ZEKERİYA SAY  İSTANBUL

Aile yapımıza vurulan pranga olan ve dünyada bir benzeri bulunmayan “süresiz nafaka zulmü” tam 35 yıldır boşanan erkeği mağdur etmeye devam ediyor.
İslam’ın belirlediği kriterlerin dışında kalan ve erkeğin rızası olmadan alındığı için haram hükmüne giren süresiz nafakayı zamanında ödeyemeyen kişiler faiz ve hapis kıskacında perişan oluyor. Son olarak Bursa’nın İnegöl ilçesinde ikamet eden ve eski eşinin nafakasını ödeyemediği için yaka paça gözaltına alınan 81 yaşındaki Zülfü Şirin dedenin gözyaşları, yaşanan mağduriyetlerinin boyutunu gözler önüne seriyor. 743 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 134’üncü maddesi gereği en fazla 1 yıl olarak uygulanan nafakanın 12 Mayıs 1988 tarihindeki değişiklikle süresiz hale getirilirken, medeni kanunu ithal ettiğimiz Hıristiyan Avrupa’da bile nafaka miktarı evliliğin süresine ve erkeğin ekonomik durumuna göre değişkenlik gösteriyor.

Bizdeki gibi süresiz olanı yok

“Süresiz nafakayı” kırmızı çizgi olarak gören ve mağduriyetleri önlemeye yönelik yasal değişikliğe karşı çıkan CHP ve feminist oluşumların örnek aldığı Haçlı Batı’daki nafaka uygulaması şöyle:

• İsviçre Medeni Kanununa göre evliliklerin ne kadar sürdüğü nafakanın miktarının ve süresinin tespitinde önemli bir ölçüt olarak kabul ediliyor. Buna göre 5 yıldan kısa süren evliliklerin boşanma durumunda tarafların geleceklerine pek bir etkisi olmayacağı yönünde bir karine kabul ediliyor.

• Boşanabilmek için en az 1 yıl evli kalmanın zorunlu olduğu Almanya’da nafaka tutarı, kişinin ekonomik durumuna göre belirleniyor. Nafakanın süresinin belirlenmesinde ise tarafların yaşı, sağlık durumu, işi, eğitimi, çocuğun bakımı ve hakkaniyet ilkesi dikkate alınıyor. Ayrıca nafaka alan eş, meslek edinmekle sorumlu tutuluyor.

• Fransa’da boşanma durumunda genel olarak bir kereye mahsus olmak üzere nafaka ödenirken, nafaka tutarı tarafların özel durumları dikkate alınarak mahkeme tarafından belirleniyor. Fransız hukukunda süresiz nafaka kabul edilmiyor.

• Hollanda’da nafaka için evliliğin süresi esas alınıyor. 5 yıldan kısa süren evliliklerde nafaka evlilik süresiyle sınırlı tutulurken, 5 yılın üzerindeki evliliklerde ise nafaka süresi en fazla 12 yıla uzuyor.

• Süresiz nafakanın söz konusu olmadığı İngiltere’de nafaka miktarının ve süresinin belirlenmesi hâkimin takdirinde.

• ABD’de nafaka konusunda eyaletler arasında farklılıklar bulunmakla birlikte takdir yetkisi hakime ait.

• Arabistan’da ise kadın boşandığı eşinden üç ay nafaka parası alabiliyor.

Artık harekete geçilmeli

Süresiz Nafaka Mağdurları Platformu Başkanı İlhan Ergincan, mağduriyetlerin gün geçtikçe arttığını anlatarak, “En son 81 yaşındaki amcamız süresiz nafaka ödemeye mahkum edilmiş, yanlış hesaba yolladığı nafakadan dolayı da hapis cezasına tutulmuş ve cezaevine konulmuştur. Erkekleri Koruma Derneği tarafından 5400 TL’lik nafakası ödenerek cezaevinden çıkarılmıştır. Vicdanları yaralayan bu tür mağduriyetlerin son bulması ve nafakanın süreli hale getirilmesine yönelik yasal değişiklikler artık kaçınılmaz bir hal almıştır. Dolayısıyla iktidarın bir an önce bu adımı atması elzemdir” dedi.