ABD’de ilk kez H5N1 kuş gribi süt ineklerine bulaştı. Üstelik bu yayılım, yalnızca bir yaban kuşundan gelen bulaşma vakasıyla başladı.

2023 ortalarında Teksas'ta gerçekleştiği belirlenen bu olay, aylarca fark edilmeden inekten ineğe bulaşarak farklı eyaletlere yayıldı. Dahası, virüs şimdi kediler, rakunlar ve diğer kuş türlerine de sıçramış durumda. Bu gelişmeler, H5N1’in memelilere adapte olduğunu gösteriyor ve bilim insanlarını ciddi pandemi riski konusunda uyarıyor.

Araştırmacılar, HPAI (yüksek derecede patojenik kuş gribi) virüsünün, ABD’deki ineklere yalnızca bir tek yaban kuşu aracılığıyla bulaştığını ve bu olayın ardından sessiz bir şekilde hayvandan hayvana yayıldığını tespit etti.

H5N1’in 2.3.4.4b kladı, halihazırda dünya genelinde yaban kuşlarını, kümes hayvanlarını enfekte etti. Bu özellikleriyle, bu virüsün bir sonraki pandemiye yol açabilecek yapıda olduğuna dikkat çekiliyor.

2024 yılı itibarıyla, H5N1’in bu yeni versiyonu, Teksas’tan Kuzey Karolina, Idaho, Michigan, Ohio, Kansas ve Güney Dakota gibi birçok eyalete yayıldı. Enfekte olmuş ya da semptom göstermeyen ineklerin taşınması, virüsün hızlı yayılmasında etkili oldu.

Bu süreçte virüs yalnızca sığırlarda kalmadı; tavuklar, kediler, rakunlar, grackle (bir kuş türü), serçeler ve güvercinler gibi başka türlere de bulaştı.

Genetik analiz, virüsün memelilere adapte olmasını kolaylaştıran mutasyonlar geliştirdiğini ortaya koydu. Daha da endişe verici olan, bu mutasyonların bazıları artık kalıcı hale gelmiş durumda.

Araştırmacılar, virüsün bu evrimi karşısında acil ve koordineli bir halk sağlığı yaklaşımı gerektiğini vurguluyor.