Ekonomi
ABD'de dizel şoku: Rekor artış dünyayı tehdit ediyor!
Savaşların rafinerileri devre dışı bırakmasıyla oluşan küresel arz daralması, ABD'de dizel yakıt fiyatlarını rekor seviyelere ulaştırdı. Tarımdan sanayiye, taşımacılıktan ısınmaya kadar ekonominin can damarı olan dizeldeki bu tırmanışın, tüketici fiyatlarına ek yük getirerek enflasyonu körüklemesinden endişe duyuluyor.
ABD genelinde kamyoncuların ödediği dizelin galon başına ortalama fiyatı 5.85 dolara yükseldi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemindeki 3.71 dolarlık ortalamaya göre yaklaşık yüzde 60'lık artış anlamına geliyor.
Fiyatların en yüksek olduğu eyaletlerden California'da ise dizelin galonu 7.70 dolara ulaştı. Bu, ülke ortalamasının yaklaşık 2 dolar üzerinde.
Amerika merkezli enerji uzmanları, dizelin ekonomide benzinden daha geniş bir kullanım alanına sahip olması nedeniyle fiyat artışının enflasyon açısından daha ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulunuyor.
Dizel fiyatlarındaki yükselişin arkasında küresel rafineri kapasitesindeki kayıp bulunuyor.
ABD'li petrol şirketi Valero'nun Operasyondan Sorumlu Üst Yöneticisi Gary Simmons, savaşlar nedeniyle yaklaşık 5 milyon varil/gün rafineri kapasitesinin devre dışı kaldığını belirtti.
Uzmanlara göre dizel fiyatlarındaki yükseliş yalnızca akaryakıt faturalarını artırmıyor. Taşıma maliyetlerinin yükselmesi, kamyon ve demiryolu taşımacılığıyla tüketiciye ulaştırılan mal ve hizmetlerin fiyatlarına da yansıyor.
Bu nedenle petrol fiyatlarındaki yükselişin yanı sıra dizel piyasasındaki arz sıkışıklığı da küresel enflasyon açısından yakından izleniyor. Savaşların uzaması ve daha fazla rafinerinin devre dışı kalması halinde yakıt fiyatlarındaki baskının daha da artabileceği değerlendiriliyor.