SEBAHATTİN AYAN  İSTANBUL

Kırım Tatar Sürgünü, insanlık tarihinin en ağır toplu sürgünlerinden biri olarak hafızalardaki yerini koruyor.

17 Mayıs 1944 gecesi başlayan ve Sovyet lideri Josef Stalin’in emriyle 18–20 Mayıs 1944 tarihleri arasında sistematik biçimde gerçekleştirilen bu büyük operasyon, Kırım Tatar halkının vatanlarından koparılmasına yol açtı. Her yıl Mayıs ayı geldiğinde, Kırım Tatar halkı başta olmak üzere pek çok insan, yaşanan bu büyük trajediyi hüzünle anıyor. Aradan geçen onca yıla rağmen, sürgünün açtığı yaralar hâlâ tazeliğini koruyor; acılar kuşaktan kuşağa aktarılan bir hafıza olarak yaşamaya devam ediyor. 17 Mayıs’ı 18 Mayıs’a bağlayan gece, Kırım’ın köy ve şehirlerinde Sovyet güvenlik güçleri tarafından eş zamanlı operasyonlar başlatıldı. Binlerce Kırım Tatar ailesi, evlerinden zorla çıkarıldı ve yanlarına yalnızca sınırlı eşya almalarına izin verildi. Tren vagonlarına hayvanlar gibi üst üste doldurulan insanlar, uzun ve zorlu bir yolculuğa çıkarıldı.

Bu yolculuk, çoğu için sürgün edilen topraklarda yeni bir hayat değil, ağır kayıplar ve büyük acılarla dolu bir başlangıç anlamına geliyordu. Açlık, susuzluk ve hastalıklar nedeniyle yolculuk sırasında binlerce insan hayatını kaybetti. Bugün Kırım Tatarları, 18 Mayıs’ı “Sürgün ve Yas Günü” olarak anıyor. Dünyanın farklı bölgelerinde düzenlenen anma etkinliklerinde, hayatını kaybedenler için dualar ediliyor, kaybolan ailelerin hikâyeleri yeniden hatırlatılıyor.