Kalp ve damar hastalıkları, dünya genelinde en yaygın ölüm nedenleri arasında yer alıyor. Uzmanlara göre kalp sağlığını korumak için katı diyetlere ya da yoğun egzersiz programlarına gerek yok. Günlük beslenmede yapılacak küçük değişiklikler bile kalp-damar sistemini koruma açısından önemli sonuçlar doğurabiliyor.

Kardiyologlar ve beslenme uzmanları, kalp hastalıkları riskini artıran üç temel besine dikkat çekti. Bu besinlerin sınırlandırılması ya da tamamen diyetten çıkarılması, kalp sağlığı açısından büyük önem taşıyor.

PASTIRMA VE İŞLENMİŞ ETLER

Uzmanlar, kalp sağlığını korumak isteyen kişilerin pastırma ve benzeri işlenmiş et ürünlerini nadiren tüketmesi veya tamamen bırakması gerektiğini belirtiyor.

Önleyici kardiyoloji uzmanı diyetisyen Michelle Routhenstein, “Pastırmanın hazırlanma süreci kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkilere neden oluyor. Sodyum nitrit ile yapılan kürleme işlemi ve yüksek tuz oranı kan basıncını artırır, pişirme sırasında oluşan polisiklik aromatik hidrokarbonlar (PAH) ve heterosiklik aminler (HCA) ise damar yapısında hasara ve iltihaplanmaya yol açar. Bu durum, kalp hastalığı riskini yükseltir” değerlendirmesinde bulundu.

Kardiyolog Dr. Saman Setareh-Shenas da benzer şekilde, kalp sağlığını korumayı amaçlayan kişilerin yalnızca pastırmadan değil, genel olarak işlenmiş etler ve kırmızı etlerden uzak durması gerektiğini ifade etti.

Setareh-Shenas, “Kırmızı et açısından zengin ve özellikle işlenmiş etleri içeren diyetler, kalp-damar hastalıkları, obezite ve ölüm oranlarında artışla ilişkilendiriliyor. Bu ürünlerde bulunan sodyum ve nitrit gibi bileşenler, kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratır. Pastırma, tuz, doymuş yağ, kolesterol ve heterosiklik aminler açısından oldukça yüksektir” dedi.

BEYAZ EKMEK

Marketlerde yaygın olarak satılan beyaz ekmeklerin kalp sağlığı açısından olumsuz etkileri olduğu belirtiliyor.

Routhenstein, “Beyaz ekmek, yüksek glisemik indeks değerine sahip olup, tam tahıllı ürünlere göre lif ve besin açısından daha fakirdir. Bu durum, kan şekeri dalgalanmalarına, insülin direncine ve kilo artışına yol açar; dolayısıyla kalp hastalığı riskini artırır” ifadelerini kullandı.

Önleyici kardiyolog Dr. Daniel Luger ise “Rafine karbonhidratlar kandaki glikoz ve trigliserit seviyelerini yükseltir. Beyaz ekmek, lif ve temel besin öğelerinden arındırılmıştır; geriye sadece basit karbonhidratlar kalmıştır” açıklamasında bulundu.

Luger’e göre, daha sağlıklı ekmek seçiminde içerik listesine dikkat edilmesi gerekiyor. Luger “Ambalaj üzerinde ‘%100 tam tahıllı’ ibaresinin bulunması önemlidir. Ayrıca içerik listesinin kısa, tanıdık ve doğal bileşenlerden oluşması tercih edilmelidir” dedi.

PATATES KIZARTMASI

Uzmanlara göre patates kızartması, kalp sağlığı açısından en zararlı yiyeceklerden biridir.

Dr. Setareh-Shenas, “Kızartma işlemi sırasında yiyecekler su kaybederken yağ emer. Özellikle patates kızartmalarında kullanılan yağlar sık sık tekrar ısıtıldığında, sağlıklı doymamış yağlar azalmış, trans yağ miktarı artar. Ayrıca yüksek miktarda tuz kullanımı da tansiyon ve kalp hastalığı riskini artırır” değerlendirmesini yaptı.

Setareh-Shenas, düzenli kızartma tüketiminin koroner kalp hastalığı, yüksek tansiyon ve obezite riskini artırdığını da belirtti.

YERİNE TÜKETİLMESİ ÖNERİLEN BESİNLER

Uzmanlar, kalp sağlığını desteklemek için bazı besinlerin düzenli olarak tüketilmesini önerdi.

Dr. Luger, “Mercimek, nohut ve fasulye gibi baklagiller, lif açısından zengindir. Bu besinler tokluk hissini artırır, bağırsak sağlığını destekler ve yararlı bakterilerin gelişimini sağlar. Ayrıca pratik ve ekonomik olmaları nedeniyle günlük beslenmeye kolaylıkla dahil edilebilir” açıklamasında bulundu.

Routhenstein ise keten tohumu ve bademin diyete eklenmesinin kalp sağlığına katkı sunduğunu belirterek “Bu besinler, antioksidan ve antiinflamatuar özelliklere sahip lignanlar içerir.

Lignanlar, oksidatif stresi ve iltihabı azaltarak damar sağlığını destekler. Ayrıca E vitamini, magnezyum ve alfa-linolenik asit gibi bileşenler, kolesterol seviyelerinin dengelenmesine ve kan basıncının düzenlenmesine katkı sağlar” dedi.

Tahıl tercihlerinde de doğru seçimin önemine dikkat çeken Routhenstein, “Kinoa ve tam buğday ekmeği, lif, çinko, fosfor, bitkisel protein ve antioksidan bakımından zengindir. Bu özellikler LDL kolesterolü düşürür, kan şekeri dengesini korumuş ve bağırsak sağlığını destekler” dedi.