hisleriniz varsa, onlar için mutlu olmaktansa, kariyer yollarının sanıldığı kadar iyi olmadığını kendinize söyleyebilirsiniz. Bazıları bunu bir adım daha ileri götürebilir ve diğerlerine zorbalık yapabilir veya onları sürekli olarak aşağılayabilir.

5. Sadece diğer insanlardan daha iyi yaptığınızı düşündüğünüzde kendinizi iyi hissedersiniz

Kendinizi etrafınızdakilerle karşılaştırmak insan doğasıdır. Ama bunun dozu ayarlayamazsanız ve bununla başa çıkamadığınızda sağlıksız bir hal almaktadır.

Bunu sağlıklı bir şekilde ele alıyorsanız, odak noktanız kendinizi geliştirmek olacaktır. Ancak bir aşağılık kompleksiniz olduğunda, asıl odak noktanız diğer insanlardan daha iyi olmak olabilir. Sağlıklı bir bakış açısına sahip insanlar kendi işlerine odaklanırlar ve muhtemelen başkalarıyla oldukça iyi işbirliği yaparlar.

Sağlıksız bakış açılarına sahip insanlar gösteriş yapmak için abartılı gösteriş davranışları sergilerler, diğerlerini zayıf veya daha az hissettirmeye çalışırlar. Asıl olan bu kişilerin içeride, "acı verici" aşağılık duygularını örtbas etmeye çalışmalarıdır.

6. İnsanlar size iltifat ettiğinde buna inanmazsınız

Çocukluğunuza kadar uzanan özgüven sorunlarınız olduğunda, iltifatlara bakışınızı etkileyebilir. Aşağılık kompleksi olan insanlar olumlu geri bildirimlerle teselli edilmeyecekler veya edilseler de bu durum çok uzun sürmeyecektir.

7. En kötüyü varsaymakta hızlısınızdır

Örneğin, bir randevu iyi bir nedenle iptal olursa, muhtemelen sizi o kadar çekici bulmadıklarını düşündüğünüz için başka bir randevu ayarlamayı reddedersiniz. En küçük ihlallerde bile hemen pes eden insanlar, tipik olarak aşağılık kompleksine sahip olanlardır.

Egolarınız uğruna ayrıcalıklı kişi olmak istersiniz ve genellikle tanıştığınız herkesten olumsuz sonuçlar beklersiniz.

Aşağılık kompleksi sadece size değil çevrenizdekilere de zarar verir. Yani bu daha az olma duygularını yönetmek için yapabileceğiniz şeyler var. Birincisi, olumlu onaylama sözleriyle kendinizi sevmeyi deneyebilirsiniz. Ayrıca , kendinizi kötü hissettiğinizde kendinize güven verici şeyler söyleyerek her gün olumlu kendi kendine konuşma yapabilirsiniz. Günlük tutmak, aşağılık duygularınızı ve bunların nereden geldiğini çözmenize de yardımcı olabilir.

Elbette terapi de faydalı olabilir. Uzmanlar "Bir terapist, çocukken veya başka bir travmatik olaydan almış olabileceğiniz eski yaraların bazılarının üzerinde çalışmaya yardımcı olabilir, böylece iyileşmeye başlayabilirsiniz" diyor.

Aşağılık Kompleksinin Belirtileri- En belirgin olanlar

Düşük benlik saygısı belirtileri gösterme.
Övgü ve eleştirileri gereğinden fazla analiz etme eğilimi.
Sürekli olarak başkalarından onay ve övgü beklemek.
Özellikle sosyal ortamlarda aileden, arkadaşlardan ve iş arkadaşlarından uzaklaşma.

 Aşağılık kompleksi hakaret mi?

Bunlar yanlış tanımlamalardır. Doğru bir tanımlama yapabilmek için esasen aşağılık kompleksinin bir hakaret olarak nitelendirilemeyecek bir durum olduğuna dikkat çekmek gerekir.

Kıskançlık aşağılık kompleksi? Ego ve aşağılık kompleksi? Aşağılık kompleksi olan insanlar nasıl davranır?

Peki aşağılık kompleksi belirtileri nelerdir? En çok göze çarpan detay kendini ispat etme çabasıdır. Kişiler kendilerini sürekli hem başkalarına hem de kendilerine ispat etme çabası içindedirler. Kendinde olduğunu düşündüğü yetersizliği telafi etmek için olağanüstü çaba harcar.

Bireysel psikoloji kuramında aşağılık ve üstünlük hisleri iki önemli kavramdır. Üstünlük ve aşağılık kompleksi çocukluk çağında oluşmaya başlar.  Aşağılık kompleksine karşı kibir, kendinden nefret etmeye karşı ise gurur büyütenler kendini sevemeyenlerdir.