Samsun Şehir Hastanesi'nin organ bağışında toplumsal farkındalık oluşturmak amacıyla düzenlediği "Bağışla Yaşat" panelinde söz alan Aydın Pars, 7 yıldır böbrek nakli beklediğini ve günde 16 saat diyaliz aldığını anlatarak organ bağışı çağrısında bulundu. Panelde organ bağışı süreçleri, naklin dini boyutu ve nakil olan ya da organ bekleyen hastaların deneyimleri ele alındı.

Pars, diyaliz nedeniyle gündelik hayatının en küçük ayrıntılarının bile kısıtlandığını söyledi: "Mesela önünüzdeki sulardan doya doya içemiyoruz. Yani bir yere gezmeye gitsen, bir tatile gitsen gidemiyoruz." Sosyal hayatı seven biriyken her şeyin bir anda elinden gittiğini anlatan Pars, bir ay önce verdiği tahlillerin ardından kendisine domatesin bile yasaklandığını belirtti.

Bu süreçte ailesinin büyük destek verdiğini, kendisini ayağa kaldıranın eşi olduğunu söyleyen Pars, bir ablasını kaybettiklerini, nakil olan diğer iki ablasının ise şu anda çok güzel hayatları olduğunu aktardı. Hastalığın yalnızca hastayı değil tüm aileyi etkilediğini dile getirdi: "Sen hasta olduğun zaman ailen komple hasta."

Pars, "Belki yarın kimin başına geleceği belli değil. Herkes bu duruma düşebilir. Bize sadece bir el uzatmanız" dedi. Çağrısını, "Buradan bize bir el uzatmanızı, bizi yeşertmenizi istiyorum" sözleriyle yaptı.

"İki saatte bir kişiyi organ beklerken kaybediyoruz"

Organ Nakli Bölge Koordinasyon Merkezi Sorumlu Hekimi Dr. Mehmet Kazak, beyin ölümü tespitinde çok yüksek bir oranda olduklarını, ancak Samsun'un bu seneki sıkıntısının tespitlerin donöre dönüşmesinde yaşandığını söyledi. Halkı organ bağışı konusunda yeteri kadar aydınlatamadıklarını ve bu konuda kendilerini de sorgulamak durumunda olduklarını belirten Kazak, "Her gün 10 kişi ölüyor. İki saatte bir kişiyi biz organ beklerken kaybediyoruz. Biz organ bulamadığımız için maalesef kaybediyoruz" dedi.

Kazak, yılda ortalama 5-6 binden fazla nakil yapılmasına rağmen organ bekleyen sayısının azaltılamadığını, Türkiye'deki en büyük sıkıntının bu olduğunu vurguladı. Bağış oranlarını da karşılaştırdı: "Bakın, İspanya'da yüzde 90'ı bağışlıyor. Bizde ise yüzde 15 ila 20'si bağışlıyor." Kazak'a göre 3 bin beyin ölümünün bin 500'ünden bağış alınabilse 3 bin böbrek nakli yapılabilir.

Sürecin işleyişini de anlatan Kazak, beyin ölümü sonrasında aile onay vermezse cenazenin aileye teslim edildiğini; onay verilmesi halinde ise yoğun bakım ekibinden ameliyathanedeki ekibe, nakil hocalarından koordinatörlere uzanan uzun bir sürecin başladığını ifade etti.

"Her bağış yeni bir hayat, her bilinçli karar yeni bir umut"

Samsun İl Sağlık Müdürü Uzm. Dr. Mustafa Uras, bugün organ nakli bekleyen binlerce hasta olduğunu söyledi. "Her bağış yeni bir hayat, her bilinçli karar yeni bir umut demektir" diyen Uras, organ bağışının yalnızca bir kişinin değil; ailesinin, çocuğunun, çevresinin ve iş arkadaşlarının hayatını da değiştirdiğini, bir organla birden fazla kişiye dokunulduğunu vurguladı. Uras, sağlık çalışanları olarak asıl görevlerinin toplumu doğru bilgilendirmek, farkındalığı artırmak ve daha fazla insanın hayata tutunmasına vesile olmak, katkı sağlamak olduğunu ifade etti.

Samsun Şehir Hastanesi Başhekimi Doç. Dr. Mahmut Ulubay ise organ yetmezliği nedeniyle sürdürülen uzun süreli tedavilerin hastalar ve aileleri kadar sağlık sistemi açısından da önemli bir yük oluşturduğunu söyledi. Bu hizmetlerde kullanılan ilaç, cihaz ve malzemelerdeki dışa bağımlılık düşünüldüğünde kaynakların verimli kullanılmasının öneminin daha da anlaşıldığını belirten Ulubay, organ bağışıyla ilgili soruların yanıtlanması, tereddütlerin giderilmesi ve konunun aile içinde konuşulmasının teşvik edilmesi gerektiğini kaydetti. Ulubay vatandaşlara, "Lütfen organ bağışı kararınızı sağlığınızda, ailenizle ve yakınlarınızla paylaşın" diye seslendi.

İl Müftüsü Hasan Güneş panelde organ bağışı ve naklinin dini boyutunu anlattı. Program, Fikret Damar'ın gerçekleştirdiği konserle sona erdi.