Şubat 2023’te Kahramanmaraş merkezli iki büyük depremle sarsılan Türkiye, 11’i ağır olmak üzere toplam 18 ili etkileyen ve 14 milyon insanı doğrudan etkileyen felaketin ardından benzeri görülmemiş bir yeniden inşa sürecine girdi.

 

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde başlatılan Asrın İnşa Seferberliği, yalnızca konut üretimi değil, şehirlerin tüm yaşam damarlarını kapsayan kapsamlı bir ihya hamlesine dönüştü.

 

15. GÜNDE TEMEL, 45. GÜNDE ANAHTAR

Depremin ardından ilk 15 gün içinde temeller atıldı, 45’inci günde ilk köy evlerinin anahtarları teslim edildi. Şehir merkezlerinden kırsala uzanan bu hızlı mobilizasyon, devlet-millet dayanışmasının sahadaki karşılığı oldu. “Vatandaşımızı darda bırakmayız” vurgusu, planlamadan uygulamaya kadar tüm sürecin ana eksenini oluşturdu.

 

TÜRKİYE TARİHİNİN EN BÜYÜK ŞANTİYESİ

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda; TOKİ, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, Emlak Konut GYO ve Yapı İşleri Genel Müdürlüğü eliyle 11 ilde 174 ayrı bölgede 3 bin 481 şantiye kuruldu. Litvanya nüfusuna, Bulgaristan ve İzlanda yüzölçümüne eşdeğer bir alan eş zamanlı olarak yeniden inşa edildi. Bu ölçekte bir organizasyon, Türkiye tarihinde ilk kez hayata geçirildi.

 

455 BİN BAĞIMSIZ BÖLÜM TAMAMLANDI

2025 yılı boyunca teslimatlar hız kesmeden sürdü. Yıl içinde 201 bininci, 250 bininci, 300 bininci ve 350 bininci konut anahtarları farklı illerde hak sahiplerine ulaştırıldı. 27 Aralık 2025’te Hatay’da düzenlenen törenle toplamda 455 bin 357 bağımsız bölümün tamamlandığı ilan edildi. Bu rakamın içinde 367 bin 995 konut, 65 bin 672 köy evi ve 21 bin 690 iş yeri yer aldı.

 

YERİNDE DÖNÜŞÜM MODELİ DEVREDE

Kendi arsasında evini yapmak isteyen depremzedeler için Yerinde Dönüşüm modeli uygulamaya alındı. Bu kapsamda konutlar için 750 bin TL hibe ve 750 bin TL kredi, iş yerleri için 400 bin TL hibe ve 400 bin TL kredi sağlandı. Proje destekleriyle birlikte 124 bin bağımsız bölüm için ek finansman oluşturuldu.

 

KÖYLER VE KIRSAL ALANLAR YENİDEN KURULDU

Deprem bölgesinde on binlerce köy evi inşa edilerek kırsal yaşam yeniden canlandırıldı. Hatay’ın Kumlu ilçesinde Türkiye’nin ilk kırsal uydu kenti kuruldu. Farklı mahallelerden taşınan vatandaşlar için planlı, altyapısı tamamlanmış yeni yaşam alanları oluşturuldu.

 

ESNAF VE EKONOMİ YENİDEN HAREKETE GEÇTİ

Bölgesel ekonominin canlanması için 21 bin 690 iş yeri inşa edildi. Tarihi çarşılar, ticaret aksları ve şehir merkezleri aslına uygun biçimde yeniden planlandı. Hatay Uzun Çarşı, Malatya Bakıcılar Çarşısı ve Kahramanmaraş Kapalı Çarşı gibi simge alanlar yeniden hayat buldu.

 

DEV UYDU KENTLER VE AKILLI ŞEHİRLER

Malatya İkizce, Adıyaman İndere, Hatay Dikmece ve Kahramanmaraş Altınova gibi bölgelerde on binlerce bağımsız bölümden oluşan uydu kentler kuruldu. İleri mühendislik teknikleriyle inşa edilen bu alanlarda akıllı şehir uygulamaları, sosyal donatılar ve modern altyapı sistemleri hayata geçirildi.

 

ALTYAPI VE TARİH BİRLİKTE İHYA EDİLDİ

Deprem bölgesinde toplam 11 bin kilometrelik altyapı çalışması yürütülüyor. Hatay Defne’de Türkiye’nin en büyük atık su tüneli inşa edilirken, İskenderun Sahili baştan sona düzenlendi. Habib-i Neccar Camii gibi tarihi yapılar da restorasyonların ardından yeniden ibadete açıldı.

 

İL İL YENİDEN DOĞUŞ

Adıyaman’dan Hatay’a, Kahramanmaraş’tan Malatya’ya kadar depremden etkilenen tüm illerde on binlerce konut ve köy evi teslim edildi. Bazı illerde tüm planlanan bağımsız bölümler tamamlanırken, bazı bölgelerde son etap çalışmalar sürüyor.

BÜYÜK DEVLETLERİN İMZASI

Asrın İnşa Seferberliği, yalnızca fiziki bir yeniden yapım süreci değil; kriz anında devlet kapasitesinin, planlama gücünün ve toplumsal dayanışmanın somut bir göstergesi oldu. 11 il yeniden ayağa kalkarken, Türkiye modern tarihine geçecek ölçekte bir başarıya imza attı.