Yaşam
Gece yemek yeme sendromu nedir? Nasıl tedavi edilir?
Neden gece yemek yeriz? Gece yemek yiyenlerin ortak özellikleri nelerdir? Gece yemek yemenin zararları nelerdir?
NEDEN GECE YEMEK YERİZ?
Gün boyunca stres altında olan bedenimiz akşam yemeğinden sonra çeşitli atıştırmalıklarla stresini bastırmaya çalışır. Daha çok insülin direncinin görüldüğü kişilerde saptanan bu hastalık tablosu psikolojik ve hormonal bozukluklar sebebiyle ortaya çıkabilir. Serum melatonin düzeyinin düşmesi, leptin hormonunun düşmesi ve kortizol seviyelerindeki yükselme de bu sendroma yol açabilir. Bu hormon seviyelerinin bu denli etkilenmesinde başlıca sebep ise strestir.
Kişide sağlıklı beslenme alışkanlıklarının tam oturmamış olması sebebiyle öğün saatlerindeki düzensizlik, kahvaltı alışkanlığının olmaması ve özellikle gün içinde ara öğün yapılmaması, geç saatlerde kan şekerinde düşüşe neden olmakta ve bu durum kişiyi gece yemek yemeye sürüklemektedir.
HASTALARIN GENEL ÖZELLİKLERİ NELERDİR?
Bu hastalar genelde kliniklere zayıflama talebiyle başvuran obez veya kilolu bireylerdir. İyi bir besin tüketim kaydıyla günlük kalori ihtiyacının %50 sini gece yiyerek tamamladığı görülebilir. Kilo dışındaki şikayetlerinde ise uyku düzensizliği, yüksek stres, aşırı tatlı düşkünlüğü görülebilir. Aslında bu gibi istekler yemek yeme davranışında bozukluk olduğunu gösterir.
Gece yemek yemek kadın ve erkeklerde görülme eşit oranda görülmektedir. Bu sendromda kortizol seviyelerinin de yüksek olduğu tespit edilir. Genetik olarak aile bireylerinde gece yemek yeme sendromu olan kişilerde ve aşırı stresli kişilerde görülür.
Bu hastalar gece yediklerinde çoğu zaman şekerli, pilav, ekmek, çikolata, bisküvi tarzı karbonhidrattan zengin besinler tercih ederler. Çoğu zaman uyku arasında kalkıp yediklerini hatirlamazlar. Gün içerisinde halsizlik, yorgunluk gece yedikleri içinde suçluluk hissederler.
RİSK GRUPLARI
Sabah kahvaltısı yapmayan bireyler
Bütün gün az ya da hiç yemek yemeyen bireyler
Depresyon, uykusuzluk, huzursuzlukla baş etmeye çalışan bireyler
GECE YEMEK YMENİN ZARARLARI
Gündüz saatlerine göre daha hareketsiz olduğumuz günün geç saatlerinde fiziksel aktiviteye bağlı kalori harcanımı azalmaktadır. Metabolizma hızı uyku ile beraber en düşük seviyelere iner ve vücut sadece yaşamsal fonksiyonların en düşük düzeyde devam ettirilebilmesi için yetecek kadar çalışır. Bununla beraber alınan kaloriler kısa vadede kilo problemlerine uzun vadede ise :
Diyabet (şeker hastalığı)
Kalp ve damar hastalıkları
Karaciğer yağlanması
İnsülin direnci
Hipertansiyon
Reflü gibi birçok hastalığa neden olabilmektedir.
TEDAVİSİ
Dahiliye uzmanı aracılığıyla diyetisyene yönlendirilen bu hastalarda ilk önce gece yemek yemenin nedeni bulunur, çözüme yönelik beslenme yöntemleri geliştirilir ve kişiye kilo almayı önleyecek şekilde diyet uygulanması gerekir.
Uzun dönem tedavi gerektiren bu hastalık hasta-doktor-diyetisyen-psikolog işbirliğiyle sağlıklı sonuçlar verecektir. Tedavinin asıl amacının davranış bozukluğunu gidermek olduğunu, tedavi içeriğini davranış bozukluğunun şiddetine göre ayarlanması gerektiği unutulmamalıdır. Stres, kafein gibi uyarıcılardan uzak durması sağlanan hastanın uyku bozukluğu tedavi edilmelidir.