ABD-İsrail ve İran arasındaki savaşla birlikte küresel çapta artışa geçen emtia ve mal fiyatları nedeniyle Türkiye'de de enflasyon görünümde bozulmalar görüldü. Uzun yıllardır yüzde 5 hedefini tutturmaya çalışan ve asıl görevi fiyat istikrarını sağlamak olan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın yılın ikinci enflasyon raporunda revizyona gitti.

TCMB Başkanı Fatih Karahan, "Enflasyon ara hedefimizi, 2026 ve 2027 ve 2028 yılları için, sırasıyla yüzde 24, yüzde 15 ve yüzde 9 seviyesine yükselttik. 2026 yıl sonunda enflasyonun yüzde 26 olacağını tahmin ediyoruz. 2027 yıl sonunda enflasyonun yüzde 15, 2028 yılında yüzde 9 olacağını tahmin ediyoruz" ifadesini kullandı.

 

Karahan, yılın ikinci enflasyon raporunu açıkladı. Toplantıda küresel ve yerel ekonomik gelişmelere dair kapsamlı değerlendirmelerde bulunan Karahan, fiyat istikrarı hedefine ulaşmak için atılacak adımları anlattı.

Savaşın özellikle enerji ve ulaştırma ile hizmet fiyatlarına hızlı yansımasına şahit olduklarını belirten Karahan, "Enflasyonist etkilerin kısa vadede canlı kalacağını değerlendiriyoruz. Dezenflasyon sürecinde etkili sonuca ulaşmanın formülü veri odaklı ihtiyatlı yaklaşım izlemekten geçiyor. Enflasyonda ikincil etkilerin izlenmesi önem taşıyacak. Temel amacımız olan fiyat istikrarı doğrultusunda tüm araçları kullanmaya devam edeceğiz." dedi.

 

Enerji fiyatlarının yüksek seyrini koruduğuna dikkati çeken Karahan, Türkiye'nin dış talebinin zayıflayacağını öngördüklerini ifade etti. Bundan sonraki süreçte savaşın gelişiminin belirleyici olacağının altını çizen Karahan, küresel para politikalarına ilişkin, "Fed'in yüksek olasılıkla politika faizini değiştirmeyeceği fiyatlanırken, ECB'nin yılın ikinci yarısında artırması bekleniyor." diye konuştu.

Dengeli seyir" vurgusu

Uygulanan sıkı para politikasının makroekonomik göstergelere yansımalarını değerlendiren Karahan, şunları kaydetti:

 

"Sıkı para politikamızın hedeflenen bir sonucu olarak, talep kompozisyonunda dengeli seyir devam ediyor. Tüketimin büyümeye katkısı 2025'te belirgin olarak geriledi. İşgücü piyasasında manşet işsizlik oranı sınırlı geriledi. Geniş tanımlı göstergeler daha az sıkı bir işgücü piyasasına işaret ediyor. Kart harcamaları da talepteki yavaşlamayı teyit ediyor. İlk çeyrekte talep koşullarının dezenflasyonist olduğu görülüyor. Dezenflasyonist görünümün yılın geri kalanında korunacağını öngörüyoruz."

 

Dış ticaret verilerine de değinen Karahan, altın ve enerji hariç ithalatta düşüş gözlendiğini, dış ticaret açığının ilk çeyrekte gerilediğini bildirdi. Cari açığın ilk çeyrekte artmakla birlikte milli gelire oran olarak tarihsel ortalamanın altında kalmayı sürdürdüğünü anlatan Karahan, "Altın ithalatı cari açıktaki artışı sınırladı. 2026 yılında cari açığın milli gelire oranının uzun dönem ortalamasının altında seyredeceğini öngörüyoruz." ifadelerini kullandı.

 

"Enflasyon yüksek seyrini koruyor"

Enflasyonun genel seyrine ilişkin çarpıcı açıklamalarda bulunan Karahan, konuya şu sözlerle işaret etti:

"Enflasyonda belirgin düşüş yaşanmakla birlikte yüksek seyrini koruyor. Ortadoğu'da başlayan gerilim yakın dönem enflasyon görünümünde öne çıkan ana unsur oldu. Elektrik ve doğalgaz tarifelerinde güncellemeye gidildi. Ham petrol fiyatlarındaki artışın hemen ardından eşel mobil sistemi devreye alındı. Bu sistem petroldeki artışın enflasyona yansımasını sınırladı."

 

"Fiyatlarda düşüş başladı"

Gıda ve hizmet sektörlerindeki fiyat hareketliliklerini de değerlendiren Karahan, gıda enflasyonundaki oynaklıkta sebze fiyatlarının etkili olduğunu vurguladı. Karahan, sözlerini şöyle tamamladı:

"Öncü veriler mayıs ayında sebze grubunda fiyat düşüşlerinin başladığını gösteriyor. Sıkı duruşa bağlı olarak hizmet ve temel mal enflasyonu geriliyor. Kira ve eğitim kalemlerinde azalan katılık dezenflasyonu destekledi."

 

TL mevduat, kredi büyümesi ve likidite yönetimi odaklı makroihtiyati tedbirleri sıkı parasal duruşumuzu desteklemek üzere uygulamaya devam ediyoruz. TL mevduatın payı yüzde 59,7 ile güçlü seyrini koruyor. Kredi büyümesinde nisan ayından itibaren bir miktar gerileme görüldü. Ticari kredi büyümesi alınan önlemlerle bir miktar hız kesti.

Petrol fiyatlarında kuvvetli artışlar gözlendi. Petrol fiyatarının yıl içinde kademeli olarak azalacağını varsaydık. Gıda fiyatları varsayımımızı yükselttik.

 

Enflasyon tahmini yükseldi

Karahan, yüksek belirsizlik ortamında tahmin aralığı iletişimine ara verdiklerini açıkladı. Enflasyon tahmini 2026 sonu için yüzde 26'ya yükseltildi. Önceki enflasyon raporu toplantısında bu yıl için tahmin aralığı yüzde 15-21 düzeyindeydi. Bu da üst banda göre 5 puanlık artışı işaret ediyor.

Merkez Bankası, enflasyonun 2027 sonunda yüzde 15'e, 2028 sonunda yüzde 9'a geriledikten sonra orta vadede yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağını öngörüyor.