Dünya
Okyanusun dibinde “sarı tuğlalı yol”: Hawaii açıklarında gizemli keşif
Hawaii Adaları’nın kuzeyinde yapılan derin deniz araştırmalarında, okyanus tabanında sarı tuğlaları andıran sıra dışı bir kaya dizilimi tespit edildi. Bilim insanları, doğal süreçlerle oluştuğu düşünülen bu yapının kökenini araştırıyor.
Hawaii Adaları’nın hemen kuzeyinde yer alan derin deniz sırtlarında yürütülen bir keşif seferi, 2022 yılında bilim insanlarını şaşkına çeviren bir bulguyu ortaya çıkardı. Papahānaumokuākea Deniz Ulusal Anıtı (PMNM) sınırları içindeki Liliʻuokalani sırtında yapılan incelemelerde, kurumuş bir göl yatağını andıran ve sarı tuğlalarla döşenmiş bir yol izlenimi veren kaya yapısı tespit edildi.
Keşif, Ocean Exploration Trust’a ait Nautilus araştırma gemisi tarafından gerçekleştirildi.
Papahānaumokuākea Deniz Ulusal Anıtı, ABD’deki tüm ulusal parkların toplamından daha büyük bir alanı kapsıyor. Buna rağmen bilim insanları, bu devasa deniz koruma alanının deniz tabanının yalnızca yaklaşık yüzde 3’ünün bugüne kadar keşfedilebildiğini belirtiyor.
“ATLANTİS’E GİDEN YOL GİBİ”
Keşif sırasında derin deniz aracıyla yapılan gözlemler, Nautilus’un Nisan 2022’de YouTube’da yayımlanan görüntülerine de yansıdı. Araştırmacıların telsiz konuşmalarında şaşkınlık açıkça duyuluyor:
• “Bu Atlantis’e giden yol gibi,”
• “Sarı tuğlalı yol mu?”
• “Bu gerçekten çok tuhaf,”
• “Şaka yapıyorsunuz, bu inanılmaz.”
VOLKANİK KÖKENLİ SIRA DIŞI YAPI
Yaklaşık bin metreyi aşkın suyun altında yer almasına rağmen oldukça kuru bir yüzeye sahip olduğu gözlenen oluşumun, “hyaloklastit” olarak bilinen bir volkanik kaya türünden meydana geldiği belirlendi. Bu kaya türü, yüksek enerjili volkanik patlamalar sırasında parçalanan lavların deniz tabanına çökmesiyle oluşuyor.
Araştırmacılar, kaya yüzeyinin adeta “fırınlanmış bir kabuk” gibi göründüğünü ve bazı bölümlerde 90 derecelik kırıkların tuğla dizilimini andırdığını ifade etti.
OKYANUS TABANI HALA BÜYÜK ÖLÇÜDE BİLİNMİYOR
2025 yılında yayımlanan bir araştırma, insanlığın derin okyanus tabanını ne kadar sınırlı ölçüde gözlemleyebildiğini ortaya koydu. Ocean Discovery League, Scripps Oşinografi Enstitüsü ve Boston Üniversitesi araştırmacılarına göre, bugüne kadar derin deniz tabanının yalnızca yüzde 0,001’ine kadar olan kısmı görsel olarak incelenebildi.
Bu oran, yaklaşık 3 bin 800 kilometrekarelik bir alanı kapsıyor; bu da ABD’nin en küçük eyaleti Rhode Island’dan biraz daha büyük bir yüzölçümüne karşılık geliyor.
İlk bakışta fantastik bir dünyaya açılan bir yol izlenimi veren “sarı tuğlalı yol” oluşumu, bilim insanlarına göre Dünya’nın gizli jeolojik geçmişine ulaşmak için doğru yolda olunduğunun bir göstergesi.
Ocean Exploration Trust araştırmacıları, daha önce hiç incelenmemiş bu bölgenin, derin ve antik deniz dağlarının hem yüzeyindeki hem de içindeki yaşamın daha iyi anlaşılmasına katkı sağladığını vurguluyor.