OSMAN YILMAZ / İSTANBUL 

Gaziantep, 21-23 Ekim 2026 tarihlerinde uluslararası düzeyde önemli bir ilim ve fikir buluşmasına ev sahipliği yapacak. “İslami Müştereklerden Evrensel Vizyona: Yöntemsel Temeller ve Çağdaş Meydan Okumalar” başlığıyla gerçekleştirilecek Gaziantep Forum III, İslam dünyasının önde gelen âlimlerini, akademisyenlerini, düşünürlerini ve uzmanlarını bir araya getirecek. Şahinbey Kongre ve Sanat Merkezi’nde gerçekleştirilecek oturumlarda, Müslümanlar arasındaki ortak değerlerin nasıl güçlendirilebileceği ve bu değerlerin bütün insanlığın ortak sorunlarına çözüm üretme potansiyeli tartışılacak. İslam’ın temel değerlerini yalnızca Müslüman toplumların iç dayanışması çerçevesinde değil, evrensel insan hakları, insan onuru, birlikte yaşama kültürü ve toplumsal adalet bakımından da değerlendirmeyi amaçlayan forumda, dinî ve mezhebî farklılıkların çatışma sebebine dönüşmesinin önüne geçilmesi için geliştirilebilecek yöntemler masaya yatırılacak. Siyaset ve ekonomi alanındaki çıkar mücadelelerinin toplumsal ayrışmalara etkisi, ahlak ve adalet ilkelerinin yönetim anlayışına yansıtılması ve İslam dünyasının çağdaş sorunlar karşısında ortak bir düşünce zemini oluşturması da toplantının öne çıkan başlıkları arasında yer alacak.

AÇILIŞTA ÖNEMLİ İSİMLER KONUŞACAK

Gaziantep Forum III’ün açılış konuşmaları 21 Ekim Çarşamba günü saat 09.00-10.30 arasında yapılacak. Açılış programında Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, Gaziantep Valisi Kemal Çeber, Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin ve Şahinbey Belediye Başkanı Mehmet Tahmazoğlu yer alacak. Saat 10.30-12.00 arasında düzenlenecek açılış konferansında ise 16. Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Ali Bardakoğlu konuşacak. İslam hukuku, dinî düşünce ve çağdaş dinî meseleler üzerine çalışmalarıyla tanınan Bardakoğlu’nun konferansı, forumun temel tartışma eksenine giriş niteliği taşıyacak. Forumun uluslararası katılımcıları arasında Katar Hamad Bin Khalifa Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmad M. Hasnah, Fas eski Başbakanı Prof. Dr. Sa’deddin el-Osmani, Suriye Başmüftüsü Usame er-Rifai, Kırgızistan Müslümanları Dini İdaresi Başkanı Abdülaziz Kari Zakirov, Sudan eski Dışişleri Bakanı Prof. Dr. Mustafa Osman İsmail ve Dünya İslam Alimleri Birliği Başkan Yardımcısı Prof. Dr. İsâm el-Beşir de bulunuyor. Ayrıca İslam hukuku, siyaset teorisi, din felsefesi, İslam ekonomisi, eğitim ve medeniyet araştırmaları alanlarında uluslararası çalışmalarıyla tanınan çok sayıda akademisyen de oturumlarda söz alacak.

İSLAM DÜNYASININ ORTAK DEĞERLERİ TARTIŞILACAK

Forumun ilk oturumu, 21 Ekim Çarşamba günü saat 14.00-15.30 arasında “İslami Müştereklerin Temellendirilmesi” başlığıyla gerçekleştirilecek. Prof. Dr. Murteza Bedir’in moderatörlüğündeki oturumda Iraklı Prof. Dr. Abdülcabbâr er-Rifâî, Bahreynli Nizâm Ya’kûbî, Suriyeli Doç. Dr. Mu’tez el-Hatîb, Rusyalı Prof. Dr. Damir Mukhetdinov ve Türkiye/İngiltere’den Galip Dalay konuşacak. Söz konusu oturumda, İslami müştereklerin hangi inanç, bilgi, ahlak ve uygulama temellerine dayandığı ele alınacak. Müslümanların mezhepsel ve düşünsel farklılıkları korunurken ortak bir zeminde nasıl buluşabileceği; İslami değerlerin evrensel haklar, insan onuru ve birlikte yaşama hukukuna nasıl katkı sağlayabileceği değerlendirilecek. Günün ikinci oturumu saat 16.00-17.30 arasında “İtikadi Müşterekler ve İhtilafın Sınırları” başlığıyla yapılacak. Prof. Dr. İbrahim Kâfi Dönmez’in moderatörlüğünde Prof. Dr. İbrahim Muhammed Zeyn, Prof. Dr. İsmaillutfi Japakiya, Prof. Dr. Seyfeddin Abdülfettâh, Prof. Dr. Mahsum Aytepe ve Usame er-Rifai görüşlerini paylaşacak. Oturumda, bir Müslümanı “ehl-i kıble” çerçevesinde değerlendirmek için gerekli asgari itikadi sınırlar, inanç meselelerinde eleştiriye açıklık ve tahammül ahlakı, İslam düşüncesinde çoğulculuk ve hakikat tartışmaları gündeme gelecek. Ayrıca inancın jeopolitik çatışmalarda araçsallaştırılması, mezhepsel dışlanma ve farklı kimliklerin İslam dünyasındaki birlik arayışına etkisi de tartışılacak.

İSLAM HUKUKU VE EVRENSEL DEĞERLER ARASINDAKİ İLİŞKİ

Forumun 22 Ekim Perşembe günkü ilk oturumu saat 09.00-10.30 arasında “Fıkhî Ortak Zemin ve Makâsıd” başlığıyla düzenlenecek. Prof. Dr. Mehmet Asutay’ın moderatörlüğündeki oturumda Malezya’dan Prof. Dr. Wan Sabri Bin Wan Yusof, Kırgızistan’dan Abdülaziz Kari Zakirov, Tunus’tan Prof. Dr. Nûreddin el-Hâdimî, Filistin’den Dr. Nevvâf Tekrûrî ve Türkiye’den Prof. Dr. Bekir Karadağ yer alacak. Bu oturumda, İslam hukukundaki farklı yorumların bir arada yaşama kültürüyle nasıl bağdaştırılabileceği, ihtilafların hangi şartlarda meşru kabul edilebileceği ve ortak karar alma süreçlerinin nasıl yorumlanabileceği üzerinde durulacak. Makâsıdu’ş-şerîa olarak bilinen şeriatın amaçları yaklaşımının, farklı fıkhî görüşler arasında birleştirici bir zemin oluşturup oluşturamayacağı da ele alınacak. İslam hukukunun temel koruma ilkelerinin evrensel değerler ve insanlığın ortak vicdanıyla ilişkisi değerlendirilecek. Saat 11.00-12.30 arasında gerçekleştirilecek dördüncü oturumun başlığı ise “Siyasi ve Sosyal Alanda Müşterekler” olacak. Prof. Dr. Selim Argun’un yöneteceği oturumda Prof. Dr. Recep Şentürk, Moritanyalı Prof. Dr. M. Muhtâr eş-Şankîtî, Fas eski Başbakanı Prof. Dr. Sa’deddin el-Osmani ve Lübnanlı Prof. Dr. Suûd el-Mevlâ konuşacak. Burada “ümmet” kavramının günümüz dünyasındaki anlamı, küresel dayanışma ve erdemli toplum fikri, siyasi muhalefetin sınırları ve kamu yararı odaklı yönetim anlayışı tartışılacak.

ÇAĞDAŞ DÜNYANIN MEYDAN OKUMALARI MASAYA YATIRILACAK

22 Ekim Perşembe günü saat 14.00-15.30 arasında düzenlenecek beşinci oturum, “Çağdaş Dönemde İslami Müştereklerin Durumu” başlığını taşıyor. Mehmet Nezir Gül’ün moderatörlüğündeki oturumda Mısırlı Prof. Dr. Heba Raûf İzzet, Sudanlı Prof. Dr. Mustafa Osman İsmail, Endonezyalı Doç. Dr. Anis Malik Thoha, Bosna Hersekli Doç. Dr. Kenan Musiç ve Türkiye’den Prof. Dr. Muhittin Ataman yer alacak. Oturumda, günümüz İslam dünyasında ortak değerlerin ne ölçüde korunabildiği, sömürgecilik ve oryantalizmin etkileri, modern devlet ve ideolojilerin Müslüman kimliğine yansımaları incelenecek. Küreselleşme ve çoklu kimlikler çağında dinî aidiyetin nasıl ele alınması gerektiği, akademik farklılıkların kimlik çatışmalarına dönüşmesinin nasıl önlenebileceği ve Müslüman azınlıkların ortak değerler bakımından karşılaştığı sorunlar da gündeme gelecek. Aynı gün saat 16.00-17.30 arasında yapılacak altıncı oturumda ise Prof. Dr. Hayri Kırbaşoğlu’nun moderatörlüğünde Tunus’tan Prof. Dr. Humeyda en-Nayfer, Irak’tan Prof. Dr. Zeynep el-Molla Sultânî, Ürdün’den Prof. Dr. Fethi el-Melkâvî ve Güney Afrika’dan Prof. Dr. İbrâhim Mûsâ’nın konuşamalar yapacağı “İslami Müşterekleri Yeniden İnşa Etmek İçin Pratik Bir Çerçeve” konusu ele alınacak. Oturumda, ortak İslami değerlerin eğitim müfredatlarına ve dinî söyleme yansıtılması, eleştirel düşünce ve ahlakın güçlendirilmesi ile dinî kurumların toplumsal sorunların çözümündeki rolü ele alınacak.