Antalya'nın Alanya ilçesinde 28 yıldır ayakkabı tamirciliği yapan 44 yaşındaki Bilal Baykara, mesleği devralacak çırak bulamamaktan yakınıyor. "Bizden sonra bu işi kim yapacak, hangi nesil devralacak bilmiyoruz. Galiba biz bu işin son ustalarıyız" diyen Baykara, bu sanatın kendileriyle birlikte sona ermesini istemiyor.

Öğretmenlerinin kunduralarına ilkokul sıralarında duyduğu ilgiyle mesleğe yönelen Baykara, Alanya çarşı merkezindeki 18 metrekarelik dükkânında ayakkabının yanı sıra çanta, valiz ve deri ürünlerini de onarıyor. "Ayakkabı tamirciliği benim için sadece bir iş değil, sevdiğim ve hala heyecan duyduğum bir sanat" diyen usta, vatandaş "Bunu yapabilir misin?" diye sorduğunda yapabildiği her işi üstlenmeye çalıştığını söylüyor.

Öğretmenlerinin kunduraları yolunu çizdi

Baykara'nın el becerisi küçük yaşlarda fark edildi; ailesi ve öğretmenleri, bu yeteneğe uygun bir meslek seçmesini önerdi. Usta o günleri şöyle anlatıyor: "Öğretmenlerimizin güzel kunduralar giymesi de dikkatimi çekiyordu. Sanırım gözüm hep o ayakkabılarda kaldı. Böylece ayakkabıcılığa gönül verdim. İlkokul biter bitmez ayakkabı tamirciliğine başladım."

Okulun ardından İstanbul Gedikpaşalı bir ustanın yanında üç yıl çıraklık eğitimi aldı. "Allah ustamdan razı olsun. Elinden gelen bütün yeteneklerini bize aktardı, mesleğin inceliklerini öğretti" diyen Baykara, orada öğrendiklerini kendi el becerisiyle birleştirdiğini anlatıyor: "1998 yılında da kendi dükkanımı açtım. O günden bu yana aynı yerde, aynı heyecanla çalışıyorum."

Baykara, 1998'den bu yana Alanya'da birçok kişinin ayakkabısını onardığını söylüyor.

'Şu anda çıraklık yapmak isteyen kimse yok'

Birçok ustanın yaşlılık ve yorgunluk nedeniyle mesleği bıraktığını, gençlerin ise farklı iş kollarına yöneldiğini belirten Baykara, mesleğin geleceğinden endişeli: "Biz de bu mesleği öğretmek, bildiklerimizi yeni nesillere aktarmak istiyoruz. Ancak şu anda çıraklık yapmak isteyen kimse yok. Talep olmayınca yetiştirecek eleman da bulamıyoruz."

Hazır giyim ve tüketim alışkanlıklarının değişmesiyle tamirciliğe ilginin azaldığını dile getiren usta, vatandaşlara seslendi: "İnsanlar artık hazır ürünleri tercih ediyor. Yeni bir ayakkabı aldıklarında eskisini tamir ettirmeyi düşünmeyebiliyorlar. Ancak biz hala buradayız. Bizi unutmayın, biz sizi unutmadık. Yıllardır Alanya'ya hizmet ediyoruz ve etmeye de devam etmek istiyoruz. Birbirimizi bırakmayalım."

'Bize çırak gönderin'

Baykara'ya göre ayakkabı tamirciliği yalnızca bir geçim kaynağı değil, aynı zamanda el becerisi gerektiren bir sanat. Gençlerin meslek edinmesinin yanı sıra kendilerine uğraş bulmasını da önemseyen usta, "İnsanların bir hobisinin olması çok önemli. Deriyle uğraşmak, çiçek veya farklı el işleri yapmak insanı hem geliştiriyor hem de zihnini dinlendiriyor" diyor.

Kendisi gibi birçok ustanın da yanında eleman olmadan, yalnız çalıştığını belirten Baykara, özellikle okulda başarılı olamayan veya farklı bir alanda kendisini bulmak isteyen gençlerin bu mesleklere yönlendirilebileceği görüşünde. Öğrenmek isteyen herkese bildiklerini öğretmeye hazır olduğunu söyleyen usta, sözlerini şöyle tamamlıyor: "Bize çırak gönderin, biz de bildiğimiz her şeyi onlara aktaralım. Bu sanat bizimle birlikte bitmesin, bizden sonraki nesillere de ulaşsın."