TÜİK verileri, Türkiye’de tek kişilik hanehalklarının hızla arttığını ortaya koyarken, ekonomik sistemin hala “çekirdek aile” modeline göre işlemesi milyonlarca kişiye ek maliyet yüklüyor. Uzmanlar bu durumu “yalnızlık vergisi” olarak tanımlıyor. Artan tek kişilik hanelere rağmen sistemin aileye göre işlemesi, yalnız yaşayanlar için her alanda daha yüksek maliyet anlamına geliyor. Uzmanlar bu nedenle ''evlenin'' diyor.

Tek başına yaşayanlar, tüketimden barınmaya kadar birçok alanda daha yüksek birim maliyetle karşı karşıya kalıyor. Perakende sektöründe büyük ve “aile boyu” ürünlerde birim fiyat düşerken, küçük paketlerde fiyatlar yükseliyor. Özellikle raf ömrü kısa ürünlerde bu fark daha belirgin hale geliyor. Örneğin zincir marketlerde kilogramı yaklaşık 1.000 TL olan ürünler, küçük paketlerde kilogram başına 1.250 TL seviyesine çıkabiliyor.

Benzer tablo içeceklerde de görülüyor. 5 litrelik suyun litre maliyeti yaklaşık 5 TL iken, yarım litrelik şişelerde bu rakam 20 TL’ye kadar yükseliyor. Tek yaşayanlar ya daha pahalı küçük paketlere yöneliyor ya da büyük ürünlerin bir kısmını tüketemeden israf etmek zorunda kalıyor.

Elektrik, su, doğalgaz ve internet gibi temel hizmetlerdeki sabit ücretler de eşitsizliği derinleştiriyor. Aynı faturalar kalabalık hanelerde kişi başına bölünebilirken, tek yaşayan birey tüm bedeli tek başına karşılıyor. Dijital platformlarda sunulan “aile paketleri” ile bireysel abonelikler arasındaki fiyat farkı da bu yükü artırıyor.

 

Yemek ve yaşam maliyetleri katlanıyor

Dışarıda yemek maliyetleri de yalnız yaşayanlar için ciddi bir yük oluşturuyor. Tek kişilik bir öğün ortalama 500 TL’ye yaklaşırken, aynı yemeğin evde hazırlanması 120-150 TL bandında kalıyor. Bu fark, aylık bazda binlerce liralık ek harcama anlamına geliyor.

 

Kira piyasasında da dezavantaj

Konut piyasasında da benzer bir tablo dikkat çekiyor. Büyük dairelerde metrekare fiyatı daha düşük kalırken, 1+1 dairelerde metrekare başına kira daha yüksek seviyelere çıkıyor. Üstelik ailelerde kira ve aidat gideri birden fazla kişi arasında paylaşılabilirken, tek yaşayan birey tüm maliyeti tek başına üstleniyor.

Oteller oda bazlı fiyatlandırma yaptığı için tek kişi konaklamalarda “single farkı” uygulanıyor. Bu durum, yalnız seyahat edenlerin neredeyse iki kişilik ücret ödemesine yol açıyor.

Kaynak: Türkiye Gazetesi