Tarih
22 Mayıs 1955: Nene Hatun'un vefatı (Türk kadınının kahramanlık simgesi)
Onlar; yaşadıkları döneme maddi manevi anlamda damga vurarak iz bırakıp gittiler. Bugün, Türk kadınının kahramanlık simgesi Nene Hatun’u hayırla yâd ediyoruz.
Nene, Erzurum’un Hasankale ilçesinin Çeperli köyünde doğdu. Doğum tarihi kendisiyle yapılan bir röportaja istinaden 1854 (Rumi 1270) olarak kabul edilir. Çocukluğu kardeşi Hasan’la beraber, annesi Zeliha ve babası Hüseyin’in dizi dibinde köyünde geçti. 16-17 yaşındayken köylüsü Mehmet Efendi ile evlendi.
Rus ordusunun Kars üzerinden Erzurum’a doğru ilerlediği duyulunca Nene’nin ailesi dahil Çeperli’de yaşayan pek çok aile Erzurum’a göç etti.
Daha sonra Erzurumlular, yaşlarına, kadın erkek olmalarına bakmadan silahlandılar. Ellerine tüfek, tırpan, satır, sopa, balta ne geçirdilerse, toplandılar. Nene Hatun da bu kafileye satırla karıştı. Erzurumlular, ölüme gittiklerini bildikleri halde, Aziziye Tabyası’na doğru koşuyordu. Tabyaya yerleşmiş olan Rus askerleri, gelenlere yaylım ateşi açtı.
“93 Harbi” diye adlandırılan 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nda, 22 yaşında bir anne olmasına rağmen bebeğini beşikte bırakıp yöre halkıyla cepheye koşan Nene Hatun, gösterdiği bu kahramanlık örneğiyle gönüllerde taht kurdu.
Nene Hatun’un vatan için gece başlayan mücâdelesi, tüm düşman Erzurum’dan kovuluncaya kadar devam etti. Erzurum’un her karış toprağında cephâne taşıyarak, yaralılara hemşirelik yaparak, yemek pişirerek, su dağıtarak, hizmetten hizmete koşarak destanlaştı.
Cumhuriyet döneminde “Kırkgöz” soyadını alan ve 4’ü erkek, 2’si kız 6 çocuk dünyaya getiren Nene Hatun, hayatı boyunca Türk dünyasının zorlu 5 savaşına da şahitlik etti.
Aziziye Tabyası
Her yıl çok sayıda yerli ve yabancı turist tarafından kentteki Aziziye Tabyaları’nda bulunan kabri ve heykeli ziyaret edilen Nene Hatun’a, yaşadığı dönemde “Ordu Ninesi” ve “Yılın Annesi” unvanları verildi.
Nene Hatun, yaşadığı Erzurum’da 22 Mayıs 1955’de zatürre hastalığından dolayı 101 yaşında vefat ettti. Naaşı, kurtuluş mücadelesini verdiği Aziziye Tabyası’na defnedildi.