Sebahattin Ayan  İstanbul

Fatih Kaymakamlığına bağlı Fener Rum Kilisesinin başpiskoposu Bartholomeos’un ‘ekümeniklik’ temasları gündemdeki yerini korurken ABD’nin küstah Büyükelçisi Tom Barrack, “Hedefimiz, Eylül 2026’da Heybeliada Ruhban Okulu’nu yeniden açmak. Bu konu hem Trump hem de Erdoğan için son derece önemli” ifadelerini kullandı.

BİR MEZARLIĞIMIZ BİLE YOK

Bu sözler, akıllara Yunanistan’daki Türk azınlığın kadim sorunlarını getirdi. Gasp edilen haklarının iadesi, Batı Trakya’daki seçilmiş müftülerin tanınması, Atina’da Müslüman mezarlığı, derneklerin adlarında “Türk” ifadesini kullanma ve yıllardır süregelen eğitim sorunlarının çözülmesi hatırlatıldı. Konuyla ilgili gazetemize konuşan Müstafi Tümamiral Doç. Dr. Cihat Yaycı bakın neler söylüyor: “Yunanistan’ın Batı Trakya’da yüz binlerce Müslüman Türk yaşamasına rağmen, bu bölgedeki dini eğitim ihtiyacını karşılayacak kurumlardan özellikle İmam Hatip liseleri ve bir İlahiyat Fakültesi açılmasına izin vermediği biliniyor. Oysa 2 bini bile bulmayan Ortodoks nüfusun bulunduğu Türkiye’de Ruhban Okulu’nun açılması için baskı yapılması ciddi bir mütekabiliyet sorununa işaret ediyor.

 

RUHBAN OKULU KİMİN İÇİN?

Ruhban okulunun açılmasının Türkiye açısından dini bir ihtiyaç olmadığı açıktır. Eğer gerçekten bir okul açılacaksa Yunanistan’da açılmalıdır. Bu ısrar dini değil, siyasidir. Cemaati olmayan bir ülkede ruhban okulu açılmasının mantığı nedir? Ruhban okulundan yetişen isimlere baktığımızda, Makarios gibi Kıbrıs’ta Türk ve Müslümanlara soykırım uygulayan kişiler çıkmıştır. ‘Türkler adadan defolsun’ diyen Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Başpiskoposu da bu okuldan yetişmiştir. II. Mahmut’un patrikhane kapısında astırdığı hain Patrik Gregoryius yine bu okuldan yetişmiştir. Amerika’da Trump’a ‘Git Konstantinapol’ü al gel’ diye telkinde bulunan sözde metropolit de aynı okuldan çıkmıştır. Sen kimsin de Türkiye’nin iç işlerine dair hedef belirliyorsun? Çünkü Yunanistan Fener Rum Kilisesi’ni Vatikanvari, özerk ve devletimsi bir yapıya dönüştürmek istemektedir. AB büyükelçisi de işe dahil olmaktadır. Bu, egemen bir devlet açısından kabul edilebilir değildir.”

 

TÜRK AZINLIĞIN HAKLARINI VERİN

Gazeteci yazar Ayhan Demir de, şöyle konuştu: “Yunanistan’ın uluslararası anlaşmalara taraf olmasına rağmen, Batı Trakya Türk Azınlığı’nın sosyal, kültürel ve politik yaşamında hiçbir olumlu değişim olmamıştır. Atina, Avrupa’nın minaresiz tek başkenti. Buna rağmen Heybeliada Ruhban Okulu’nun açılması bekleniyor. Mütekabiliyet gereği, Batı Trakya’da ilk ve orta dereceli azınlık okullarının artırılması, eğitim şartlarının iyileştirilmesi, İmam Hatip Lisesi ve İlahiyat Fakültesi açılması, seçilmiş müftülerin resmî olarak tanınması ve Atina’da minareli camilerin ibadete açılması gerekir. Türkiye, Heybeliada Ruhban Okulu konusunda adım atarken, Yunanistan’daki Müslüman Türk Azınlığın kimlik, eğitim ve din özgürlüğü alanlarındaki sorunlarının da aynı ciddiyetle ele alınmasını beklemektedir. Bu beklenti en doğal hakkımızdır.”

TÜRKLER EN TEMEL HAKLARDAN MAHRUM BIRAKILIYOR

Batı Trakya Türkleri Dayanışma Derneği Başkanı Hasan Küçük, “Batı Trakya Türkleri, Yunanistan’da yıllardır süren eğitim sorunlarıyla mücadele ediyor. Lozan Antlaşması’yla güvence altına alınmış olmasına rağmen, Türk azınlık eğitimi sistemli bir şekilde günden güne zayıflatılarak bitiriliyor.
Okullar donanım eksiklikleriyle ayakta kalmaya çalışıyor, laboratuvar, teknoloji ve materyal desteği neredeyse yok. Çocuklarımız ulaşım, altyapı ve öğretmen yetersizliği gibi sorunlarla her gün mücadele ediyor.
Yetersiz öğrenci gerekçesiyle birçok köy okulumuz kapatılmakta ve bölgedeki çocukların eğitim hakkı fiilen elinden alınmaktadır. Bu durum sadece eğitim ile ilgili sıkıntılar değil, aynı zamanda sosyal adaletsizliğe de sebep olmaktadır.
Türkiye’deki azınlık okulları devletin tüm olanaklarından faydalanabiliyor. Batı Trakyada ise Türk azınlık çocukları hâlâ en temel hakları için mücadele ediyor. Bizim tek talebimiz eşitliktir.
Eşitlikten bahsederken de günümüzün en sıcak gündem maddelerinden biri olan Heybeliada Ruhban Okulunun açılması meselesine de değinmek istiyorum.

Heybeliada Ruhban Okulu’nun yeniden açılması yönündeki taleplerin değerlendirilmesi, yalnızca din özgürlüğü açısından değil, karşılıklılık ve iyi niyet ilkeleri açısından da ele alınmalıdır.
Türkiye, her zaman din ve inanç özgürlüğüne saygılı olmuş, bu alanda örnek teşkil eden bir tutum sergilemiştir.
Ancak aynı anlayışın komşu ülkeler tarafından da gösterilmesi, karşılıklı güvenin temel şartıdır.

Bugün Yunanistan’da yaşayan Batı Trakya Türk Azınlığı, Lozan Antlaşması’nın açık hükümlerine rağmen hâlâ eğitim, din ve örgütlenme hakları konusunda ciddi kısıtlamalarla karşı karşıyadır.

Türkiye, her zaman iyi komşuluk ilişkilerini ve bölgesel barışı önceleyen bir yaklaşımdan yanadır.
Ancak bu iyi niyetin karşılığında da aynı düzeyde samimiyet, karşılıklı anlayış ve saygı beklenmektedir.

Türkiye Cumhuriyeti Lozan Antlaşmasının 37-45 madde
Yunan devleti bunları yerine getirmeyi bir kenara bırakın var olanları da yok edip halen Batı Trakya Türk Azınlığının tüm azınlık haklarını gasp etmeye devam etmektedir.
Kısaca Lozan Antlaşması mütekabiliyet ilkesine Türkiye Cumhuriyeti’nin egemenlik haklarına, hukuk düzenine ve bölünmez bütünlüğüne saygı gösterilmeden, Ruhban Okulunun açılmasına müsaade edilmemesini istiyoruz. Öte yandan Türkiye Cumhuriyeti devleti bağımsız bir devlettir. Kimsenin yönlendirmesiyle hareket etmez” şeklinde konuştu.

Yeniakit