Gündem
Hamaney adım adım böyle öldürüldü? CİA, Mossad, yapay zeka işbirliği yaptı, füzeler ateşlendikten 2 saat 5 dakika sonra hedefi vurdu
İran'ın dini lideri Hamaney'in nasıl ve ne zaman öldürüldüğüne ilişkin detaylar netleşmeye başladı. New York Times gazetesi, Hamaney'in öldürülmesine ve aylardır nasıl adım adım izlendiğine ilişkin bir yazı yayınladı. Yapay zekanın etkisi anlatılan yazıda İran’ı yasa boğan füzelerin ateşlendikten iki saat beş dakika sonra, Tahran saatiyle 09.40 civarında Hamaney ve üst düzey yöneticilerin bulunduğu yerleşkeyi yok ettiğine dikkat çekildi.
ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarında İran'ın dini lideri Hamaney dahil birçok üst düzey isim öldürüldü. Saldırıların ardından ülkede protesto yürüyüşleri düzenlenirken, ülkede 40 günlük yas ilan edildi. Dini lider Hamaney'in nasıl ve ne zaman öldürüldüğüne ilişkin ise detaylar belirginleşmeye başladı.
The New York Times gazetesi Hamaney'in öldürülmesi ile sonuçlanan saldırıya ilişkin de detayları yazdı. Buna göre; saldırıda son dakika istihbaratıyla plan değişikliği yapıldı.
Gazeteye konuşan ve ismi açıklanmayan yetkililere göre, ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA) aylardır Hamaney’i adım adım izliyordu. Konumu ve günlük hareketleri hakkında kesin detaylar elde edildi. Cumartesi sabahı Tahran’ın kalbindeki liderlik yerleşkesinde kritik bir toplantı yapılacağını öğrenen teşkilat, Hamaney'in de orada olacağı bilgisini ABD Başkanı Donald Trump'a iletti.
OPERASYONDA SAAT DEĞİŞİKLİĞİ
İlk etapta gece karanlığında planlanan operasyon, gelen istihbaratın ardından, üst düzey İranlı yetkililerin bir araya geleceği sabah toplantısını hedef almak için erken saatte gerçekleştirildi.
CIA’nin Hamaney’in konumuna ilişkin 'yüksek doğruluk' içeren bilgiyi Mossad aracılığıyla İsrail’e ilettiği aktarıldı.
İran’ın savaşa hazırlandığı bir dönemde lider kadronun kendini yeterince gizleyememesine dikkat çekilen haberde toplantının, İran Cumhurbaşkanlığının da aralarında yer aldığı komplekste yapılacağı öğrenilince burası hedef seçildi. Operasyon, savaş uçaklarının üslerinden kalkmasıyla İsrail saatiyle sabah 06.00 civarında başlarken saldırıda uzun menzilli ve son derece isabetli mühimmatlar da kullanıldı.
Kalkıştan iki saat beş dakika sonra, Tahran saatiyle 09.40 civarında uzun menzilli füzeler yerleşkeye isabet etti.
Üst düzey ulusal güvenlik yetkilileri bir binadaydı; Hamaney ise yakındaki başka bir binada bulunuyordu.
Saldırılarda Hamaney’in yanı sıra İran Genelkurmay Başkanı Abdurrahim Musevi ve Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Muhammed Pakpur da öldürüldü.
YAPAY ZEKA DETAYI
Operasyonun önemli detaylarından birinin de yapay zeka olduğunun altı çizildi.
Öyle ki; ABD Başkanı Donald Trump, federal kurumların Anthropic tarafından geliştirilen yapay zeka araçlarını kullanmasına son verileceğini açıkladıktan saatler sonra, aynı araçların desteğiyle İran’a büyük bir hava saldırısı düzenlendiği ortaya çıktı. Kaynaklara göre ABD Orta Doğu Merkez Komutanlığı dahil olmak üzere birçok komutanlık, Anthropic’in 'Claude' adlı yapay zeka sistemini istihbarat analizi, hedef belirleme ve savaş senaryosu simülasyonlarında kullandı.
Claude’un, Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’yu yakalayan ABD askeri operasyonu gibi yüksek profilli görevlerde kullanıldığı bilinirken sürecin, veri analitiği şirketi Palantir Technologies gibi ortakların rolü nedeniyle karmaşık olduğu ifade ediliyor. NYT’ye göre Tahran’daki nokta atışı saldırı, yalnızca askeri değil, teknolojik bir dönüm noktası olarak da kayda geçti.