ABD’de Medicare verileri üzerinden yapılan geniş çaplı bir analizde, serebral amiloid anjiyopati (CAA) tanısı alan kişilerde demans gelişme riskinin belirgin şekilde yükseldiği bildirildi. Çalışmanın bulgularının, şubat ayında düzenlenecek American Stroke Association Uluslararası İnme Konferansı’nda sunulacağı aktarıldı.

CAA’nın, beyindeki küçük kan damarlarında protein birikimine yol açarak damar yapısını zayıflattığı ve zamanla beyin sağlığını sessizce etkilediği ifade edildi. Araştırmada, bu tanıyı alan kişilerin beş yıl içinde demans tanısı alma olasılığının, bu hastalığı olmayanlara kıyasla yaklaşık dört kat daha fazla olduğu belirtildi.

BEYİN DAMARLARINDAKİ GİZLİ HASAR

CAA’da, amiloid adı verilen proteinin damarların içinde biriktiği ve bunun zamanla kanama ya da pıhtıya bağlı felç riskini artırdığı aktarıldı. Uzmanlar, yaşlanmayla birlikte küçük miktarlardaki birikimin normal kabul edilebildiğini, ancak klinik CAA tanısında bu birikimin beyin işlevlerini bozacak düzeye ulaştığını vurguladı.

Araştırmayı yürüten nörolog Samuel S. Bruce, CAA’nın felçten bağımsız olarak da demans riskini yükselttiğini belirterek, “Felç geçirmemiş CAA hastalarında görülen demans riski, felç geçirenlerle neredeyse aynı düzeyde” değerlendirmesinde bulundu.

MİLYONLARCA KAYIT, ÇARPICI SONUÇ

2016-2022 yılları arasında 65 yaş üzerindeki 1.9 milyondan fazla kişinin Medicare sağlık kayıtlarının incelendiği çalışmada, CAA tanısı alanlarda demans oranının yaklaşık yüzde 42 olduğu bildirildi. CAA’sı olmayan kişilerde bu oranın yüzde 10 civarında kaldığı aktarıldı.

Felç geçirmiş ancak CAA tanısı olmayan bireylerde demans riskinin artmasına rağmen, bu artışın CAA grubuna kıyasla daha düşük olduğu belirtildi. Bulguların, küçük damar hastalıklarının demans gelişiminde önemli rol oynadığını gösterdiği ifade edildi.

ERKEN TAKİP ÇAĞRISI

Uzmanlar, CAA tanısı alan kişilerde bilişsel değişimlerin erken dönemde izlenmesinin ve risk faktörlerinin kontrol altına alınmasının önemine vurgu yaptı.

Araştırmacılar, çalışmanın sigorta kayıtlarına dayandığını ve ileri klinik doğrulama gerektirdiğini belirterek, gelecekte görüntüleme ve uzun dönemli takip çalışmalarına ihtiyaç olduğunu kaydetti.