ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA), Pasifik Okyanusu’nun derinliklerinde sıra dışı bir keşfe imza attı. Kuruma bağlı Okeanos Explorer adlı keşif gemisinin gönderdiği uzaktan kumandalı araç (ROV), Honolulu’nun yaklaşık 2.150 kilometre kuzeybatısında, 2.000 metre derinlikte devasa bir kaya sütunu görüntüledi.

BOYUTLARI BÜYÜLEDİ

Yapı, yaklaşık 15 metre yüksekliğinde, 11 metre uzunluğunda ve 4 metre genişliğinde. Tamamen düz bir deniz tabanında yer almasına rağmen dimdik yükselmesiyle dikkat çekiyor. NOAA araştırmacılarından biri, canlı yayınlanan keşif sırasında şaşkınlığını, “Bu dev bir kaya mı, yoksa bir duvar mı? Gerçekten tuhaf,” sözleriyle ifade etti.

DENİZALTI LAV BORUSU OLABİLİR

Yapının yüzeyinde siyah, parlak bir kabuk ve bazı yüzeylerinde yoğun deniz canlısı kümeleri tespit edildi. Jeologlara göre bu yapı, okyanus dibindeki eski lav tabakalarının arasına giren ve zamanla çevresindeki daha zayıf kayaların aşınmasıyla ortaya çıkan bir volkanik dike olabilir.

Monolitle ilgili konuşan NOAA Ekspedisyonu üyesi Val Finlayson (Maryland Üniversitesi) “Bu tür lav boruları karada, örneğin Colorado’daki Spanish Peaks bölgesinde görülüyor. Ancak böylesine izole bir formun deniz altında bu kadar belirgin şekilde çıkıntı yapması son derece nadir.” ifadelerini kullandı.

PARLAK YÜZEYİN SIRRI: AKINTILAR
Bilim insanları, kaya yüzeyindeki parlaklığın hızlı okyanus akıntıları tarafından zamanla cilalanmış olabileceğini düşünüyor. Keşfin yapıldığı alanın, bir zamanlar deniz altı volkanı olan bir seamount üzerinde yer aldığı, bu yapının da bu “volkanik tesisatın” bir parçası olduğu değerlendiriliyor.

GİZEMİNİ KORUYOR

Yapının yaşı henüz belirlenmiş değil. Ancak NOAA ekibi, bu tür oluşumların detaylı analizinin derin deniz jeolojisi ve volkanik faaliyetler hakkında önemli ipuçları sunabileceğini belirtiyor.

Söz konusu keşif, 8 Nisan - 5 Mayıs 2025 tarihleri arasında gerçekleştirilen, Papahānaumokuākea Deniz Anıtı ve çevresini kapsayan 28 günlük keşif seferinin bir parçası. NOAA’nın açıklamasına göre bu bölge, hâlâ insan etkisinden büyük ölçüde uzak, dünya üzerindeki en bozulmamış deniz ekosistemlerinden birine ev sahipliği yapıyor. (Miami Herald'ın haberinden çevrilmiştir.)